Türkiye’de Cari Açık Problemi, Cari Açığın Nedenleri ve Banka Kredileri-Cari Açık İlişkisi: ARDL Sınır Testi Yaklaşımı ve Nedensellik Analizi
Öz
Yapılan bu çalışmanın amacı, Türkiye’nin 2003Q1-2021Q4 dönemine ait çeyreklik verileri yardımıyla toplam kredi hacmi ve cari açığı arasındaki ilişkiyi açıklamaktır. Toplam kredi hacmi ve cari açık değişkenleri arasındaki eşbütünleşme ilişkisi Peseran, Shin ve Smith’in (2001) geliştirdiği ARDL sınır testi yaklaşımı yardımıyla, bu değişkenler arasındaki nedensellik analizi ise Toda-Yamamoto’nun (1995) geliştirdiği nedensellik testi ile analiz edilmiştir. Bu bağlamda yapılan analizde elde edilen bulgulara göre, toplam kredi hacmi ve cari açık değişkenleri arasında uzun dönemde eşbütünleşme ilişkisi ve çift yönlü nedenselliğin olduğuna ulaşılmıştır. ARDL eşbütünleşme testi sonucuna göre ele alınan dönemde toplam kredi hacminde meydana gelen %1’lik bir artışın cari açığı %6,89 arttırdığı ve bu sonucun da istatistiksel olarak anlamlı olduğu görülmüştür. Ayrıca elde edilen diğer bulgular arasında yer alan hata düzeltme sonuçlarında ise, kısa dönemde uzun dönem dengesinde ortaya çıkabilecek bir sapmanın üç dönem sonra dengeye ulaşacağı görülmektedir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Aizenman, J., ve Jinjarak, Y. (2014). Real estate valuation, current account and credit growth patterns, before and after the 2008-9 crisis. Journal of International Money and Finance, (48), 249-270.
- Akbaş, Y. E., Şentürk, M., ve Sancar, C. (2013). Testing for causality between the foreign direct investment currrent account deficit, GDP and total credit: evidence from G-7. Panoeconomıcus, (6), 791-812.
- Altunöz, U. (2021). Türkiye’nin cari açık sorun, nedenleri ve kredi genişlemesinin cari açık sorununa etkisi: sınır testi yaklaşımı. Sayıştay Dergisi, 32(122), 126.
- Bitzis, G., Paleologos, J. M., ve Papazoglou, C. (2008). The determinants of the greek current account deficit: the EMU experience. Journal of International and Global Economic Studies 1(1), 1-14.
- Brissimis, S. N., Hondroyiannis, G., Papazoglou, C., Tsaveas, N. T., ve Masardani, V. A. (2010). Current account determinants and external sustainabilty in periods of structural change. Working Papers, (117), 1-38.
- Chinn M. D., ve Ito H. (2008). A new measure of financial opennes. Journal of Comparative Policiy Analysis: Research and Practice, 10(3), 309-322.
- Davis, J. S., Mack, A., Phoa, W., ve Vandenabeele, A. (2016). Credit booms, banking crisis, and the current account. Journal of International Money and Finance, (60), 360-377.
- Göçer, İ., ve Mercan, M. (2014). Kredi hacmi artışının cari açığa etkisi: çoklu yapısal kırılmalı eşbütünleşme analizi. İstanbul University Econometrics and Statistics e-Journal, (18), 1-17.
- Güneş, S., ve Yıldırım, C. (2017). Kredi genişlemesi ile cari açık arasındaki ilişki: Türkiye Örneği. Aydın İktisat Fakültesi Dergisi, 2(1), 43-60.
- Karahan, P., ve Uslu, N. Ç. (2016). Kredi hacmi cari açık arasındaki ilişki: Türkiye için dinamik bir analiz. Econworld, 1-10. doi: 10.22440/EconWorld.WP.2016.007