Bahşiş, sosyal, kültürel ve ekonomik faktörlerden etkilenen bir uygulamadır ve ülkeler arasında farklı şekillerde algılanmakta ve uygulanmaktadır. Bu çalışma, Ekşi Sözlük'te yer alan kullanıcı tarafından oluşturulan içerikleri analiz ederek, Türkiye’de bahşişin nasıl algılandığını incelemeyi amaçlamaktadır. Bulgular, Türkiye’de bahşişin güçlü bir sosyal norm olarak işlemediğini göstermektedir. Bunun yerine, bahşiş iki zıt bakış açısıyla değerlendirilmektedir: (1) Olumlu tutum, bahşişin bir minnettarlık ifadesi, sosyal bir beklenti veya düşük ücretli çalışanlara destek olma yolu olarak görülmesi; (2) Olumsuz tutum, bahşişin gereksiz bir yük, işverenlerin yararına işleyen sömürü aracı ya da kapitalizmin dayattığı bir uygulama olarak görülmesi. Buna ek olarak, katılımcılar bahşiş vermeye dair gelecekte daha iyi hizmet almak istemek ve sosyal baskı hissetmek gibi farklı motivasyonlardan da söz etmektedir. Ayrıca, bulgular Türkiye’de bahşişin hâlâ gelişmekte olan bir uygulama olduğunu ve henüz tam anlamıyla kabul edilmiş bir toplumsal norm haline gelmediğini göstermektedir. Türkiye’de bahşişin tüketici bakış açısından nasıl anlaşıldığını inceleyen ilk çalışma olması bakımından önemli olan bu araştırma, ülkede bahşiş politikalarının ve uygulamalarının şekillendirilmesine yönelik yol gösterici bilgiler sunmaktadır.
Tipping is a practice influenced by social, cultural, and economic factors, and it is perceived and practiced differently across countries. This study aims to explore how tipping is perceived in Turkey by analyzing user-generated content on Eksi Sozluk. The findings show that tipping in Turkey does not function as a strong social norm. Instead, tipping is understood in two opposite ways: (1) A positive attitude, where tipping is seen as an expression of gratitude, a social expectation, or a way to support low-paid workers; and (2) A negative attitude, where tipping is seen as an unnecessary burden, an exploitative tool that benefits employers, or a practice imposed by capitalism. Additionally, contributors mention different motivations for tipping, such as the desire to get better service in future visits, feeling social pressure. Furthermore, the results indicate that tipping in Turkey is still a developing practice and has not yet become a fully accepted social norm. As the first study to examine how tipping is understood from the consumer’s perspective in Turkey, this research is important and provides guidance for shaping tipping policies and practices in the country.
| Birincil Dil | İngilizce |
|---|---|
| Konular | Tüketici Davranışı |
| Bölüm | Araştırma Makalesi |
| Yazarlar | |
| Gönderilme Tarihi | 20 Mart 2025 |
| Kabul Tarihi | 26 Eylül 2025 |
| Yayımlanma Tarihi | 17 Aralık 2025 |
| Yayımlandığı Sayı | Yıl 2025 Cilt: 13 Sayı: 2 |