EN
TR
Yeni Kurumsal Kuram Argümanlarıyla Türk Yükseköğretim Sisteminde Kalite Yönetiminin Benimsenmesi Üzerine Teorik Model Çalışması
Öz
Bu çalışma, keşif araştırmalarında teoriler geliştirmek için kullanılan kısmi en küçük kareler yapısal eşitlik modeli (PLS-SEM) kullanılarak, yükseköğretimde kalite yönetimi alanında son yıllarda meydana gelen dünya çapındaki gelişmeler karşısında Türk yükseköğretim sisteminde yaşanan benzer gelişmelerin analizine yönelik olarak kurumsal kuram paradigmaları ile teorik bir model keşfedebilmeyi amaçlamaktadır. Oluşturulan model ile Türk yükseköğretim sisteminde hangi çevresel baskı mekanizmalarının kalite yönetiminin benimsenmesine etki ettiği, yükseköğretim kurumlarının karar verme tarzlarında ne tür eğilimlerde bulunulduğu, kalite yönetiminin nasıl uygulandığı ve uygulama biçiminden hareketle kalite yönetiminin nasıl benimsendiği arasındaki teorik ilişki Türkiye bağlamında keşfedilmektedir. Kurulan yapısal eşitlik modelinin analizinde; zorlayıcı baskı mekanizmalarının endojen değişkenler üzerindeki etkisi istatistiki olarak anlamlı bulunmazken, öykünmeci baskı mekanizmalarının uyarak uygulama biçimi üzerinde negatif etkiye sahip olduğu (β= -0,286; T: 2,252), normatif baskı mekanizmalarının ise uyarak uygulama biçimi üzerinde pozitif etkiye sahip olduğu (β= 0,428; T: 3,952) ve her iki etkinin de istatistiki olarak anlamlı (P < 0,05) olduğu görülmüştür. Ayrıca, baskı mekanizmaları ile karar verme tarzı, karar verme tarzı ile uygulama biçimi ve uygulama biçimi ile karar verme tarzı arasında anlamlı istatistiki ilişki bulunamamıştır. Çalışma, kurumsal kuram literatürünü doğrulayıcı bir şekilde, Türk yükseköğretim sisteminde kalite yönetiminin normatif baskı mekanizmalarının etkileriyle normatif-törensel olarak benimsendiği sonucuna ulaşılan bir PLS-SEM yol modelini ortaya çıkarmaktadır.
Anahtar Kelimeler
Teşekkür
Bu çalışma Dr. Öğr. Üyesi Sinan YILMAZ’ın danışmanlığında Kürşat TAŞTAN tarafından yürütülen “Yükseköğretimde Kalite Uygulamalarının Yayılımının Yeni Kurumsal Kuram Çerçevesinde Değerlendirilmesi” başlıklı ve 10363752 tez no’lu doktora tezinden türetilmiştir. Çalışmaya kaynak teşkil eden verilerin elde edilmesine katılım sağlayan tüm yükseköğretim çalışanlarına minnettarız.
Kaynakça
- Arain AA, Hussain Jafri I, Ashraf I, Ali H. 2013. Expansion of quality assurance mechanism in south Asian higher education system: an empirical analysis. J Edu Pract, 5(4): 55–70.
- Boxenbaum E, Jonsson S. 2017. Isomorphism, Diffusion and Decoupling: Concept Evolution and Theoretical Challenges. R. Greenwood, C. Oliver, T. Lawrence ve R. Meyer (Ed.), The SAGE Handbook of Organizational Institutionalism, SAGE Publications Inc, 2. bs: 77–101.
- Carpenter VL, Feroz E H. 2001. Institutional theory and accounting rule choice: An analysis of four US state governments’ decisions to adopt generally accepted accounting principles. Accounting, Organizations and Society.
- Chin WW. 1998. The Partial Least Squares Approach For Structural Equation Modeling. G. A. Marcoulides (Ed.), Methodology For Business and Management: Modern Methods For Business Research, Lawrence Erlbaum Associates Publishers: 295–336.
- Cohen J. 1988. Statistical power analysis for the behavioral sciences. Lawrence Erlbaum Associates, United States of America, 2. bs.
- Corengia Á, Del Bello JC, Pita Carranza M, Adrogué C. 2014. Quality assurance systems of higher education - The case of european institutions: origin, evolution and trends. Revista Gestão Universitária na América Latina - GUAL, 7(3): 61.
- Dijkstra TK, Henseler J. 2015a. Consistent and asymptotically normal PLS estimators for linear structural equations. Comput Stat Data Anal, 81: 10–23.
