Alanbaşı ve Bakırtepe (Yusufeli, Artvin, Turkey) ve çevresinin florası

Öz

Bu çalışma, Alanbası and Bakırtepe (Yusufeli, Artvin-Türkiye) Florası’nın tespit edilmesi amacıyla 2017ve 2018 yılları arasında yapılmıştır. Araştırma alanı, Davis’in grid sistemine göre A8 karesinde yer almakta olup, Holarktik bölgenin, Avrupa-Sibirya flora alanının Öksin kesiminin Kolşik altkesiminde yer almaktadır. Çalışma alanı 780-2150 m yükseltiler arasında yer almaktadır. Bu araştırmada 75 familya, 302 cinse ilişkin toplam 448 adet takson saptanmıştır. Bunlardan 16 takson Pteridophyta, 432 takson ise Magnoliophyta bölümüne ilişkindir ve bunlardan 5 taxon Pinidae ve 427 takson Magnoliidae alt bölümüne ilişkindir.  Araştırma alanında en fazla takson içeren familya sırasıyla; Poaceae (62 takson), Compositae (57 takson), Rosaceae (30 takson), Leguminosae (28 takson), Lamiaceae (26 takson), Brassicaceae (20 takson), Apiaceae (20 takson), Boraginaceae (17 takson), Plantaginaceae (11 takson), Caprifoliaceae (9 takson) ve Orobanchaceae (9 takson). Çalışma alanında belirlenen 259 taksonun fitocoğrafik bölgeleri saptanmıştır. Bu türlerin fitocoğrafik bölgelere göre dağılımları ise şöyledir: 161 adeti (%31,5) Avrupa-Sibirya, 81 adeti (%15,9) İran-Turan ve 17 adeti (%3,3) Akdeniz’dir ve coğrafi bölgesi bilinmeyen ve birden fazla bölgede yayılış gösterenler 252 adet (%49,3)’dir. 391 taksonun hayat formlarına göre dağılım ve oranları sırasıyla şöyledir: Hemikriptofitler 127 takson (%24,9), Kriptofitler 95 takson (%18,6), Fanerofitler 62 takson (%12,1), Kamefitler 54 takson (%10,6) ve Terofitler 53 takson (%10,4)’dir ve hayat formları belirlenemeyen 61 adet takson bulunmaktadır. Araştırma alanında 35 adet endemik ve 63 adet endemik olamayan nadir bitki türü saptanmış olup, endemizim oranı %6,8’dir.

Anahtar Kelimeler

• Alanbası
• Artvin
• Bakırtepe
• bitki
• endemizm
• flora

The flora of Alanbaşı and Bakırtepe villages (Yusufeli, Artvin, Turkey) and its surroundings

Öz

This study has been carried out between 2017 and 2018 in order to determine the flora of Alanbası and Bakırtepe (Yusufeli, Artvin, Turkey). The research area under review takes place in Colchic province of Euro-Siberian floristic area of Holarctic region and is found in the A8 square according to grid system of Davis. The study area lies between 780 and 2150 m elevation above the sea level. In this study, total 448 taxa belong to 75 families and 302 genera were determined. 16 of them belong to Pteridophyta, the remaining 432 taxa were Magnoliophyta, which included 5 taxa from the Pinidae and 427 taxa from the Magnoliidae. The largest families recorded were as follows: Poaceae (62 taxa), Asteraceae (57 taxa), Rosaceae (30 taxa), Fabaceae (28 taxa), Lamiaceae (26 taxa), Brassicaceae (20 taxa), Apiaceae (20 taxa), Boraginaceae (17 taxa), Plantaginaceae (11 taxa), Caprifoliaceae (9 taxa) and Orobanchaceae (9 taxa). The percentage of phytogeographical origins of 259 taxa was determined. The distribution of the taxa according to the phytogeographical regions was as follows: Avrupa-Sibirya with 161 taxa (31,5%), Iran-Turan with 81 taxa (15,9%), Mediterranean with 17 taxa (3,3%) and multiregional or of unknown phytogeographic origin with 193 taxa (49,3%). The life form spectrum of 391 taxon was as follows: Hemicryptophytes 127 taxa (24,9%), Cryptophytes 95 taxa (18,6%), Phanerophytes 62 taxa (12,1%), Chamaephytes 54 taxa (10,6%) and Therophytes 53 taxa (10,4%). The taxa that unknown the life form spectrum is 61. Endemism is 6,8% and included 35 endemic taxa and 63 non-endemic rare plants.

