Araştırma Makalesi

Makine Öğrenmesi Modelleri ile Lamine Ahşap Kirişlerin Eğilme Dayanımı (MOR) Değerlerinin Tahmini

Cilt: 4 Sayı: 2 31 Aralık 2025
PDF İndir
TR EN

Makine Öğrenmesi Modelleri ile Lamine Ahşap Kirişlerin Eğilme Dayanımı (MOR) Değerlerinin Tahmini

Öz

Bu çalışma, farklı geometrilere ve üretim parametrelerine sahip yapıştırılmış lamine ahşap (glulam) kirişlerin eğilme dayanımı (MOR) değerlerinin üç nokta (3P) ve dört nokta (4P) eğilme testleri üzerinden belirlenmesini ve bu değerlerin makine öğrenmesi tabanlı modeller kullanılarak tahmin edilmesini amaçlamaktadır. Deneysel kirişler, PVAc-D3 (Polivinil Asetat) tutkallı sarıçam (Pinus sylvestris L.) lameller kullanılarak düz, eğrisel, kontrplak takviyeli ve takviyesiz olmak üzere dört farklı grupta üretilmiştir. Elde edilen deneysel veriler, beş farklı regresyon algoritması (SVR, Lasso, Ridge, Huber ve XGBoost) ile analiz edilmiş ve her modelin tahmin performansı 10 katlı çapraz doğrulama yöntemiyle değerlendirilmiştir. Analiz sonuçlarına göre SVR modeli, üç noktalı eğilme deneylerinde R² = 0,9920 ve RMSE = 0,4587 MPa gibi oldukça yüksek doğruluk ve düşük hata değerleriyle en başarılı performansı göstermiştir. Dört noktalı deneylerinde de benzer bir eğilim gözlenmiş, SVR modeli R² = 0,9782 ile üstün performansını korumuştur. Bu bulgular, makine öğrenmesi tabanlı yaklaşımların, glulam kirişlerin mekanik özelliklerinin tahmininde deneysel testleri destekleyen güçlü bir mühendislik aracı olabileceğini ortaya koymaktadır.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

Gazi Üniversitesi

Proje Numarası

FDK-2024-9490

Etik Beyan

yok

Teşekkür

FDK-2024-9490 numaralı BAP biriminin desteklerinden dolayı teşekkür ederiz.

Kaynakça

  1. K. Sikora, D. McPolin, and A. Harte, “Mechanical performance of Glulam and CLT beams,” Construction and Building Materials, vol. 102, pp. 110–120, 2016.
  2. M. H. Ramage, H. Burridge, M. Busse-Wicher, et al., “The wood from the trees: The use of timber in construction,” Renewable and Sustainable Energy Reviews, vol. 68, pp. 333–359, 2017.
  3. J. Abed, S. Rayburg, J. Rodwell, and M. Neave, "A review of the performance and benefits of mass timber as an alternative to concrete and steel for improving the sustainability of structures," Sustainability, vol. 14, no. 9, p. 5570, 2022, doi: 10.3390/su14095570.
  4. O. Perçin, G. Özbay, and M. Ordu, “Farklı tutkallarla lamine edilmiş ahşap malzemelerin mekaniksel özelliklerinin incelenmesi,” Journal of Science and Technology of Dumlupınar University, no. 19, pp. 109–120, 2009.
  5. TS EN 408 + A1 Ahşap yapılar - Yapısal ahşap ve lamine ahşap - Fiziksel ve mekanik özelliklerin tayini. Ankara: Türk Standardları Enstitüsü, 2014.
  6. TS ISO 13061-3 Odunun fiziksel ve mekanik özelliklerinin tayini - Bölüm 3: Statik eğilme dayanımının tayini*. Ankara: Türk Standardları Enstitüsü, 2021.
  7. A. Derkowski, M. Kuliński, A. Trociński, J. Kawalerczyk, and R. Mirski, “Mechanical characterization of glued laminated beams containing selected wood species in the tension zone,” Materials, vol. 15, no. 18, p. 6380, 2022.
  8. D. Dziurka, A. Derkowski, M. Wieruszewski, M. Kuliński, and R. Mirski, “GL beams reinforced with plywood in the outer layer,” Materials, vol. 15, no. 11, 3976, 2022.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Ahşap Fiziği ve Mekaniği

