Analysis of the Relationship between Health Expenditures and Economic Growth in Crisis and Epidemic Periods

Öz

In this study, a research was conducted using the variables of gross domestic product (GDP), per capita health expenditure and mortality rate between 2000-2018, including all OECD countries, including Turkey. As a result of the research, it was determined that a 1% (10%) increase in health expenditures increased per capita GDP by 0.78% (7,8%). In addition, the decrease in per capita income during crisis and epidemic periods was found to be economically significant and the coefficient probability values were found to be lower than 0.01. It can be interpreted as strong significance. In addition, it has been determined that there is a close relationship between health levels and economic development levels by looking at the results of the countries subjected to the research.

Anahtar Kelimeler

• Economic Crisis
• Pandemic
• Health Expenditure
• Economic Growth

Sağlık Harcamaları ve Ekonomik Büyüme İlişkisinin Kriz ve Salgın Dönemlerinde Analizi

Öz

Bu çalışmada, Türkiye dâhil OECD ülkelerinin tamamı olmak üzere 2000-2018 yılları arasında kişi başına düşen gayri safi yurtiçi hasıla (GSYH), kişi başına düşen sağlık harcaması ve ölüm oranı değişkenlerini kullanarak bir araştırma yapılmıştır. Araştırma sonucunda sağlık harcamalarında meydana gelen %1’lik (%10) artışın kişi başına düşen GSYH’yi %0.78 (%7,8) artırdığı tespit edilmiştir. Buna ek olarak kriz ve salgın dönemlerinde kişi başına düşen gelirin azalması, iktisadi olarak anlamı bulunmuş ve katsayı olasılık değerleri 0.01’den düşük bulunmuştur. Güçlü anlamlılık şeklinde yorumlanabilir. Ayrıca araştırmaya tabi tutulan ülkelerin sonuçlarına bakarak sağlık seviyeleri ve ekonomik gelişmişlik düzeyleri arasında yakın bir ilişki olduğu tespit edilmiştir

Anahtar Kelimeler

• Ekonomik Kriz
• Salgın
• Sağlık Harcamaları
• Ekonomik Büyüme

Kaynakça

1. Akın, C. S. (2007). Sağlık ve Sağlık Harcamalarının Ekonomik Büyüme Üzerine Etkisi: Türkiye'de Sağlık Sektörü ve Harcamaları, Adana.
2. Baltagi, B. H. (2008). Econometric Analysis of Panel Data, U.K: John Wiley and Sons., Ltd. ss. 221.
3. Başar, S. Künü, S. ve Bozma, G. (2016). Eğitim ve Sağlık Harcamalarının Ekonomik Büyüme Üzerine Etkisi: Türkiye Üzerine Bir Uygulama, Iğdır Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi , ss. 189-204.
4. Baylan, C. A. (2015). Sağlık Harcamaları ve Ekonomik Büyüme İlişkisi: Türkiye Üzerine Bir Uygulama, Dicle Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi.
5. Büberkökü, Ö. (2016). Ekonomik Büyüme ve Turizm İlişkisi: Yatay Kesit Bağımlılığına Karşı Dirençli Panel Nedensellik ve Eşbütünleşme Testlerine Dayalı Küresel Bir Analiz, Ekonomik Yaklaşım, C: 27, No: 100, ss. 177-206.
6. Dağdemir, Ö. (2005). Sağlık ve Ekonomik Büyüme: 1960-2005 Döneminde Gelişmekte Olan Ülkelerde Sağlık ve Ekonomik Büyüme Arasındaki Karşılıklı İlişkinin Analizi , Ankara Üniversitesi SBF Dergisi , ss. 76-96.
7. Çalışkan, S. E. (2019). Health Spendıng and Economıc Growth.
8. Çetin, M. ve Ecevit, E. (2010). Sağlık Harcamalarının Ekonomik Büyüme Üzerindeki Etkisi: OECD Ülkeleri Üzerine Bir Panel Regresyon Analizi, Doğuş Üniversitesi Dergisi, ss.166-182.

9. Ceylan, R. ve Kızıl, B. C. (2018). Sağlık Harcamalarının Ekonomik Büyüme Üzerine Etkisi: Türkiye Örneği, Journal Of Yasar University, ss.197-209.
10. Dreger, C. ve Reımers H. E. (2005). Health Care Expenditures in OECD Countries: A Panel Unit Root and Cointegration Analysis, Iza Discussion Paper, 1469, ss. 1-20.
11. Gujarati, D. N. (2004). Basic Econometrics, Fourth Edition, New York: The Mcgraw-Hill ss. 27.
12. Kamacı, A. ve Yazıcı, H. U. (2017). OECD Ülkelerinde Sağlık Harcamalarının Ekonomik Büyüme Üzerindeki Etkisinin Ekonometrik Analizi, Sakarya İktisat Dergisi , ss. 52-69.
13. Kısa, P. (2012). Sağlık Harcamalarının Ekonomik Büyüme Üzerine Etkisi Nedensellik Analizi: Türkiye Örneği, Uşak, Uşak Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
14. Konuk, N. A. (2012). 1980’den Günümüze Değişen Sosyal Devlet Anlayışı İçerisinde Sağlık Harcamaları ve Politikaları (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi), Marmara Üniversitesi, İstanbul ss.5.
15. Kucak, A. (2017). Sağlık Harcamalarının Ekonomik Büyüme Üzerine Etkisi , Ekonometrik Bir Analiz, Gaziantep. Maddala, G. S. (1992). Introduction to Econometric, Second Edition, Macmillan Publishing Company, New York ss. 581-582.
16. Öksüzkaya, M. (2013). Seçilmiş AB Ülkeleri İçin Gelir-Tüketim İlişkisi: Panel Veri Yaklaşımı, Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Ekonometri Anabilim Dalı,Yüksek Lisans Tezi, Adana, ss. 20.
17. Öner, H. (2018). Sağlık Harcamaları ve Ekonomik Büyüme Üzerine Etkisi, Elazığ.
18. Özavcı, M. (2019). Kamu Politikası Aracı Olarak Sağlık Harcamalarının Ekonomik Büyüme Üzerindeki Etkisi, Ardahan.
19. Öztek, Z. (2001). Türkiye’de Sağlık Hizmetleri, Yeni Türkiye Dergisi, Sağlık Özel Sayısı: 1, Yıl: 7, No: 39, Mayıs-Haziran 2001 ss. 294.
20. Sarıgül, Ö. (2019). Eğitim Harcamaları, Sağlık Harcamaları ve Milli Gelir İlişkisi: OECD Ülkeleri İçin Panel Bootstrap Modelleri, İstanbul.
21. Söğüt, Y. (2019). Sağlık Harcamaları ve İktisadi Büyüme İlişkisi: Türkiye Üzerine Bir İnceleme (1988-2016), Kars, Kafkas Üniversitesi.
22. Tatoğlu, Ferda (2012), İleri Panel Veri Analizi, Beta Basım A. Ş., İstanbul, ss. 199- 233-240.
23. Ünal, E. (2013). Sağlık Ekonomisi ve Yönetimi, Ekin Basın Yayın Dağıtım, Bursa, ss. 113.
24. Westerlund, J. (2007). Testing for Error Correction in Panel Data, Oxford Bulletin Of Economics and Statistics, C: 69, No: 6, ss. 709-748.