Araştırma Makalesi

Yüksek Basınçlı Sıcak Proses Geçiş Hatlarında Bağlantı Mikroyapı ve Mekanik Özelliklerinin Araştırılması

Cilt: 8 Sayı: 6 15 Kasım 2025
PDF İndir
TR EN

Yüksek Basınçlı Sıcak Proses Geçiş Hatlarında Bağlantı Mikroyapı ve Mekanik Özelliklerinin Araştırılması

Öz

Günümüzde önemi artan rafinerilerin ana bölümlerinin başında sıcak proses geçiş hatları (SPG) yer almaktadır. SPG’ler rafinerilerde ham petrol vakum distilasyon ünitesi ve diğer ünitelerde bulunan vakum hatları olarak da isimlendirilen hatlardır. SPG hatlarında meydana gelebilecek hatalar insan ve çevre üzerinde olumsuz etkilerin oluşacağı büyük endüstriyel kazalara neden olmaktadır. Bu hatlarda sızdırmazlığın sağlanması, ısıl genleşme problemlerinin önüne geçilebilmesi ve ekonomik bir bağlantı yöntemi olduğu için birleştirme işlemlerinde kaynak yöntemleri tercih edilmektedir. SPG hatlarında ortalama 14 MPa basınç altında ve yaklaşık 640 °C sıcaklıktan 30 °C sıcaklığa kadar akışkan transferinin sağlandığı fırın giriş çıkış hatları yer almaktadır. Fırın içinde SS 316L paslanmaz çelik, fırın dışında ASTM A106 Grade B düşük karbonlu çelik kullanılmaktadır. Bu çalışma kapsamında fırın giriş-çıkış hatlarında TİG kaynak yöntemi ile birleştirilen bağlantılar incelenmiştir. Endüstriyel uygulamalarda sıklıkla tercih edilen parametrelerin hangilerinin en güvenli kaynak bağlantılarını meydana getirdiği imalatçılar tarafından belirsizliğini korumaktadır. Bu çalışmada deneyler yapılarak en güvenli kaynak parametreleri tespit edilmiştir. En iyi sonuçlar; eğme deneyinde kaynak bölgesinde çatlak oluşmaması ve 678 MPa çekme mukavemeti ile S6 nolu numuneden elde edilmiştir. S6 nolu numune kök, sıcak, dolgu ve kapak pasolarının sırasıyla 90, 150, 165 ve 170 A akımda gerçekleştirilen numunedir.

Anahtar Kelimeler

Etik Beyan

Etik kurul raporunna ihtiyaç bulunmamaktadır.

Teşekkür

Yazarlar Tüv Austria Sıla Kalite Kontrol Muayene Gözetim ve Denetim Hizmetleri San. ve Tic. Ltd. Şti, Tahribatlı Test Laboratuvarına test süreçlerinin tamamı için verdikleri destek ve sonsuz hoşgörüleri için teşekkür eder.

Kaynakça

  1. Abdul Khadeer SK, Kumar BR, Kumar AS. 2020. Evaluation of friction welded dissimilar pipe joints between AISI 4140 and ASTM A 106 Grade B steels used in deep exploration drilling. J Manuf Process, 56: 197-205.
  2. Althouse AD, Turnquist CH, Bowditch WA, Bowditch KE. 1992. Gas tungsten arc welding, modern welding, The Goodheart-Wilcox Company Inc, A.B.D., 327-328.
  3. Anonymous. 2024. Material property data. Metal & Alloy Comp. URL:https://www.matweb.com/search/DataSheet.aspx?MatGUID=2e483c6b9ffc4efda0dc0afdc63a09c8&ckck=1 (accessed date: 25 December 2024).
  4. Balaji C, Kumar SA, Sathish R. 2012. Evaluation of mechanical properties of SS316L weldments using tungsten inert gas welding. Int J Eng Sci Technol, 4(5): 2053.
  5. Brau JF, Morandin M, Berntsson T. 2013. Hydrogen for oil refining via biomass indirect steam gasification: energy and environmental targets. Clean Technol Environ Policy. 15(3): 501-512.
  6. Chen HC, Ng FL, Du Z. 2019. Hybrid laser-TIG welding of dissimilar ferrous steels: 10 mm thick low carbon steel to 304 austenitic stainless steel. J Man Process, 47: 324-336.
  7. Clover D, Kinsella B, Pejcic B, De Marco R. 2005. The influence of microstructure on the corrosion rate of various carbon steels. J Appl Electrochem, 35: 139-149.
  8. Doğan B. 2015. Process safety in oil refineries: Semi-quantitative Hazop in Vacuum Distillation Column Case. MSc thesis, Yıldırım Beyazıt University, Institute of Health Sciences, Occupational Health and Safety, Ankara, Türkiye pp: 15.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Kaynak Teknolojileri, Malzeme Tasarım ve Davranışları

