Derleme

Genotoksisite Değerlendirmesinde In Vitro Kromozom Anormallikleri Testi (OECD Test No: 473): Uygulamalar, Sınırlılıklar ve Dijital-Otomatik Yaklaşımlar

Cilt: 9 Sayı: 3 15 Mayıs 2026
PDF İndir
EN TR

Genotoksisite Değerlendirmesinde In Vitro Kromozom Anormallikleri Testi (OECD Test No: 473): Uygulamalar, Sınırlılıklar ve Dijital-Otomatik Yaklaşımlar

Öz

Genotoksisite, DNA’da ve/veya kromozomlarda çeşitli ajanlara maruziyet sonucunda oluşan hasarları kapsayan bir terimdir. Bu hasarların belirlenmesi ve genotoksik potansiyelin değerlendirilmesi genotoksisite testleri aracılığı ile gerçekleştirilmektedir. Kromozom anormallikleri (KA) testi, spontan olarak oluşan ya da genotoksik ajanlar tarafından indüklenen kromozom anormalliklerinin değerlendirilmesinde kullanılan bir sitogenetik yöntemdir. Bu test, farklı hücre modellerine uygulanabilmektedir ve genom bütünlüğünün değerlendirilmesine ilişkin önemli bilgiler sunmaktadır. Bu derlemenin amacı, OECD test kılavuzunda tanımlanan ve standardize edilmiş in vitro KA testinin (Test No. 473) genotoksisite değerlendirmesindeki yerini ve uygulama ile skorlama basamaklarındaki değişkenliğin sonuçların güvenilirliği ve yorumlanması açısından taşıdığı önemi literatür temelinde ele almaktır. Ayrıca, KA testinde kullanılan mevcut dijital/yarı otomatik sistem göz önünde bulundurularak, sitogenetik değerlendirme alanında araştırılan dijital ve otomasyon destekli yaklaşımların bu testte iş akışının iyileştirilmesi, değerlendirme tutarlılığının artırılması ve skorlama sürecinin desteklenmesine yönelik olası katkıları tartışılmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Arora, T., & Dhir, R. (2016). A review of metaphase chromosome image selection techniques for automatic karyotype generation. Medical & Biological Engineering & Computing, 54(8), 1147-1157.
  2. Arunachalam, K., & Sreeja, P. S. (2025). Treatment and cell collection for chromosomal aberration test. In Advanced cell and molecular techniques: Protocols for in vitro and in vivo studies (pp. 259–264). Springer.
  3. Atalay, E. Ç., & Celep, A. G. S. (2024). Gıda katkı maddeleri ve genetik etkileri. Gıda, 49(1), 1–24. https://doi.org/10.15237/gida.GD23078
  4. Aytaç, N., & Ateş, E. (2019). Toksikoloji. Turkiye Klinikleri Public Health-Special Topic, 5(3), 15–19.
  5. Balajee, A. S., & Hande, M. P. (2018). History and evolution of cytogenetic techniques: Current and future applications in basic and clinical research. Mutation Research/Genetic Toxicology and Environmental Mutagenesis, 836, 3–12. https://doi.org/10.1016/j.mrgentox.2018.08.008
  6. Bonassi, S., Norppa, H., Ceppi, M., Strömberg, U., Vermeulen, R., Znaor, A., & Boffetta, P. (2008). Chromosomal aberration frequency in lymphocytes predicts the risk of cancer: Results from a pooled cohort study of 22 358 subjects in 11 countries. Carcinogenesis, 29(6), 1178–1183. https://doi.org/10.1093/carcin/bgn075
  7. Burssed, B., Zamariolli, M., Bellucco, F. T., & Melaragno, M. I. (2022). Mechanisms of structural chromosomal rearrangement formation. Molecular Cytogenetics, 15(1), Article 23. https://doi.org/10.1186/s13039-022-00599-4
  8. Calafat, A. M. (2016). Contemporary issues in exposure assessment using biomonitoring. Current Epidemiology Reports, 3(2), 145–153. https://doi.org/10.1007/s40471-016-0075-y