Bölüm

Araştırma Makalesi

Erken Görünüm Tarihi

29 Aralık 2025

Yayımlanma Tarihi

31 Aralık 2025

Gönderilme Tarihi

3 Kasım 2025

Kabul Tarihi

2 Aralık 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 4 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Kılıç, İ., Kılıç, K., Şimşek, O., & Altunok, M. (2025). Makine Öğrenmesi Modelleri ile Lamine Ahşap Kirişlerin Eğilme Dayanımı (MOR) Değerlerinin Tahmini. Bozok Journal of Engineering and Architecture, 4(2), 31-50. https://doi.org/10.70700/bjea.1816397
AMA
1.Kılıç İ, Kılıç K, Şimşek O, Altunok M. Makine Öğrenmesi Modelleri ile Lamine Ahşap Kirişlerin Eğilme Dayanımı (MOR) Değerlerinin Tahmini. BJEA. 2025;4(2):31-50. doi:10.70700/bjea.1816397
Chicago
Kılıç, İsmail, Kenan Kılıç, Osman Şimşek, ve Mustafa Altunok. 2025. “Makine Öğrenmesi Modelleri ile Lamine Ahşap Kirişlerin Eğilme Dayanımı (MOR) Değerlerinin Tahmini”. Bozok Journal of Engineering and Architecture 4 (2): 31-50. https://doi.org/10.70700/bjea.1816397.
EndNote
Kılıç İ, Kılıç K, Şimşek O, Altunok M (01 Aralık 2025) Makine Öğrenmesi Modelleri ile Lamine Ahşap Kirişlerin Eğilme Dayanımı (MOR) Değerlerinin Tahmini. Bozok Journal of Engineering and Architecture 4 2 31–50.
IEEE
[1]İ. Kılıç, K. Kılıç, O. Şimşek, ve M. Altunok, “Makine Öğrenmesi Modelleri ile Lamine Ahşap Kirişlerin Eğilme Dayanımı (MOR) Değerlerinin Tahmini”, BJEA, c. 4, sy 2, ss. 31–50, Ara. 2025, doi: 10.70700/bjea.1816397.
ISNAD
Kılıç, İsmail - Kılıç, Kenan - Şimşek, Osman - Altunok, Mustafa. “Makine Öğrenmesi Modelleri ile Lamine Ahşap Kirişlerin Eğilme Dayanımı (MOR) Değerlerinin Tahmini”. Bozok Journal of Engineering and Architecture 4/2 (01 Aralık 2025): 31-50. https://doi.org/10.70700/bjea.1816397.
JAMA
1.Kılıç İ, Kılıç K, Şimşek O, Altunok M. Makine Öğrenmesi Modelleri ile Lamine Ahşap Kirişlerin Eğilme Dayanımı (MOR) Değerlerinin Tahmini. BJEA. 2025;4:31–50.
MLA
Kılıç, İsmail, vd. “Makine Öğrenmesi Modelleri ile Lamine Ahşap Kirişlerin Eğilme Dayanımı (MOR) Değerlerinin Tahmini”. Bozok Journal of Engineering and Architecture, c. 4, sy 2, Aralık 2025, ss. 31-50, doi:10.70700/bjea.1816397.
Vancouver
1.İsmail Kılıç, Kenan Kılıç, Osman Şimşek, Mustafa Altunok. Makine Öğrenmesi Modelleri ile Lamine Ahşap Kirişlerin Eğilme Dayanımı (MOR) Değerlerinin Tahmini. BJEA. 01 Aralık 2025;4(2):31-50. doi:10.70700/bjea.1816397