Genç Müzisyenlerde Performans Kaygısıyla Başa Çıkma Stratejileri ve Nöro Linguistik Programlamanın Bilinirliği

Öz

Araştırmanın amacı, mesleki müzik eğitimi alan gençlerin müzik performans kaygısıyla başa çıkmada başvurdukları stratejileri belirlemek ve bunlar arasında Nöro Linguistik Programlama (NLP) uygulamalarına ilişkin bilgi, farkındalık ve kullanım düzeylerini incelemektir. Çalışma, nicel araştırma yöntemlerinden betimsel tarama modelinde yürütülmüş olup veriler, 2017 yılında Ankara ilindeki Hacettepe, Bilkent ve Başkent Üniversiteleri ile Güzel Sanatlar Lisesi’nde enstrüman eğitimi alan, Lise 4 ve Lisans 1 aralığındaki öğrencilerin katılımıyla (N=54) anket uygulanarak toplanmıştır. Veriler betimsel istatistik yöntemiyle çözümlenmiştir. Araştırma sonucunda öğrencilerin kaygıyla başa çıkmada en fazla kullandığı stratejilerin yeterli hazırlık yapmak ve müzikten zevk almaya çalışmak; hiç kullanmadığı stratejinin ise biyogeribildirim olduğu; 7’sinin “diğer” yöntemlere başvurduğu, öğrencilerin yalnızca birinin yöntemler arasında NLP’yi kullandığı ve %94,4’ünün NLP hakkında bilgi sahibi olmadığı bulgulanmıştır.

Anahtar Kelimeler

• müzik performans kaygısı
• yöntemler
• NLP

Coping Strategies for Music Performance Anxiety and Awareness of Neuro-Linguistic Programming Among Young Musicians

Öz

The aim of this study was to identify the strategies employed by young individuals receiving professional music education to cope with music performance anxiety and to examine their knowledge, awareness, and usage levels regarding Neuro-Linguistic Programming (NLP) practices within this context. Conducted using a descriptive survey model, a quantitative research method, the study gathered data in 2017 through a questionnaire administered to 54 students (ranging from the final year of high school to the first year of university) receiving instrumental training at Hacettepe, Bilkent, and Başkent Universities and a Fine Arts High School in Ankara. The data were analyzed using descriptive statistics. The results revealed that the strategies most frequently used to cope with anxiety were thorough preparation and attempting to enjoy the music, while biofeedback was never used; seven students resorted to “other” methods, only one student utilized NLP, and 94.4% of the students had no knowledge of NLP.

Anahtar Kelimeler

• performance anxiety
• coping strategies
• NLP

Kaynakça

1. BROOKER, E. (2018). Transforming performance anxiety treatment: Using cognitive hypnotherapy and EMDR. London, England: Routledge.
2. BUSWELL, D. (2006). Performance strategies for musicians. Brixham, England: MX Publishing.
3. CLARK, D. B. & AGRAS, W. S. (1991). The assessment and treatment of performance anxiety in musicians. American Journal of Psychiatry, 148(5), 598–605.
4. CONNOLLY, C. & WILLIAMON, A. (2004). Mental skills training. A. Williamon (Ed.), Musical excellence: Strategies and techniques to enhance performance içinde (s. 221–245). Oxford, England: Oxford University Press.
5. ÇIRAKOĞLU, O. C. (2013). Sahnedeki düşman: Müzisyenlerde performans kaygısı üzerine bir gözden geçirme. Türk Psikoloji Yazıları, 16(32), 95–104.
6. GOLJOVİĆ, N. (2024). Dismantling the hype: A systematic review of NLP coaching limited impact in organizations. Godišnjak za Psihologiju, 21, 105–120. doi:10.46630/gpsi.21.2024.07
7. KENNY, D. T. (2011). The psychology of music performance anxiety. Oxford, England: Oxford University Press.
8. KURTASLAN, Z., SARIKAYA, M., DÖNMEZ, E. C. & KİBİCİ, V. B. (2022). Müzik performans kaygısı alanında yapılan araştırmaların Türkiye ölçeğinde incelenmesi. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 24(3), 941–953. https://doi.org/10.32709/akusosbil.1064639

9. MATEI, R. (2017). Music performance anxiety in classical musicians: What we know about what works. BJPsych International, 14(2), 33–35.
10. NAGEL, J. J., HIMLE, D. P. & PAPSDORF, J. D. (1989). Cognitive-behavioral treatment of musical performance anxiety. Psychology of Music, 17(1), 12–21.
11. NICHOLL, T. J. & ABBOTT, M. J. (2025). Treatments for performance anxiety in musicians across the lifespan: A systematic review and meta-analysis. Psychology of Music. https://doi.org/10.1177/03057356251322655
12. QUSHOY, M., HARTONO, R., FITRIATI, S. W., & RUKMINI, D. (2025). How can Neuro-Linguistic Programming influence English language teaching? A systematic literature review. The Proceedings of English Language Teaching, Literature, and Translation (ELTLT), 14, 339–353. Retrieved from https://proceedings.unnes.ac.id/eltlt/article/view/4707
13. ÖMÜR, Ö. (2003). Piyano eğitiminde nöro linguistik programlama tekniklerinin öğrenci başarısı üzerindeki etkileri (Yayımlanmamış doktora tezi). Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
14. RYAN, C. (2005). Experience of music performance anxiety in elementary school children. International Journal of Stress Management, 12(4), 331–342.
15. STURT, J., ALİ, S., ROBERTSON, W., METCALFE, D., GROVE, A., BOURNE, C., & BRİDLE, C. (2012). Neurolinguistic programming: A systematic review of the effects on health outcomes. British Journal of General Practice, 62(604), e757–e764. doi:10.3399/bjgp12X658287
16. TOKİNAN, B. Ö. (2013). Müzik öğretmeni adaylarında performans kaygısı ve başa çıkma davranışları üzerine bir inceleme (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Necmettin Erbakan Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Konya.
17. TOPCAN, T. (2021). Mesleki çalgı eğitimi gören öğrencilerin müzik performans kaygısının giderilmesinde sinir dili programlama (NLP) yönteminin uygulanması (Yayımlanmamış doktora tezi). Marmara Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.
18. UZUN, Y. B., ŞEHRİBANOĞLU, S. & GÜRŞEN OTACIOĞLU, S. (2023). Müzikal performans kaygısıyla başa çıkmada kullanılan bilişsel stratejiler. Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 62, 128–139.
19. UZUN, Y. B., ŞEHRİBANOĞLU, S. & GÜRŞEN OTACIOĞLU, S. (2024). Müzikal performans kaygısı bilişsel başa çıkma envanteri: Geçerlilik ve güvenirlik çalışması. Korkut Ata Türkiyat Araştırmaları Dergisi, 15, 1427–1438.
20. YÖNDEM, Z. D. (2007). Müzik eğitimi öğrencilerinde performans kaygısı ve başa çıkma stratejileri üzerine araştırmalar (Yayımlanmamış doktora tezi). Çukurova Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Adana.