Bölüm

Araştırma Makalesi

Erken Görünüm Tarihi

12 Kasım 2025

Yayımlanma Tarihi

15 Kasım 2025

Gönderilme Tarihi

14 Nisan 2025

Kabul Tarihi

19 Eylül 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 8 Sayı: 6

Kaynak Göster

APA
Mercan, S., & Kaptan, A. (2025). Yüksek Basınçlı Sıcak Proses Geçiş Hatlarında Bağlantı Mikroyapı ve Mekanik Özelliklerinin Araştırılması. Black Sea Journal of Engineering and Science, 8(6), 1748-1758. https://doi.org/10.34248/bsengineering.1676045
AMA
1.Mercan S, Kaptan A. Yüksek Basınçlı Sıcak Proses Geçiş Hatlarında Bağlantı Mikroyapı ve Mekanik Özelliklerinin Araştırılması. BSJ Eng. Sci. 2025;8(6):1748-1758. doi:10.34248/bsengineering.1676045
Chicago
Mercan, Serdar, ve Arslan Kaptan. 2025. “Yüksek Basınçlı Sıcak Proses Geçiş Hatlarında Bağlantı Mikroyapı ve Mekanik Özelliklerinin Araştırılması”. Black Sea Journal of Engineering and Science 8 (6): 1748-58. https://doi.org/10.34248/bsengineering.1676045.
EndNote
Mercan S, Kaptan A (01 Kasım 2025) Yüksek Basınçlı Sıcak Proses Geçiş Hatlarında Bağlantı Mikroyapı ve Mekanik Özelliklerinin Araştırılması. Black Sea Journal of Engineering and Science 8 6 1748–1758.
IEEE
[1]S. Mercan ve A. Kaptan, “Yüksek Basınçlı Sıcak Proses Geçiş Hatlarında Bağlantı Mikroyapı ve Mekanik Özelliklerinin Araştırılması”, BSJ Eng. Sci., c. 8, sy 6, ss. 1748–1758, Kas. 2025, doi: 10.34248/bsengineering.1676045.
ISNAD
Mercan, Serdar - Kaptan, Arslan. “Yüksek Basınçlı Sıcak Proses Geçiş Hatlarında Bağlantı Mikroyapı ve Mekanik Özelliklerinin Araştırılması”. Black Sea Journal of Engineering and Science 8/6 (01 Kasım 2025): 1748-1758. https://doi.org/10.34248/bsengineering.1676045.
JAMA
1.Mercan S, Kaptan A. Yüksek Basınçlı Sıcak Proses Geçiş Hatlarında Bağlantı Mikroyapı ve Mekanik Özelliklerinin Araştırılması. BSJ Eng. Sci. 2025;8:1748–1758.
MLA
Mercan, Serdar, ve Arslan Kaptan. “Yüksek Basınçlı Sıcak Proses Geçiş Hatlarında Bağlantı Mikroyapı ve Mekanik Özelliklerinin Araştırılması”. Black Sea Journal of Engineering and Science, c. 8, sy 6, Kasım 2025, ss. 1748-5, doi:10.34248/bsengineering.1676045.
Vancouver
1.Serdar Mercan, Arslan Kaptan. Yüksek Basınçlı Sıcak Proses Geçiş Hatlarında Bağlantı Mikroyapı ve Mekanik Özelliklerinin Araştırılması. BSJ Eng. Sci. 01 Kasım 2025;8(6):1748-5. doi:10.34248/bsengineering.1676045

                           24890