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Genetik (Diğer)

Bölüm

Derleme

Yayımlanma Tarihi

15 Mayıs 2026

Gönderilme Tarihi

11 Ocak 2026

Kabul Tarihi

7 Mayıs 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 9 Sayı: 3

Kaynak Göster

APA
Korkmaz, N. (2026). Genotoksisite Değerlendirmesinde In Vitro Kromozom Anormallikleri Testi (OECD Test No: 473): Uygulamalar, Sınırlılıklar ve Dijital-Otomatik Yaklaşımlar. Black Sea Journal of Engineering and Science, 9(3), 1523-1530. https://doi.org/10.34248/bsengineering.1861356
AMA
1.Korkmaz N. Genotoksisite Değerlendirmesinde In Vitro Kromozom Anormallikleri Testi (OECD Test No: 473): Uygulamalar, Sınırlılıklar ve Dijital-Otomatik Yaklaşımlar. BSJ Eng. Sci. 2026;9(3):1523-1530. doi:10.34248/bsengineering.1861356
Chicago
Korkmaz, Nur. 2026. “Genotoksisite Değerlendirmesinde In Vitro Kromozom Anormallikleri Testi (OECD Test No: 473): Uygulamalar, Sınırlılıklar ve Dijital-Otomatik Yaklaşımlar”. Black Sea Journal of Engineering and Science 9 (3): 1523-30. https://doi.org/10.34248/bsengineering.1861356.
EndNote
Korkmaz N (01 Mayıs 2026) Genotoksisite Değerlendirmesinde In Vitro Kromozom Anormallikleri Testi (OECD Test No: 473): Uygulamalar, Sınırlılıklar ve Dijital-Otomatik Yaklaşımlar. Black Sea Journal of Engineering and Science 9 3 1523–1530.
IEEE
[1]N. Korkmaz, “Genotoksisite Değerlendirmesinde In Vitro Kromozom Anormallikleri Testi (OECD Test No: 473): Uygulamalar, Sınırlılıklar ve Dijital-Otomatik Yaklaşımlar”, BSJ Eng. Sci., c. 9, sy 3, ss. 1523–1530, May. 2026, doi: 10.34248/bsengineering.1861356.
ISNAD
Korkmaz, Nur. “Genotoksisite Değerlendirmesinde In Vitro Kromozom Anormallikleri Testi (OECD Test No: 473): Uygulamalar, Sınırlılıklar ve Dijital-Otomatik Yaklaşımlar”. Black Sea Journal of Engineering and Science 9/3 (01 Mayıs 2026): 1523-1530. https://doi.org/10.34248/bsengineering.1861356.
JAMA
1.Korkmaz N. Genotoksisite Değerlendirmesinde In Vitro Kromozom Anormallikleri Testi (OECD Test No: 473): Uygulamalar, Sınırlılıklar ve Dijital-Otomatik Yaklaşımlar. BSJ Eng. Sci. 2026;9:1523–1530.
MLA
Korkmaz, Nur. “Genotoksisite Değerlendirmesinde In Vitro Kromozom Anormallikleri Testi (OECD Test No: 473): Uygulamalar, Sınırlılıklar ve Dijital-Otomatik Yaklaşımlar”. Black Sea Journal of Engineering and Science, c. 9, sy 3, Mayıs 2026, ss. 1523-30, doi:10.34248/bsengineering.1861356.
Vancouver
1.Nur Korkmaz. Genotoksisite Değerlendirmesinde In Vitro Kromozom Anormallikleri Testi (OECD Test No: 473): Uygulamalar, Sınırlılıklar ve Dijital-Otomatik Yaklaşımlar. BSJ Eng. Sci. 01 Mayıs 2026;9(3):1523-30. doi:10.34248/bsengineering.1861356

                           24890