REKLAMCILIK ALANINDAKİ AKADEMİSYEN ÖZGEÇMİŞLERİNİN İNCELENMESİ: BİR İÇERİK ANALİZ ÇALIŞMASI

Öz

İnsanoğlunun var olduğu süreçten itibaren yaşam içerisinde yer almaya başlayan reklamlar, geçmişten bugüne çeşitli formlardan geçmiştir. Toplumsal bazdaki değişiklikler reklamcılığın da formatında belirli değişikliler yapılmasını gerektirmiştir. Günümüz yaşam düzeninde üreticiler ve tüketiciler arasındaki iletişimin sürdürülebilirliği noktasında tüketim toplumu yapısının önemli bir dinamiği haline gelmiştir. Reklamcılığın profesyonel bir meslek dalı olarak yer almaya başlaması alanda akademik eğitimlerin alınması gerekliliğini ortaya çıkartmıştır. Alanın akademide yer alması öncelikli olarak gazetecilik okulları ile başlamış sonrasında ise iletişim fakültelerinin kurulması ile gerçekleşmiştir. Üniversitelerde reklamcılık bölümleri ilk aşamada devlet üniversitelerinde yer almaya başlamıştır. 1999 yılı ile beraber vakıf üniversitelerinde iletişim fakültelerinin kurulması ile bu üniversitelerde akademik eğitim alınmasının yolu açılmıştır. Reklamcılık alanının devlet ve özel üniversiteler bünyesinde 2 yıllık ve 4 yıllık programlar çerçevesinde yapılandırıldığı görülmektedir. Reklamcılık bölümü akademik çerçevede bölümlerdeki akademik personellerin nitelikleri ve özgeçmişleri ile doğru orantılı olarak değerlendirilebilmektedir. Devlet ve özel üniversiteler bazında akademik personellerin yetkinlikleri çeşitli değişkenler çerçevesinde analiz edilebilmektedir. Üniversite web sitelerinin kullanıldığı araştırmada, araştırmanın evrenini Türkiye’de yer alan 48 iletişim fakültesi; örneklemini ise bu üniversitelerde görev yapan 175 akademisyen oluşturmaktadır. Akademik özgeçmişlerdeki ortak başlıklardan yola çıkılarak oluşturulan 14 kategori nitel bir yöntem olan içerik analizi ışığında analiz edilmiştir. Kategori başlıkları; ‘Devlet ve özel üniversiteler’, ‘Bölümler’, ‘Akademisyen sayıları’, ‘Akademisyen cinsiyetleri’, ‘Unvanlar’, ‘Mezun olunan üniversiteler ve bölümler’, ‘Yüksek lisans ve doktora mezun olunan üniversiteler ve bölümler’, ‘Araştırma alanları’, ‘Çalışma yılları’, ‘Verilen dersler’ şeklinde belirlenmiştir. Çalışmanın bu konuda gelecekte yapılacak çalışmalara örnek teşkil etmesi hedeflenmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Reklam
• Akademisyenler
• Akademik özgeçmiş
• Betimsel İçerik Analizi

AN ANALYSIS OF ACADEMICIAN BACKGROUNDS IN AN ADVERTISING FIELD: A CONTENT ANALYSIS STUDY

Öz

Advertisements started to take place in human life since existence of human beings and it passed through various forms from past to present. Social changes have necessiated certain changes in the format of advertising. Advertising which is one of important of social dynamic to sustain communication between manufacturers and consumer in todays life order. It is needed to take academic education as it is started to professional job. Firstly, it started to take place in academy with journalism schools and then advertising education formally given with establishment of communication faculties. Communication faculties firstly established in public universities. In addition to this, education on communication opened the door with building of private universities in 1999. Advertising department is constructed both public and private universities within the framework of two year and four year academic programmes. The competencies of academic staff at public and private universities can be analyzed within the framework of various variables. The population of this research consisted of 48 communication faculties in Turkey and the sample composed of 175 academicians with using websites of universities. Fourteen categories were created with common headings in academic backgrounds via using content analysis. Titles of categories were determined as ‘Public and private universities’, ‘Departments’, ‘Number of academicians’, ‘Academicians’ gender’, ‘Academicians’ title’, ‘Graduation university and departments’, Graduation university of master and department’, ‘Graduation university of doctorate and department’, ‘Research areas’, ‘Working years’ and ‘Names of lectures given by academicians’. It is aimed that this study will set an example for future studies on this subject.

