Doğu Akdeniz bölgesi zeytin bahçelerinde Zeytin fidantırtılı, Palpita unionalis (Hübn.) (Lepidoptera, Pyralidae)’in yayılış alanı, bulaşıklık oranı ve zararı
Öz
Bu çalışma, 2008–2009 yılları arasında zeytin bahçelerinde nisan-aralık aylarında düzensiz arazi çıkışları şeklinde gerçekleştirilmiştir. Palpita unionalis (Hübn.) (Lepidoptera, Pyralidae)’in yayılış ve bulaşıklık oranını belirlemek amacıyla Doğu Akdeniz Bölgesi illerinden Adana, Gaziantep, Hatay, Kahramanmaraş, Kilis, Osmaniye ve Mersin illerinde sörvey çalışmaları yapılmıştır. Bu çalışmada P. unionalis’in Doğu Akdeniz Bölgesi’ndeki tüm illerde yayılış gösterdiği ve zeytinin önemli zararlılarından olduğu görülmüştür. Sonuç olarak 2008 yılında yedi ilde yapılan sörveylere göre, P. unionalis ile bulaşık en fazla zeytin bahçesinin Osmaniye %76’de olduğu, bunları Adana %58, Hatay %54, Mersin %48, Kahramanmaraş %47, Gaziantep ve Kilis (%16) illerinin takip ettiği tespit edilmiştir. Birinci yıl tüm bölgede sörvey çalışmaları yapılmış olup, ikinci yıl ise bulaşıklığın en yoğun görüldüğü illerdeki zararlının bulaşıklık durumu takip edilmiştir. İkinci yıl dört ilde yapılan sörveylere göre, örneklenen bahçelerden zararlı ile bulaşıklığın Adana’da %79, Hatay’da %77, Osmaniye’de %65 ve Mersin’de ise %48 olduğu belirlenmiştir. P. unionalis’in larvalarının özellikle zeytinin taze sürgün ve yapraklarıyla beslenip, gelişmesini engelleyerek zeytin üretiminde kayıplara neden olduğu görülmüştür. Ayrıca larvaların meyvelerin gelişmekte olduğu dönemde, etli kısımlarıyla beslendiği tespit edilmiştir. İnfekteli meyvelerin kuruyup ağaçta kaldığı veya yere düştüğü belirlenmiştir. Özellikle sulanabilen ve taze sürgün gelişimi gözlenen zeytin bahçelerinde zararının daha fazla olduğu belirlenmiştir. Ayrıca zararlının tüm yıl boyunca zeytin bahçelerinde aktif olarak gelişmesine devam ettiği ve kış aylarında ağırlıklı olarak 2. ve 3. larva dönemlerine rastlanmıştır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Avidov Z, and Harpaz I. 1969. Plant Pests of Israel. Israel Univ. Press, Jerusalem, 373-376, 548 s.
- Atay E. 2005. Adana, Mersin ve Osmaniye İllerinde Bulunan Pyraloidea (Lepidoptera) Faunası Üzerine Taksonomik-Sistematik Çalışmalar. Ç. Ü. Fen Edebiyat Fakültesi, Biyoloji Bölümü, Doktora Tezi, 284 s.
- Anonim2006. İllerle yapılan yazışmalar (2006 yılında)
- Anonim 2008. T.C. Başbakanlık Türkiye İstatistik Kurumu. http://www.tuik.gov.tr
- Anonymous 2008. www.FAOSAT.com (Erişim tarihi: 12 Temmuz 2008)
- Bora T. ve Karaca İ. 1970. Kültür Bitkilerinde hastalığın ve Zararın Ölçülmesi. Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Yardımcı Ders Kitabı, Yayın No. 167, 43 s.
- Balachowsky A. S. 1972. Entomologie appliqué á l`agriculture. Traité, Tome II, Lépidoptéres, Deuxiém vol., Zygaenoidea Pyraloidea Noctuoidea, Masson et C. Edditeurs, Paris, pages: 1131–1133.
- Balducchi R., Cirio U., Scalfaro F. and Tallario A. 1996. Valuation of Pheromones for Monitoring of Margaronia (Palpita unionalis Hb.) in Calabria: Preliminary Experiments. Atti del Convegno. L’olicoltura Mediterranea: Stato e Prospettive della Coltura e della Ricerca, Rende (CS), Italy, 26-28 Gennaio, pages: 579-582.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
23 Haziran 2012
Gönderilme Tarihi
23 Haziran 2012
Kabul Tarihi
-
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2012 Cilt: 52 Sayı: 2
