Şeker pancarı (Beta vulgaris L.) tarımında küskütün (Cuscuta campestris Yunc.) verim ve kaliteye etkisi

Öz

Küsküt (Cuscuta spp.) tam parazit bitkidir ve konukçusu üzerinde canlılığını devam ettirir. Bu çalışmada, şeker pancarı verim ve kalitesine küsküt (Cuscuta campestris Yunc.)’ün etkisi araştırılmıştır. Bu araştırma, Kahramanmaraş’ın en fazla şeker pancarı üretilen Göksun ve Afşin ilçelerinde 2015 yılında yapılmıştır. Deneme alanında iki yetiştirme ortamı (küsküt ile bulaşık ve küskütsüz=kontrol) ve iki şeker pancarı çeşidi (Valentina ve 551) yer almıştır. Araştırma sonucunda küskütün şeker pancarı verim ve kalitesine olan etkisinin sodyum içeriği dışında önemli olduğu belirlenmiştir. Küsküt ile bulaşık parsellerde şeker pancarı verim ve kalite değerlerinin kontrole göre önemli derecede azaldığı belirlenmiştir. Küskütlü ve küskütsüz şeker pancarı parsellerinde sırasıyla; kök verimi 57.4 ve 83.1 t/ha, yaprak verimi 18.4 ve 32.9 t/ha, şeker varlığı %16.4 ve %18.2, arıtılmış şeker varlığı %14.05 ve %14.93, arıtılmış şeker verimi 8.2 ve 12.4 t/ha olarak bulunmuştur. Şeker pancarında saflığı bozan maddelerden amino azotu 0.60 ve 0.87, sodyum 0.51 ve 0.54 ve potasyum 5.4 ve 7.9 mmol/100 g olarak tespit edilmiştir. Yine küsküt ile bulaşık parsellerde şeker pancarı köklerinin daha fazla çatallanma gösterdiği belirlenmiştir. Çeşitler arasında ise şeker varlığı haricinde önemli farklılıklar tespit edilmiş, Valentina çeşidi 551 çeşidine göre hem kök hem de yaprak verimi yönünden üstün bulunmuştur.

Anahtar Kelimeler

• Şeker pancarı,küsküt,infekteli,yoğunluk,verim

Effect of dodder (Cuscuta campestris Yunc.) on yield and quality in sugar beet (Beta vulgaris L.) cultivation

Abstract

Dodder (Cuscuta spp.) is a complete holo parasite plant and survives on its host. In this study, the effects of dodder (Cuscuta campestris Yunc.) were investigated on yield and quality of sugar beet. This research was carried out Goksun and Afsin districts in 2015 in Kahramanmaras province, where the sugar beet was the most produced. Two growing media (infected with dodder and uninfected=control) and two sugar beet cultivars (Valentina and 551) were used in the experiment area. As a result of the research, it was determined that the effect of dodder on sugar beets’ yield and quality was significant except sodium content. It was detected that yield and quality values of sugar beet at the infected parcel with dodder were reduced significantly according to the uninfected parcel. In the parcels infected with dodder and uninfected, respectively, it was found the root yield was as 57.4 and 83.1 t/ha, the leaf yield was as 18.4 and 32.9 t/ha, the sugar content  was as %16.4 and %18.2, purified sugar content was as %14.05 and %14.93, purified sugar yield was as 8.2 and 12.4 t/ha. It was found 0.60-0.87 of amino nitrogen, 0.51-0.54 of sodium and 5.4-7.9 mmol/100 g of potassium from substances disrupting sugar beet purity. At the same time, it was determined that sugar beet roots showed more bifurcation in parcels infected with dodder. Among the varieties, it was detected significant differences except sugar presence, both root and leaf yield of Valentina cultivar were more superior than 551 cultivar.

