SURİYELİ MÜLTECİLER VE ZENOFOBİK ALGI YÖNETİMİ BAĞLAMINDA SOSYAL MEDYANIN ETKİLERİ; İSTANBUL’DA DOM ÇİNGENELERİ

Öz

2010 yılında başlayan, 2011’de şiddetlenen olaylarla Ortadoğu bir kere daha kan gölüne dönerken Suriye’de başlayan iç savaştan kaçan milyonlarca masum insan da komşu ülkelere doğru kaçmaya başlar. Bu insanların büyük kısmı Türkiye’ye gelirken bazıları da Ürdün’e sığınır. Türkiye’de “misafir” olarak isimlendirilen bu insanların sayısı arttıkça ve geri dönüşlerinin artık mümkün olmadığı ortaya çıktıkça medya ve özellikle de sosyal medya mecraları üzerinden kara propaganda ve bilgi kirliliği yaratılırken nefret söylemleri ve yabancı düşmanlığıyla körüklenen eylemler de ortaya çıkmaya başlar. Bu süreçte Türkiye’nin neredeyse her tarafına yayılmış Suriyelilerle farklı çatışma ortamları yaşanırken İstanbul’da Tarlabaşı bölgesine sığınan Dom çingeneleri ise hem çingene ve hem de mülteci olmanın sıkıntılarını katlanarak yaşamaya başlarlar. Komün hayatı yaşamaya başladıkları izbe ve harabe evlerde Dom çingeneleri hayatta kalmaya çalışırken bir yandan da mümkün olduğunca sosyal hayattan uzak durmaya çalışırlar. Bu çalışma kapsamında Suriye’den kaçıp gelen sığınmacıların yaşadıkları kronolojik bir tarihi sistem içerisinde verilmeye çalışılırken genelde Suriyeli mülteciler ve özelde de Tarlabaşı’nda yaşayan Dom çingenelerinin hayatları ve özellikle sosyal medya üzerinden kendilerine yönelik saldırılar, nefret söylemi ve yabancı düşmanlığı kavramları üzerinde durulacaktır.

Anahtar Kelimeler

• Suriyeli mülteciler
• Dom mültecileri
• yabancı düşmanlığı
• nefret söylemi
• Tarlabaşı

Syrian Refugees and the Influences of the Social Media in the Context of Xenophobic Perception Management; Dom Gypsies in Istanbul

Öz

As soon as the armed conflicts break out in the Middle East in 2010 intensifying in 2011 that geography once more turns out to be a bloody spot and the millions of innocent people escaping from the civil war in Syria head for the neighboring countries. Most of these people run towards Turkey, and some take refuge in Jordan. Those people taken refuge in Turkey are firstly named as “misafir” in Turkey. On the other hand the more the number of the refugees increase the more problems start coming to the surface since the possibility of the refugees turning back to their own country is hardly possible. Then the black propaganda and the disinformation appear as well as the hate speech/discourse and the xenophobic approaches. Thus the Syrian refugees spread all over Turkey start experiencing different conflicts, and the problems. On the other hand the Dom gypsies of Syria being the refugees as well as being the gypsies experience the problems doubly. While trying to survive in their ruined and desserted flats with the communal life, thet also try to keep themselves away from the sopcial life if possible. This research will focus on the chronological events of the refugees after the Syrian civil war up to day, but mainly deal with the Dom gypsies’lives, the hate speech and xenophobic approaches against them, living at Tarlabaşı province.