Anahtar Kelimeler

• Advertising,
• Instructors
• Academic backgrounds
• Descriptive content analysis

Kaynakça

1. Acar, H. M. ve Tanyıldızı, N. İ. (2022). Reklamda Yapay Zekâ Kullanımı: Ziraat Bankası #Senhepgülümse Reklam Filminde Deepfake Uygulamasının Görsel Anlatıya Etkisi, Kastamonu İletişim Araştırmaları Dergisi, 8, 79-99
2. Akarsu, H., Gülmez, E. ve Öztürk, M. C. (2020). Reklamlarda Emoji Kullanımı: Emojilerin Reklam Mesajı Hatırlanılırlığına Etkisi. Türkiye İletişim Araştırmaları Dergisi, 36, 1-32
3. Akbulut, N.T ve Balkaş, E. E. (2006). Adım Adım Reklam Üretimi, İstanbul : Beta Yayınları
4. Akgül, M. ve Akdağ, M. (2017). Türkiye’de Yeni Medya Eğitimi Üzerine Niceliksel Bir Betimleme, Erciyes İletişim Dergisi, 5(1), 210-220
5. Akgül, M. ve Akdağ, M. (2018). İletişim Eğitimi ve Disiplinlerarasılık: İletişim Fakültelerindeki Akademisyen Profili Üzerine Bir Değerlendirme, Türkiye İletişim Araştırmaları Dergisi, 31, 1-2
6. Alemdar, K. ve Erdoğan. İ. (2005). Öteki Kuram. İstanbul: Erk Yayınları
7. Altunışık, R, Coşkun, R, Bayraktaroğlu. ve S, Yıldırım, E. (2012). Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleri, Sakarya: Sakarya Yayıncılık, 201
8. Artysheva, M. (2023). Eğitim Programları ile Sektör Eğilimlerinin Karşılaştırılması: Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesi İletişim Fakültesi Örneğinde, 42, Akdeniz İletişim, 28-50