Keywords

• sugar beet,dodder,infected,density,yield

Kaynakça

1. Ada R., Akınerdem F. ve Öztürk Ö. 2012. Şeker pancarı çeşitlerinin bazı tarımsal ve kalite özelliklerinin belirlenmesi. 1. Uluslararası Anadolu Şeker Pancarı Sempozyumu, 20-22 Eylül 2012, S. 173 -177, Kayseri.
2. Akça A. ve Işık D. 2016. Kayseri ili şeker pancarı (Beta vulgaris L.) ekiliş alanlarında bulunan yabancı otların tespiti. Bitki Koruma Bülteni 2016, 56 (1): 115-124.
3. Alfarhan A.H. 1994. Taxonomic revision of the genus Cuscuta L. in Saudi Arabia. Arab Gulf Journal of Scientific Research, 12(1):99-107
4. Aly R., Westwood J. and Cramer C. 2003. Crop protection against parasites/pathogens through expression of sarcotoxin-like peptide. Patent No. WO02094008.
5. Anonymous 2008. Pacific Islands Ecosystems at Risk. USA: Institute of Pacific Islands Forestry. http://www.hear.org/pier/index.html
6. Anonim 2010. Türk şeker sektör raporu. Ankara. s, 3.
7. Anonim 2015. Uzun yıllar (1971-2015) tüm parametreler bülteni,. T.C. Orman ve Su İşleri Bakanlığı, Meteroloji Genel müdürlüğü, Ankara.
8. Anonim 2016. www.pankobirlik.com.tr

