Araştırma Makalesi

VENİZELOS’UN ÖLÜMÜNÜN TÜRK BASININDAKİ YANKILARI

Sayı: 28 1 Temmuz 2024
PDF İndir
EN TR

VENİZELOS’UN ÖLÜMÜNÜN TÜRK BASININDAKİ YANKILARI

Öz

Venizelos’un ön plana çıkmasında ve siyasi hayatının başlamasında, doğum yeri olan Girit Adası’nın Yunanistan’a ilhakı için yürüttüğü faaliyetler önemli bir etken olmuştur. 1910 yılında iktidara gelmesiyle birlikte Megali İdea hayalini gerçekleştirmek için ülkesini Avrupa Devletleri’nin emperyalist politikalarına teslim eden Venizelos, aktif siyasetten uzak kaldığı dönemlerde bile Yunanistan’ın siyasi hayatı üzerindeki etkisini korumuştur. Dolayısıyla 1910-1933 yılları arasında Türk-Yunan ilişkilerinin şekillenmesinde Venizelos ve politikalarının önemli bir yeri bulunmaktadır. Siyasi hayatının ilk 10 yılında dış politikada Büyük Yunanistan hayaline sıkı sıkıya sarılan Venizelos, Türk-Yunan ilişkilerinde savaş ve çatışma sürecinin de baş aktörü olmuştur. Özellikle Balkan Savaşları ve Batı Anadolu’nun işgali döneminde Yunan askerlerinin Türk ahaliye karşı giriştiği katliamlardan takip ettiği politikalar nedeniyle Venizelos sorumlu tutulmuştur. Venizelos, Anadolu macerasının ilk yenilgisini ise 14 Kasım 1920’de Yunanistan’da seçimleri kaybederek almıştır. Seçim yenilgisinin ardından Yunanistan’dan ayrılan Venizelos, Avrupa’ya geçerek propaganda faaliyetlerine devam etmiştir. Ancak Megali İdea hayali ile başlattığı Küçük Asya Macerası Yunanistan için büyük bir felaket ile neticelenmesi Venizelos’un ve politikalarının da ikinci yenilgisi ve iflası anlamına gelmekteydi. Lozan Antlaşması’nın imzalanmasının ardından bir süre hem ülkesinden hem de siyasetten uzak kalan Venizelos 1928 yılında Yunanistan’da tekrar iktidara gelmiştir. Siyasi hayatının bu son yıllarında ise değişen konjonktür çerçevesinde Türk-Yunan ilişkilerinde dostluk sürecinin başlatılmasında önemli bir yere sahiptir. Bu bağlamda öncelikle iki ülke arasında iyi komşuluk ilişkileri tesis etmenin önündeki en önemli engel olan Lozan’dan kalan sorunları çözmek için girişimlerde bulunmuştur. Ardından da 30 Ekim 1930’da Ankara’yı ziyaret etmiştir. Türk-Yunan ilişkilerinde basit bir tabirle önce düşman sonra dost olarak karşımıza çıkan Venizelos, 18 Mart 1936’da Paris’te vefat etmiştir. Bu çalışmada; başta dönemin ulusal basını ve yerelde ise 3 yıl Yunan işgali altında kalan İzmir basını incelemek suretiyle Venizelos’un ölüm haberinin Türkiye’deki yankıları ele alınmıştır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Cumhurbaşkanlığı Devlet Arşivleri Başkanlığı, Cumhuriyet Arşivi
  2. BCA, 030.10.0.0.255.717.17.
  3. BCA, 030.10.0.0.255.716.16
  4. BCA, 030.10.0.0.255.719.35.
  5. Telif Eserler
  6. Adıyeke, A. Nükhet (1991), “Türk Basınında Girit’in Yunanistan’a Katılması (1908-1913)”, Çağdaş Türkiye Tarihi Araştırmaları Dergisi, C.1, S.1,. (ss.47-70)
  7. Akgün, Seçil (1993), “Yunanistan’da Kurtuluş Savaşı’nı İzleyen Gelişmeler”, Çağdaş Türkiye Tarihi Araştırmaları Dergisi, C.1, S.3,.(ss. 9-20).
  8. Atar, Yücel, (1986), “Yunanistan’ın Osmanlı Devleti ve Türkiye Cumhuriyeti’ne Yönelik Geleneksel Politikasında Temel Yaklaşımlar”, Üçüncü Askeri Tarih Semineri Tarih Boyunca Türk-Yunan İlişkileri (20 Temmuz 1974’e Kadar), Genelkurmay Basımevi, Ankara. (ss.1-16)

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Türkiye Cumhuriyeti Tarihi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

1 Temmuz 2024

Gönderilme Tarihi

23 Haziran 2024

Kabul Tarihi

30 Haziran 2024

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2024 Sayı: 28

Kaynak Göster

APA
Yıldırım, H. (2024). VENİZELOS’UN ÖLÜMÜNÜN TÜRK BASININDAKİ YANKILARI. Belgi Dergisi, 28, 101-121. https://doi.org/10.33431/belgi.1503832
AMA
1.Yıldırım H. VENİZELOS’UN ÖLÜMÜNÜN TÜRK BASININDAKİ YANKILARI. Belgi Dergisi. 2024;(28):101-121. doi:10.33431/belgi.1503832
Chicago
Yıldırım, Hatice. 2024. “VENİZELOS’UN ÖLÜMÜNÜN TÜRK BASININDAKİ YANKILARI”. Belgi Dergisi, sy 28: 101-21. https://doi.org/10.33431/belgi.1503832.
EndNote
Yıldırım H (01 Temmuz 2024) VENİZELOS’UN ÖLÜMÜNÜN TÜRK BASININDAKİ YANKILARI. Belgi Dergisi 28 101–121.
IEEE
[1]H. Yıldırım, “VENİZELOS’UN ÖLÜMÜNÜN TÜRK BASININDAKİ YANKILARI”, Belgi Dergisi, sy 28, ss. 101–121, Tem. 2024, doi: 10.33431/belgi.1503832.
ISNAD
Yıldırım, Hatice. “VENİZELOS’UN ÖLÜMÜNÜN TÜRK BASININDAKİ YANKILARI”. Belgi Dergisi. 28 (01 Temmuz 2024): 101-121. https://doi.org/10.33431/belgi.1503832.
JAMA
1.Yıldırım H. VENİZELOS’UN ÖLÜMÜNÜN TÜRK BASININDAKİ YANKILARI. Belgi Dergisi. 2024;:101–121.
MLA
Yıldırım, Hatice. “VENİZELOS’UN ÖLÜMÜNÜN TÜRK BASININDAKİ YANKILARI”. Belgi Dergisi, sy 28, Temmuz 2024, ss. 101-2, doi:10.33431/belgi.1503832.
Vancouver
1.Hatice Yıldırım. VENİZELOS’UN ÖLÜMÜNÜN TÜRK BASININDAKİ YANKILARI. Belgi Dergisi. 01 Temmuz 2024;(28):101-2. doi:10.33431/belgi.1503832