9. Arık, B. ve Bayram, F. (2011). İletişim Eğitimi ve İletişim Akademisyenleri: Veriler Işığında Genel Bir Değerlendirme, Akdeniz Üniversitesi İletişim Fakültesi Dergisi, 15
10. Anjum, B., Irum, A. ve Sualtan., N. (2015). Impact of television advertisement on consumer buying behavior: The moderating role of religiosity in the context of Pakistan. International Interdisciplinary Journal of Scholarly Research, 1(3), 36- 48. Erişim adresi: https://www.academia.edu/36292345/Impact_of_Television_ Advertisement_on_Consumer_Buying_Behavior_The_Moderating_Role_of_ Religiosity_in_the_context_of_Pakistan
11. Atabek, G. Ş. (2023). Türkiye’de İletişim Eğitimi Alanında Akreditasyon Süreci, 42, Akdeniz İletişim, 107-122
12. Büyükaslan, A. ve Mavnacıoğlu, K. (2017). İletişim Fakültesi Ders Müfredatlarının Sektörün Nitelikli İşgücü Talebine Uyumu, International Journal of Cultural and Social Studies, 3(2), 219-233
13. Bolat, N. (2022). Reklam film (Advermovie): Uzun metraj film olarak reklam, Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 8(2), 651-670
14. Canpolat, N. (2013). Türkiye’de Halkla İlişkiler Eğitimi: Halkla İlişkiler Ders Programlarının Değerlendirilmesine Yönelik Bir Araştırma, Gümüşhane Üniversitesi İletişim Fakültesi Elektronik Dergisi, 2(2)
15. Çalık, M. ve Sözbilir, M. (2014). İçerik analizinin parametreleri, Eğitim ve Bilim, 39(174), 33-38
16. Çamdereli, M. (2012). Reklam Arası ‘Reklam Üzerine’, (1.basım), Konya: Tablet Kitabevi
17. Çetin, B. N. (2014). Yeniden Anlamlandırma Aracı Olarak Reklam, Turkish Studies, 9(5), 559-573
18. Çetinkaya, E. (2014). Küresel Medya Formatlarının Temel Aktörleri, Culture & Communication/Kültür ve İletişim, 17(2).
19. Çiftçi, M. ve Ersoy, M. (2019). Okul Öncesi Eğitim Alanındaki Araştırmaların Yönelimleri: Bir İçerik Analizi, Cumhuriyet Uluslararası Eğitim Dergisi, 8(3), 862-886
20. Deniz, E. (2022). Türk Televizyon Reklamlarında Toplumsal Cinsiyet ve Kadın Stereotipleri Bağlamında Reklamlar ve Tarihsel Dönüşümü, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Sivas: Cumhuriyet Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü
21. Dağtaş, E. (2011). Üniversite Sanayi İşbirliği Perspektifinden Türkiye’deki İletişim Eğitimine İlişkin Bir Değerlendirme, Akdeniz İletişim Dergisi, 15, 32- 48.
22. Dilber, M., Eraslan, İ. ve Artemel., M. (2012). Ekonomik ve toplumsal etkileri açısından Türkiye’de reklamcılık, İstanbul: Fatih Üniversitesi Yayınları
23. Edensor, T. (2002). National Identity, Popular Culture And Everyday Life, Oxford: Berg.
24. Erdoğan, İ. (2003). Karşılaştırmalı Eğitim: Çağdaş Eğitim Sistemleri, Sistem Yayıncılık
25. Ersu, D. (2008). Markalaşma ve Reklam ‘Reklamcılığın Gelişimi’, İstanbul: Kum Saati Yayınları
26. Fidan, B. (2007). Reklam ve Karikatür, (1.baskı), İstanbul: Beslenme Saati
27. Geçit, E. ve Altınok, E. (2023). Reklam Genomu ‘Pratikte ve Teoride Reklam, Reklam Tasarım ve Reklam Tasarım Süreci, (Ed: Erdem Geçit), İstanbul: Eğitim Yayınevi
28. Gökaliler, E. ve Saatçioğlu, E. (2023). Cumhuriyet’ten Günümüze Reklamlarda Kadın İmgesi, İletişim Kuram ve Araştırma Dergisi, 64, 78-99
29. İplikçi, H.G. (2023). Cumhuriyetin 100. Yılında Reklam Ve Tüketici Algısı: Reklam Okuryazarlığının Bibliyometrik Analizi, Yeni Yüzyılda İletişim Çalışmaları, 4(8), 105-120
30. Karasar, N. (2007). Bilimsel Araştırma Yöntemi, Ankara: Nobel