9. Atherton P., Dutton J., Madsen R. and Pews R. 1998. International commision for uniform methods of sugar analysis. Proceedings of 22nd Session Berlin. International Media Limited PO Box 26 Port Talbot West Glamorgan SA13 1NX UK.
10. Costea M. and Stefanović S. 2010. Evolutionary history and taxonomy of the Cuscuta umbellata complex (Convolvulaceae): Evidence of extensive hybridization from discordant nuclear and plastid phylogenies. Taxon. 59:1783-1800.
11. Çakmakçı R. ve Oral E. 1998. Seyreltmeli ve seyreltmesiz şeker pancarı tarımında farklı tarla çıkıslarının verim ve kaliteye etkisi. Tr. J. of Agriculture and Forestry 22 (1998) 451–461
12. Çatal M.İ. 2013. Konya koşullarında bazı şeker pancarı çeşitlerinin verim ve kalite özelliklerinin belirlenmesi. Selçuk Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Tarla Bitkileri Anabilim Dalı,Yüksek Lisans Tezi.
13. Davis P.H. 1978. Flora of Turkey and the East Aegean Islands. University of Edinburg, England.
14. Dawson J.H. 1984. Control of Cuscuta in alfalfa. In: Proc. 3 rd Internat. Sym. Parasitic Weeds, A review. p. 188-199. Allepo, Syria.
15. Dawson J. H., Musselman L. J., Wolswinkel P. and Dorr I. 1994. Biology and control of Cuscuta. Rev. Weed Sci. 1994. 6: 265-317.
16. Demirel, D. ve Akınerdem, F. 2016. Farklı zamanlarda hasat edilen ve tarla silosunda bekletilen şeker pancarında silolama süresinin verim ve kaliteye etkisi. Selçuk Tar Bil Der, 3(2): 143-156.
17. Demirhan T. 2011. Geç dönemde farklı form ve dozlarda uygulanan azotun şeker pancarında verim ve kalite üzerine etkisi. Selçuk Üniv. Fen Bilimleri Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi.
18. Erel K. 1980, Azot ve potasyum gübrelemesinin şeker pancarında verim ve kaliteye etkisi, Türkiye Şeker Fabrikaları A.Ş. Şeker Enstitüsü Çalışma Yıllığı-4, Ankara, 114-117.
19. Esendal E. 1989, Çarşamba ovasında şeker pancarının verim ve kalitesine değişik azotlu gübre çeşidi ve miktarlarının etkileri üzerine bir araştırma, Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Ziraat Fakültesi Dergisi, 4, 1-24.
20. Fang R.C., Musselman L.J. and Plitmann U. 1995. Cuscuta In C.Y. Wu and P.H. Raven (eds.), Flora of China, Vol. 16. Science Press, Beijing, and Missouri Botanical Garden Press, St. Louis, pp. 322-325..
21. Faostat 2014. Production quantity. faostat.fao.org/site/567/DesktopDefault.aspx
22. Güncan A. 1993. Türkiye’de şekerpancarında yabancı ot mücadelesi. Türkiye I. Herboloji Kongresi, Adana.
23. Gürsoy O.V. 1982. Yabancıot kontrolünün temel esasları ve şeker pancarı tarımındaki tatbikatı .T. Ş. F.A. Ş. Yayını, 61 s. Ankara
24. Gürsoy O. V. 1987. Yabancı ot mücadelesinin şekerpancarının verim ve kalitesine olan etkisi . Ulusal I. Şekerpancarı Üretimi Semp.,Ankara: 250-260.
25. Gürsoy O.V. 1991. Şeker enstitüsünce denenip ruhsatlandırılan şeker pancarı herbisitlerinin kullanımları ile ilgili genel bilgiler. Türkiye Şeker Fabrikaları Anonim Şirketi, Ankara.
26. Gürsoy O.V. 2001. Orta Anadolu şeker pancarı ekim alanlarında sorun Olan yabancı otlar ve bunlara karşı uygun savaş yöntemlerinin Belirlenmesi üzerine araştırmalar. Doktora Tezi, Fen Bilimleri Enstitüsü / Bitki Koruma Anabilim Dalı, Tokat.
27. Holm L., Doll J., Holm E., Panch J. and Herberger J. 1997. World Weeds: Natural Histories and Distribution. John Wiley & Sons, New York. 1129 pp.
28. Hull R. 2002. Matthews’ Plant Virology. Elsevier, Academic Press, California, USA, XVIII.1001p.
29. İlbaş A.İ. 1995. Van‟da farklı miktarlarda uygulanan azot, fosfor ve potasyumlu gübrelerin şeker pancarında verim ve kaliteye etkileri, Doktora Tezi, Yüzüncü Yıl Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Van, 46-100.
30. İnan H. 2006. Agronomik tedbirlerin şeker pancarı verim ve kalitesine etkisi. Pankobirlik Şeker Pancarı Tarımı Semineri, Akçay.
31. Kadıoğlu İ., Doğar G. ve Ciğer Ü. 2015. Şeker pancarı ekim alanlarında görülen Küsküt (Cuscuta campestris Yunck.)’ün tanımı, zararı ve yaygınlık durumu. İstilacı Bitkiler Çalıştayı/Invasive Plants Work,18(3): 15-16.
32. Kaya Z., 2014. Damla yöntemiyle uygulanan kısmi kök bölgesi sulama tekniğinin şekerpancarının verim ve kalitesi üzerine etkisinin belirlenmesi. Selçuk Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi.
33. Khan M.S. and Halim M., 1990. Cuscuta campestris Yuncker - A new angiospermic record for Bangladesh. Bangladesh Journal of Botany, 19(1):103-105
34. Konieczka C.M., Colquhoun J.B. and Rittmeyer R.A. 2009. Swamp Dodder (Cuscuta gronovii) management in Carrot production, Weed Technology, 23:408-411.
