КӨНЕ ТҮРКІ ШЫҒАРМАЛАРЫНДАҒЫ ДӘСТҮР ЖАЛҒАСТЫҒЫ

Öz

Бұл мақалада шығарманың тарихи байланыстары, құрылымдары, идеясы, сюжеттері, басты кейіпкерлерінің бейнелері қарастырылған үш көне шығарманың: «Күлтегін» – көне түркі тіліндегі биік тас қабырғаға жазылған қолжазба ескерткіші, «Манас » - қырғыздың атақты халық поэмасы мен әлемге әйгілі «Оғызнама» дастаны. Жұмыстың тарихи-типологиялық қорытындысы мен ғылыми тұжырымдамасы берілген. Үш шығарманың түркі рухы, қайсар ерлік пен бірлік бүгінгі күнге дейін адамзаттың мәңгілік мұрасы болып қалуға мүмкіндік береді.

Anahtar Kelimeler

• Продолжение традиции
• Культегин
• Манас
• Огызнама

CONTINUATION OF THE ANCIENT TRADITIONS OF TURKIC WORK

Öz

This article deals with comparison between three ancient works monument of “Kultegin” manuscript, which was written on a high wall in ancient Turkish language, famous Kirgiz national poem “Manas” and “Oguznama”. There was made historical-typological researches about historical connections, structures, ideas, plots, appearance of the main characters and another similarities of these works. Turkish spirit of three works, valorous courage and unity make them a legacy of people nowadays.

Anahtar Kelimeler

• Продолжение традиции
• Культегин
• Манас
• Огызнама

Kaynakça

1. 1. Ucurlu K. Orhun anitlari. Ankara, 1998, 307 б.
2. 2. Манас. Қырғыз халқының батырлық дастаны. Бірінші кітап. Алматы: ҚМКӘБ, 1961.
3. 3. Еңсегенұлы Т. Көне түркі руна жазба поэзиясы. Екінші кітап. Орхондағы түркі руна жазба дастандары. Алматы: Білім, 2008, 409 б.
4. 4. Базен Л. «Концепция возрости у древных тюркских народов»: Зарубежная тюркология. Выпуск–1. М: изд. Наука, 1986,381 с.
5. 5. Манас. Үшінші кітап. Алматы: ҚМКӘБ, 1962.
6. 6. Поэзия древных тюрков ҮІ-ХІІ веков. М: Раритет, 1993,170 с.
7. 7. Келімбетов Н. Ежелгі дәуір әдебиеті. Алматы: Ана тілі, 1991, 261 б.
8. 8. Гумилев Л.Н. Көне түріктер. Алматы: Білім, 1994, 502 б.

9. 9. Марғұлан Ә. Ежелгі жыр, аңыздар. Алматы: Жазушы, 1985, 340 б.
10. 10. Қасымова Г. Қазақ шешендік өрнектерінің негіздері. Алматы: Білім, 2003.
11. 11. Еңсегенұлы Т. Атамұра. Алматы: Ғылым, 1997, 202 б.
12. 12. Еңсегенұлы Т. «Авеста» – түркілерге ортақ мұра. Алматы: «Тоғанай Т», 2011, 389 б.
13. 13. Еңсегенұлы Т. Қазақ әдебиеті тарихының арғы арналары. Алматы: Білім, 2001, 289 б.
14. 14. Оғыз–наме, Мұхаббат–наме. Алматы: Ғылым, 1986, 200 б.