Anahtar Kelimeler

• Alanbası
• Artvin
• Bakırtepe
• endemism
• flora
• plant

Kaynakça

1. Anşin R (1979). Trabzon-Meryemana Araştırma Ormanı Florası ve Saf Ladin Meşcerelerinde Floristik Araştırmalar. Trabzon: Karadeniz Gazetecilik ve Matbaacılık Press, 234p. (in Turkish).
2. Anşin R (1983). Türkiye'nin Flora Bölgeleri ve Bu Bölgelerde Yayılan Asal Vejetasyon Tipleri (The Floristic Regionsand the Major Vegetation Types of Turkey). Karadeniz Teknik Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi 6(2): 318-339. (in Turkish).
3. Anşin R, Özkan ZC, Abay G, Eminağaoğlu Ö (2000). New Floristic Records From A8 (Artvin). Ot Sistematik Botanik Dergisi 4(1): 95-98.
4. Davis PH (ed) (1965-1985). Flora of Turkey and the East Aegean Islands. Vols. 1-9. Edinburgh: Edinburgh University Press.
5. Davis PH, Harper PC, Hedge IC (1971). Plant Life of South West Asia. Edinburgh: The Botanical Society of Edinburg, 335p.
6. Davis PH, Mill RR, Tan K (eds) (1988). Flora of Turkey and the East Aegean Islands. Vol. 10. Edinburgh: Edinburgh University Press.
7. DMİ (2018). Artvin Meteoroloji Müdürlüğü 1970-2018 Yılları Arası Yusufeli İlçesi İklim Verileri, Ankara. (in Turkish)
8. Ekim T, Koyuncu M, Vural M, Duman H, Aytaç Z, Adıgüzel N (2000). Türkiye Bitkileri Kırmızı Kitabı, Eğrelti ve Tohumlu Bitkiler (Red Data Book of Turkish Plants, Pteridophyta and Spermatophyta). Ankara: Barışcan Ofset, 246p.(in Turkish).

