Fotoğraf ve Tekstilin Kesişiminde Siyanotip (Cyanotype) Baskı: Gelenekten Geleceğe Tekstil ve Sanattaki Rolü
Düzeltme Notu
Öz
Siyanotip-mavi baskı (Cyanotype), 1842 yılında Sir John Herschel tarafından geliştirilen ve fotoğraf tarihinde önemli bir yer tutan bir teknik olarak, ışığa duyarlı demir tuzları kullanılarak derin mavi tonlarda benzersiz baskılar elde etmeyi sağlayan bir baskı türüdür. İlk dönemlerinde bilimsel dokümantasyon amacıyla kullanılan siyanotip baskı, zamanla sanatsal bir ifade aracı olarak da kendini göstermiş ve tarihsel kökenlerinden günümüze kadar süregelen yolculuğunda, fotoğrafçılık ve sanat dünyasında kalıcı bir yer edinmiştir. Geleneksel uygulamalarının yanı sıra, günümüzde sanatçılar ve tasarımcılar tarafından yeniden keşfedilen siyanotip baskı, bilimsel dokümantasyon ve sanatsal ifade biçimi olarak varlığını sürdürmektedir. Bu çalışma, siyanotip baskı tekniğinin sanat dünyasındaki kullanımını inceleyerek, tekniğin sanat ve tekstil alanlarında estetik ve ifade aracı haline gelişini araştırmaktadır. Özellikle, siyanotip baskının sanatsal ve bilimsel alanlardaki evrimini, güncel uygulamalarla ilişkilendirerek, bu tekniğin modern sanat dünyasında yeniden yorumlanışını ortaya koymaktadır. Araştırmada literatür taraması ile elde edilen veriler görsel analiz yöntemleri kullanılarak incelenmiştir. Tarihsel örnekler, çağdaş uygulamalar, sanat ve tasarım dünyasındaki yeri kapsamlı bir şekilde ele alınmıştır. Bulgular, siyanotip baskının tarihsel miras ve modern bir ifade biçimi olarak değerlendirilebileceğini göstermektedir. Sonuç olarak, bu çalışma, fotoğrafçılık ve tekstil sanatı arasında bir köprü kurarak, siyanotip baskının estetik ve kavramsal açıdan zengin bir ifade aracı olarak kullanılabileceğini örneklerle sunmaktadır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Anderson, C. (2019). Cyanotype: The blueprint in contemporary practice. CRC Press.
- Barnes, M. (2012). Shadow catchers camera-less photography. Merrell Publishers.
- Caswell, C. (2022). Shadow traps. Cole Caswell. https://colecaswell.com/shadow-traps/ (16.12.2024).
- Fabbri, M., & Fabbri, G. (2006). Blueprint to cyanotypes: Exploring a historical alternative photographic process. Alternative Photography. https://www.alternativephotography.com/download/blueprint_to_cyanotypes_p1-22.pdf (18.12.2024).
- Silverman, K. (2019). Fotoğrafın tarihi ya da analoji mucizesi. Hayalperest.
- Yenipazarlı, G., & Birinci, G. (2023). Photogram as an aesthetic of abstract in photography art. İnönü University Journal of Culture and Art, 9(2), 67-79. https://doi.org/10.22252/ijca.1369816
- Ware, M. (1998). Herschel’s cyanotype: Invention or discovery? History of Photography, 22(4), 371-379. https://doi.org/10.1080/03087298.1998.10443901
- Ware, M. (2004). Cyanotype: The history, science and art of photographic printing in Prussian blue (2nd ed.). National Museum of Science & Industry. https://www.academia.edu/20607062/Cyanotype_The_History_Science_and_Art_of_Photographic_Printing_in_Prussian_Blue (19.12.2024).
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Tasarım Uygulaması ve Yöntemleri, Tekstil ve Moda Tasarımı, Tasarım (Diğer)
Bölüm
Düzeltme
Yazarlar
Hande Bilvar
*
0000-0003-3784-9254
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
1 Ağustos 2026
Gönderilme Tarihi
18 Aralık 2024
Kabul Tarihi
18 Ocak 2025
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2026 Cilt: 5 Sayı: 2