KAZAK AKTÖR SANATININ OLUŞUM DÖNEMLERİ

Öz

Bu makalede Kazak aktör sanatının kökeni ve ilk denemeleri, 1926-1940 yıllarında Kazak ve Rus film yönetmenlerinin arayışları ve yenilikleri incelenmiştir. Kazak milli tiyatrosunun temelini atan aktör sanatına tipik doğal yetenekli klasik bir profesyonel sahne idealleri ile ustalık kombinasyonları incelenmiştir. Mesleki aktör ustalığının oluşum ve gelişimindeki Kazak kino yönetiminin ustalık okulu değerlendirilir. Mesleki aktör sanatının temelini oluşturanların sonraki gelişmeye ulaşan geleneği de asıl fikirler ile ispat edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Tiyatro sanatı
• Sahne
• Gelenek
• Aktör
• Icra edicilik
• Aktörlük sanat
• Örf-adet
• Şiirler

ҚАЗАҚ АКТЕРЛІК ӨНЕРІНІҢ ҚАЛЫПТАСУ КЕЗЕҢДЕРІ

Öz

Мақалада қазақ актерлік өнерінің дүниеге келуі мен алғашқы тәжірибелері, 1926-1940 жылдар аралығындағы қазақ және орыс режиссерлерінің ізденістері мен жаңалықтары саралана талданады. Қазақтың ұлттық театрының негізін қалаушы актерлер өнеріне тән табиғи дарынды классикалық кәсіби сахна мұратымен ұштастырудың шеберлік даралықтары сарапталады. Кәсіби актерлік шеберлікті қалыптастырудағы, дамытудағы қазақ режиссурасының шеберлік мектебіне баға беріледі. Кәсіби актерлік өнердің негізін қалаушылардың кейінгі дамуға жалғасқан дәстүрі де тың ойлармен пайымдалады.

Anahtar Kelimeler

• Театр өнері
• Сахна
• Дәстүр
• Актер
• Орындаушылық
• актерлік өнер
• Әдет-ғұрып

STAGES OF DEVELOPMENT OF THE KAZAKH ACTORS ART

Öz

The article analyzes the origin and the first experiments of the Kazakh actor's art, searches and innovations of the Kazakh and Russian film directors in 1926-1940. The individuality of the skill of the connections of natural talent, inherent in the art of actors, which laid the foundation of the Kazakh national theater, with a classical professional stage purpose, is revealed. The estimation is given to the school of mastery of the Kazakh direction in the formation, development of professional acting skills. Also, considered in a new aspect of the tradition of the founders of professional acting, accompanying the subsequent development.

Anahtar Kelimeler

• Theatrical art
• Scene
• Tradition
• Actor
• Performing arts
• Acting skills
• Customs
• poetry

ЭТАПЫ ФОРМИРОВАНИЯ КАЗАХСКОГО АКТЕРСКОГО ИСКУССТВА

Öz

В статье анализируются происхождение и первые опыты казахского актерского искусства, поиски и новшества казахских и русских кинорежиссеров в 1926-1940 годах. Выясняется индивидуальность мастерства связей природного таланта, присущего искусству актеров, которые заложили основу казахского национального театра, с классической профессиональной сценической целью. Дается оценка школе мастерства казахской режиссуры в формировании, развитии профессионального актерского мастерства. Также рассматриваются в новом аспекте традиции основоположников профессионального актерского искусства, сопутствующие последующему развитию.

Anahtar Kelimeler

• Театральное искусство
• Сцена
• Традиция
• Актер
• Исполнительское искусство
• Актерское мастерство
• Обычаи
• Поэзия

Kaynakça

1. 1. Кемеңгерұлы Қ. (1995). Шығармалар, - Алматы, Мұраттас. 178 б.
2. 2. Поспелов Г. Н. (1976). Лирика – М.:"Изд-во Московского университета". С 49.
3. 3. Жандарбеков Қ. (1989). Көргендерім мен көңілдегілерім. Алматы,"Өнер", 50-б.
4. 4. Қожамқұлов С. (1993). Шеберлік мектебі. Мақала, очерк, естеліктер жинағы/Құраст. Мусинов А. Құлмағамбетов М. Алматы, "Өнер", - б 170.
5. 5. Актер және азамат. С. Қожамқұлов туралы мақалалар мен естеліктер. (1982). (Құраст.: Уәлиев Қ.) Алматы, "Өнер", 207 б.
6. 6. Латиева С. (1984). Бұлбұл: өмірбаяндық повесть-эссе. Алматы, "Өнер".
7. 7. Бел-белестер. (1987). Құраст. Құндақбаев Б. Алматы, "Өнер".
8. 8. Жұбанов Қ. (1990). Шығармалар мен естеліктер. Алматы, "Өнер".

9. 9. Қуандықов Қ. (1972). Театрда туған ойлар (сын мақалалар). Алматы, "Жазушы".
10. 10. Омаров І. (1988). Әдеби толғамдар: Сын мақалалар, зерттеулер. Алматы, "Жазушы", 360-б.
11. 11. Қазақ театрының тарихы. (1975). 1-том. Жауапты шығарушы Б.Құндақбаев. Алматы, "Ғылым", 245 б.
12. 12. Тоқпанов А. (1991). Іңкәр дүние. Режиссердің ой толғамдары. Алматы, "Жалын", 138-б.
13. 13. Әшімұлы А. (1995). Майраның әні (Жар рухымен сырласу). Алматы, Атамұра, 123 б.