9. Ekim T, Terzioğlu S, Eminağaoğlu Ö, Coşkunçelebi K (2014). Turkey. In: Solomon J, Schulkina T, Schatz GE, (eds). Red List of the Endemic Plants of Caucasus: Armenia, Azerbaijan, Georgia, Iran, Russia, and Turkey. Monographs in Systematic Botany from the Missouri Botanical Garden (MSB), Saint Louis: 125. Missouri Botanical Garden Press.
10. Eminağaoğlu Ö (2009). The Plant Diversity of Tekkale Çevreli and Cemketen Villages (Yusufeli, Artvin). Batumi Botanical Garden Bulletin 33: 152-159.
11. Eminağaoğlu Ö (ed) (2015). Artvin'in Doğal Bitkileri. İstanbul: Promat, 456p.
12. Eminağaoğlu Ö, Anşin R (2002). A9 (Artvin) Karesi İçin Yeni Floristik Kayıtlar. Kafkas Üniversitesi Artvin Orman Fakültesi Dergisi 3: 96-108.
13. Eminağaoğlu Ö, Anşin R (2003). The Flora of Hatila Valley National Park and its close Environs (Artvin). Turkish Journal of Botany 27(1): 1-27.
14. Eminağaoğlu Ö, Anşin R (2004). Flora of the Karagöl-Sahara National Park (Artvin) and Its Environs. Turkish Journal of Botany 28(6): 557-590.
15. Eminağaoğlu Ö, Anşin R (2005). The Flora of Cerattepe Meydanlar Demirci Gavur Creek and Near Environment In Artvin. İstanbul Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi 55 (2): 31-46.
16. Eminağaoğlu Ö, Anşin R, Kutbay HG (2007). Forest Vegetation of Karagöl-Sahara National Park (Artvin, Turkey). Turkish Journal of Botany 31(5): 421-449.
17. Eminağaoğlu Ö, Özkaya M S, Akpulat HA (2012). A New Record for the Flora of Turkey: Sorbus caucasica var. caucasica (Rosaceae). Turkish Journal of Botany 36(4): 426-426.
18. Eminağaoğlu Ö, Yüksel E, Akyıldırım Beğen H (2018). Flora of the Hod Valley (Artvin, Turkey). International Journal of Ecosystems and Ecology Science 8(2): 273-282.
19. Güner A (1983). Kaçkar Dağlarının Kuzey Yamacının Florası. TÜBİTAK, TBAG-463, Ankara.
20. Güner A, Aslan S, Ekim T, Vural M, Babaç MT (eds) (2012). Türkiye Bitkileri Listesi (Damarlı Bitkiler). İstanbul: Nezahat Gökyiğit Botanik Bahçesi ve Flora Araştırmaları Derneği Yayını.
21. Güner A, Özhatay N, Ekim T, Başer KHC (2000). Flora of Turkey and the East Aegaen Islands. Vol. 11, (Supplement–2), Edinburgh: Edinburgh University Press.
22. Güner A, Vural M, Sorkun K (1987). Rize Florası, Vejetasyonu ve Yöre Ballarının Polen Analizi. TÜBİTAK, TBAG-650, Ankara.
23. IPNI (2015). International Plant Names Index. Published on the internet. https://www.ipni.org. Downloaded on 13 August 2018.
24. IUCN (2018). The IUCN Red List of Threatened Species. Version 2018-2. http://www.iucnredlist.org. Downloaded on 14 January 2017.
25. Ketzkhoveli NN, Gagnidze RI (eds.) (1971-2001). Georgian Flora (Flora of Georgia). Vols. 1-13. Metsniereba, Tbilisi, Georgia.
26. Komarov VL (1934-78). Flora of the U.S.S.R., Vol. 1-30. Israel Program for Scientific Translations, Jerusalem.
27. Özhatay N, Byfield A, Atay S (2005). Türkiye’nin 122 Önemli Bitki Alanı. İstanbul: WWF Turkey, 476p.
28. PL (2013). The Plant List Version 1.1. Published on the Internet; http://www.theplantlist.org/. Downloaded on 15 August 2018.
29. Vural M (1996). Rize’nin Yüksek Dağ Vejetasyonu. Turkish Journal of Botany 20: 83-102.
30. Walter H (1956). Kurak Zamanların Tesbitinde Esas Olarak Kullanılacak Klimogram, (Çev. S.Uslu). İstanbul Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi 8(2):95-104.
31. WWF, IUCN (1994). Centres of Plant Diversity. A Guide and Strategy for Their Conservation. Vol. 1. Cambridge: IUCN Publications Unit.
32. Yüksel E, Eminağaoğlu Ö (2017). Flora Of The Kamilet Valley (Arhavi, Artvin, Turkey). International Journal of Ecosystems and Ecology Science-IJEES 7 (4): 905-914.
33. Zazanashvili N, Sanadiradze G, Bukhnikashvili A (1999). Caucasus. In: RA Mittermeier, N Meyers, P Robles Gil, and CG Mittermeier. Hotspots: Earth’s Biologically Richest and Most Endangered Terrestrial Ecoregions. Mexico: CEMEX, pp. 268-277.