31. Kaya, F. (2018). Reklam ve Pazarlama Stratejileri: Bir Reklamda Olması Gereken, Mecmua Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi, 3(5), 99-111
32. Kılıç, N. (2023). Cumhuriyet’in 100. Yılında Türkiye’de İletişim Fakültelerinde Verilen İletişim Eğitimi Üzerine Bir Betimleme, Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 25(100), 83-93
33. Landa, R. (2010). Advertising By Design, John Wiley&Sonsınc, New Jersey.
34. Mutlu, E. (2008). Türkiye’de İletişim Eğitimi: Kişisel Bir Tarih Denemesi, İletişim, 8, 234-259.
35. Pratkanis, A. ve E., Aronson (2008). Propaganda Çağı İknanın Gündelik Kullanımı Ve Suistimali (Çev. N. Haliloğlu), Paradigma Yay: İstanbul
36. Okay, A. ve Okay, A. (2008). Undergraduate and Graduate Public Relations Education in Turkey; A Quantitative Study of Dissertations Contributions to Public Relations Field (1984-2007), Selçuk İletişim Dergisi, 5(2), 5-14.
37. Oluç, M. (1990). Reklam, Pazarlama Dünyası, 4(20)
38. Özbek, M. (1993). İletişim Eğitimi Üzerine, İLEF Yıllık, 307-327 Özkanal, B. ve Özgür, A.Z. (2017). Türkiye’de Yükseköğretimde Açık Ve Uzaktan Öğrenme Yöntemi İle İletişim Eğitimi Üzerine Değerlendirmeler, Selçuk İletişim, 9(4), 5-24
39. Özoran, B. A. (2017). Modernite ve Postmodernite Kavramları Çerçevesinde Reklamlar: Hürriyet Gazetesi Örneği, Ulakbilge Sosyal Bilimler Dergisi, 5 (19), 2261-2286.
40. Ross, B, I. ve Richards, J. I. (2008). A Century of Advertisingşimşek, American Academy of Advertising, http://www.aaasite.org/assets/docs/a%20century%20of%20 advertising %20education.pdf
41. Sarıbaş, N. ve Cörüt, B. (2018). Markaların Hedef Kitlelerine Ulaşmasında Dijital İletişimin Rolü ve Göstergebilimin Önemi. e-Journal of New Media / Yeni Medya Elektronik Dergisi. 2 (1): 168-182.
42. Şahin, T. E. (2021). Youtube Mecrasında Trueview Reklam Uygulamaları Ve Mizah Kullanımı: Akademisyenler Üzerine Bir Araştırma, Yüksek lisans Tezi, Konya
43. Şeker, M. ve Şeker, T. (2011). İletişim Eğitiminde Temel Sorunlar ve Açmazlar, Akdeniz Üniversitesi İletişim Fakültesi Dergisi, 15, 99-118
44. Taran, K.B. ve Akbayır, Z. (2022). Kurumsal Sosyal Sorumluluk İletişiminde Reklam: Alana İlişkin Bir İçerik Analizi, Türkiye İletişim Araştırmaları Dergisi, 40, 146-172
45. Tayfur, G. (2006). Reklamcılık. Ankara: Nobel Yayınları: 112-146.
46. Tokgöz, O. (2000). Türkiye’de İletişim Araştırması: Nereden Nereye, 3(2), Culture and Communication, 4-11
47. Tokgöz, Oya. (2003). Türkiye’de İletişim Eğitimi: Elli Yıllık Bir Geçmişin Değerlendirilmesi, Kültür ve İletişim, (6) 1: 9-32
48. Topuz, H. (2003). II. Mahmut’tan Holdinglere Türk Basın Tarihi. İstanbul: Remzi Kitabevi.
49. Uzun, R. (2011). Türkiye’de Gazetecilik Eğitimi: Değişenler ve Eğilimler, Akdeniz Üniversitesi İletişim Fakültesi Dergisi, 15 (Haziran), 119-132
50. Ültay, E., Akyurt, H. ve Ültay, N. (2021). Sosyal Bilimlerde Betimsel İçerik Analizi, IBAD Sosyal Bilimler Dergisi, 10, 188-201
51. Vuran, A. (2003). Yükseköğretimde İletişim Fakülteleri, İstanbul Ticaret Üniversitesi Dergisi, 2 (4), 235-239.
52. Yakın, M. (2018). Türkiye’de “Reklamcı” Eğitimi: Reklamcılık Lisans Programları Üzerine Bir İnceleme, İletişim Kuram ve Araştırma Dergisi, 47, 292-308
53. Yılmaz, A. (2001). İlanattan İnternete: Türkiye’de Reklamcılık, Kurgu Dergisi, 18, 355-367
54. Yavuz, Ş. (2013). Türk Toplumunun Tüketim Toplumuna Dönüşümünde Reklamcılığın Rolü, İletişim Kuram ve Araştırma Dergisi, 36, 220-240
55. Mediacat. (2018). İletişim Rehberi, Eğitim: İletişim Fakülteleri, 7-108