- Dijkstra TK, Henseler J. 2015b. Consistent Partial Least Squares Path Modeling. MIS Quarterly, 39(2): 297–316.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
1 Temmuz 2021
Gönderilme Tarihi
10 Nisan 2021
Kabul Tarihi
24 Nisan 2021
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2021 Cilt: 4 Sayı: 2
APA
Taştan, K., & Yılmaz, S. (2021). Yeni Kurumsal Kuram Argümanlarıyla Türk Yükseköğretim Sisteminde Kalite Yönetiminin Benimsenmesi Üzerine Teorik Model Çalışması. Black Sea Journal of Public and Social Science, 4(2), 79-91. https://doi.org/10.52704/bssocialscience.912717
AMA
1.Taştan K, Yılmaz S. Yeni Kurumsal Kuram Argümanlarıyla Türk Yükseköğretim Sisteminde Kalite Yönetiminin Benimsenmesi Üzerine Teorik Model Çalışması. BSJ Pub. Soc. Sci. 2021;4(2):79-91. doi:10.52704/bssocialscience.912717
Chicago
Taştan, Kürşat, ve Sinan Yılmaz. 2021. “Yeni Kurumsal Kuram Argümanlarıyla Türk Yükseköğretim Sisteminde Kalite Yönetiminin Benimsenmesi Üzerine Teorik Model Çalışması”. Black Sea Journal of Public and Social Science 4 (2): 79-91. https://doi.org/10.52704/bssocialscience.912717.
EndNote
Taştan K, Yılmaz S (01 Temmuz 2021) Yeni Kurumsal Kuram Argümanlarıyla Türk Yükseköğretim Sisteminde Kalite Yönetiminin Benimsenmesi Üzerine Teorik Model Çalışması. Black Sea Journal of Public and Social Science 4 2 79–91.
IEEE
[1]K. Taştan ve S. Yılmaz, “Yeni Kurumsal Kuram Argümanlarıyla Türk Yükseköğretim Sisteminde Kalite Yönetiminin Benimsenmesi Üzerine Teorik Model Çalışması”, BSJ Pub. Soc. Sci., c. 4, sy 2, ss. 79–91, Tem. 2021, doi: 10.52704/bssocialscience.912717.
ISNAD
Taştan, Kürşat - Yılmaz, Sinan. “Yeni Kurumsal Kuram Argümanlarıyla Türk Yükseköğretim Sisteminde Kalite Yönetiminin Benimsenmesi Üzerine Teorik Model Çalışması”. Black Sea Journal of Public and Social Science 4/2 (01 Temmuz 2021): 79-91. https://doi.org/10.52704/bssocialscience.912717.
JAMA
1.Taştan K, Yılmaz S. Yeni Kurumsal Kuram Argümanlarıyla Türk Yükseköğretim Sisteminde Kalite Yönetiminin Benimsenmesi Üzerine Teorik Model Çalışması. BSJ Pub. Soc. Sci. 2021;4:79–91.
MLA
Taştan, Kürşat, ve Sinan Yılmaz. “Yeni Kurumsal Kuram Argümanlarıyla Türk Yükseköğretim Sisteminde Kalite Yönetiminin Benimsenmesi Üzerine Teorik Model Çalışması”. Black Sea Journal of Public and Social Science, c. 4, sy 2, Temmuz 2021, ss. 79-91, doi:10.52704/bssocialscience.912717.
Vancouver
1.Kürşat Taştan, Sinan Yılmaz. Yeni Kurumsal Kuram Argümanlarıyla Türk Yükseköğretim Sisteminde Kalite Yönetiminin Benimsenmesi Üzerine Teorik Model Çalışması. BSJ Pub. Soc. Sci. 01 Temmuz 2021;4(2):79-91. doi:10.52704/bssocialscience.912717
Cited By
Türk Yükseköğretiminde Kalite Yönetimine Gösterilen Stratejik Tepkiler
ODÜ Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi (ODÜSOBİAD)
https://doi.org/10.48146/odusobiad.1134792Kalite Aktörlerinin Yükseköğretimde Sürdürülebilir Kaliteye İlişkin Görüşleri Üzerine Bir Durum Çalışması
Erciyes Akademi
https://doi.org/10.48070/erciyesakademi.1030275Kalite Yönetimi Uyma Ölçeğinin Yükseköğretim İçin İşlemselleştirilmesi: Yükseköğretimde Kalite Yönetimi Uyma Ölçeği
Journal of Higher Education and Science
https://doi.org/10.5961/higheredusci.1110795ÖRGÜTSEL YAŞAM EVRELERİ İNSANLARIN YAŞAM EVRELERİNE BENZERLİK GÖSTERİR Mİ?
Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi
https://doi.org/10.14520/adyusbd.1181062