35. Kubadinow N. and Wienenger L. 1972. Zucker, 25: 43.
36. Lanini W.T. and Kogan M. 2005. Biology and management of Cuscuta in Crops. Ciencia Investigation Agronomy. 32 (3), 127-141.
37. Lian J.Y., Ye W.H., Cao H.L., Lai Z.M., Wang Z.M. and Cai C.X. 2006. Influence of bligate Parasite Cuscuta campestris on The community of its host Mikania micrantha. WeedResearch. 46, 441-443
38. Gwoıng L. MingYih C., ChangSheng K. 2005. Morphological observation on floral variations of the genus Cuscuta in Taiwan. Taiwania, 50(2):123-130.
39. Lisitsyna I.I., Lisitsyn E.M. 1990. Expression of varietial characteristics of sugar beet under different environmental conditions. Plant Breeding Abstract 61(5):4572.
40. Lorenzi H.J. and Jeffery L.S. 1987. Weeds of the United States and their control. New York, USA; Van Nostrand Reinhold Co. Ltd., 355 pp.
41. Mishra, J.S., 2009. Biology and management of Cuscuta species, Indian Journal of Weed Science, Volume:41,Issue:1 and 2; 1-11P.
42. Morita H., 1997. Handbook of arable weeds of Japan. Tokyo, Japan: Kumiai Chemical Industry Co. Ltd., 128 pp.
43. Mukhtar I., Khokhar I. and Mushtaq S. 2011. Cuscuta campestris Yunck., A new pest of Capsicum frutescens L. (hot chilli) in Lahore-Pakistan. Pakistan Journal of Weed Science Research, 17(1):103-110. http://www.wssp.org.pk/
44. Nadler-Hassar T. and Rubin B. 2003. Natural tolerance of Cuscuta campestris to herbicides inhibiting amino acid biosynthesis. Journal of Weed Research, 43(5): 341-347.
45. Nemli Y. 1978. Çiçekli parazitlerden Cuscuta l.’nin Anadolu türleri üzerinde morfolojik ve sistematik araştırmalar, Doçentlik Tezi, Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Fitapatoloji ve Zirai Botanik Kürsüsü, Bornova- İzmir.
46. Nemli Y. ve Öngen N. 1982. Türkiye'nin Trakya bölgesi Küsküt türleri (Cuscuta spp.) üzerinde taksonomik araştırmalar. Doğa Bilim Dergisi: Vet. Hay/Tar.Orm.,6(3):147-154.
47. Nemli Y. 1986. Anadolu'da kültür alanlarında bulunan küsküt türleri (Cuscuta spp.); yayılışları ve konukçuları üzerinde araştırmalar, Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi,23(3):11-21.
48. Parker C. and Wilson A.K. 1986. Parasitic weeds and their control in the Near East. FAO Plant Protection Bulletin, 34(2):83-98.
49. Parker C. and Riches C.R. 1993. Parasitic weeds of the world: biology and control. CAB International, Wallingford, UK. 304 pp.
50. Parsons W.T. and Cuthbertson E.G. 1992. Noxious Weeds of Australia. Melbourne, Australia: Inkata Press, 692 pp.
51. Pişkin A. ve İnal A. 2014. Damla Sulama yöntemi ile şeker pancarına verilen potasyumun verim ve kalite üzerine etkisi. Selçuk Tar Bit Der, 1(2):67-73.
52. Racasens J. and Conesa J.A. 1990. Presence and spread of newly introduced weeds in crops in Catalonia. Actas de la Reunion de la Sociedad Espanola de Malherbologia, 307-315.
53. Şahin M. 2002. Toprak kompaktlaşmasının şeker pancarı verim ve kalitesine etkileri. Türkiye Şeker Fabrikaları A.Ş., İkinci Ulusal Şeker Pancarı Üretimi Sempozyumu, Şeker Pancarı Üretiminde Verim ve Kalitenin Yükseltilmesi, (1), 378-392, Ankara.
54. Takada S., Hiroyuki D. and Hayashida M. 1988. Interaction between varietial characteristics and environmental factors. Proc. Japan Soc. Sugar Beet Technol. 30:23-28.
55. Tepe I., Deveci M. ve Keskin B. 1997. Küsküt (Cuscuta approximata Bab.)’ün bazı yonca çeşitlerini parazitleme ve zarar seviyeleri üzerinde araştırmalar. Türkiye II. Herboloji Kongresi Bildirileri, 1–4 Eylül 1997, İzmir & Ayvalık, 355–360.
56. Turhan M. ve Pişkin A. 2004. Değişik dozlarda uygulanan azotun şeker pancarının verim ve kalitesine etkisi, Türkiye 3. Ulusal Gübre Kongresi, Tokat, 433-440.
57. Tursun N., Tursun A.Ö. ve Kaçan K. 2003. Kahramanmaraş ili ve ilçelerinde şeker pancarı ekim alanlarında sorun olan yabancı otların belirlenmesi. KSÜ Fen ve Mühendislik Dergisi, Kahramanmaraş, 6(2) 2003.
58. USDA-ARS. 2008. Germplasm Resources Information Network (GRIN). Online Database. Beltsville, Maryland, USA: National Germplasm Resources Laboratory. https://npgsweb.ars-grin.gov/gringlobal/taxon/taxonomysearch.aspx
59. Yuncker T.G. 1932. The genus Cuscuta. Memoirs of the Torrey Botanical Club, 18:113-331.
60. Zerman N. and Saghir A.R. 1995. The genus Cuscuta in Algeria. Arab Journal of Plant Protection, 13(2):69-75; 33 ref.
61. Zharasov S.U. 2009. Field dodder in the south-east of Kazakhstan. Zashchita i Karantin Rastenii, No.1:30-32. http://www.z-i-k-r.ru