Anahtar Kelimeler

• Syrian refugees
• Dom gypsies
• Tarlabaşı
• Xenophobia
• Hate speech

Kaynakça

1. Adar, Aslın Şahinkaya, “Türkiye’de Yeni Prekarya Suriyeli İşgücü mü?” Çalışma ve Toplum, 2018, No 1, s.13-36. AFAD, 2013 Yılı Suriyelilerin Konakladığı Geçici Barınma Merkezlerindeki Harcama ve Maliyet Analizi Raporu, TC Başbakanlık Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı, Ankara, 2014.
2. AFAD, Syrian Women in Turkey, TC Başbakanlık Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı Ankara, 2014.
3. AFAD, Suriyeli Misafirlerimiz Kardeş Topraklarında 2016; Güvenli Liman Türkiye, TC Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı, 2016, Ankara. Akalın, Kadir, Gazetelerdeki Suriyeli Sığınmacı Temsili; Öne Çıkarma ve Çerçeveleme Yaklaşımları ile İçerik Analizi, TOBB Ekonomi ve Teknoloji Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Ankara, 2018. Akbulut, Ezgi, Misafirlikten Ötekiliğe Suriyeli Mülteciler ve İnsan Hakları; Sultanbeyli Örneği, Maltepe Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, İstanbul, Ocak 2021.
4. Aldamen, Yasmin, “Xenophobia and Hate Speech towards Refugees on Social Media: Reinforcing Causes, Negative Effects, Defense and Response Mechanisms against That Speech”, Societies, Yıl 2023, Sayı 83, Cilt 13, s. 1-26.
5. Alhelou, Hind, Racist Securitization of Refugees, Syrian Refugees in Lebanon: A Case Study, Cairo American University, 2021.
6. Alp, Hakan, “Çingenelere Yönelik Nefret Söyleminin Ekşi Sözlük’te Yeniden Üretilmesi”, İlef Dergisi, Yıl 2016, Cilt 3, Sayı 2, s. 143-172.
7. Alterman, Jon B., and Barnett, Carolyn, “Turkey, Russia,and Iran in the Middle East”, The Turkey, Russia, Iran Nexus, Editör Samuel J. Brannen, Center for Strategic and International Studies, Kasım 2013, s. 4-11.
8. Altınışık, Meliha B., “Worldviews and Turkish Foreign Policy in the Middle East”, New Perspectives on Turkey, 2009, No 40, s. 171-194. Aras, Bülent, “The Davutoğlu Era” Insight Turkey, Yaz 2009, Cilt 11, No 3, s. 127-142.

9. Arıcan, Alize, “Care in Tarlabaşı amidst Heightened Inequalities, Urban Transformation and Coronavirus”, Radical Housing Journal, Aralık 2020, Cilt 2, Sayı 2, s.219-228.
10. Bachelard, Gaston, the Poetics of Space, Beacon Press Books, 1964.
11. Balcer, Adam, “Arap Baharı İçin Bir İlham Kaynağı Olarak Türkiye; Fırsatlar ve Sorunlar”, Arap Baharı ve Türkiye Modeli Tartışmaları, Editör M. Akif Kireççi, Asem Publication, Ankara, 2014.
12. Balcılar, Mehmet, Türkiye’deki Suriyeli Mültecilerin Sağlık Durumu Araştırması, AFAD, WHO and Turkish Ministry of Health, Ankara, 2016,.
13. Berti, Benedetta, “The Syrian Refugee Crisis: Regional and Human Security Implications”, Strategic Assessment, Cilt 17, No. 4, Ocak 2015, s. 41-53.
14. Buzan, Barry, Waever, Ole and Wilde De, Jaap, Security; a New Framework for Analysis, Boulder; Lynne Rienner Publishers, 1998.
15. Carcél, Juan A. Roche, “Images of Syrian Refugees in Transit through Minefields in Turkey, 2011–2015”, Visual Anthropolgy, Yıl 2022, Sayı 1, Cilt 35, s. 5-36. Cirlig, Carmen Christina, “Turkey’s Regional Power Aspirations”, Library of the European Parliament, 6 Mayıs 2013.
16. Cordesman, Anthony H., Energy Risks in North Africa and the Middle East, Center for Strategic and International Studies, Washington DC, Mart 2012.
17. Coşkun, Bezen and Kılıç, Tuğçe, “Sınır Kentlerindeki Suriyelilerin ve Yerleşik Halkın Güvenlik Algıları; Gazi Antep, İzmir ve Szeged Örneği”, Göç Dergisi, Cilt 6, No 1, s. 11-36. Coştan, Ufuk and Yaylı, Hasan, “Suriyeli Mülteciler özelinde Türkiye’nin Güvenlik Politikaları”, Journal of Social Mentality and Researcher Thinkers, 2020, Cilt 6, No 37, s. 2081-2096.
18. Danforth, Nicholas, “Ideology and Pragmatism in Turkish Foreign Policy from Atatürk to the AKP”, Turkish Policy Quarterly, 2008, Cilt 7, No 3, s. 83-96.
19. Davutoğlu, Ahmet, Stratejik Derinlik; Türkiye’nin Uluslararası Konumu, Küre Yayınları, İstanbul, 2004.
20. Dedeoğlu, Saniye, Bayraktar, Sinem Sefa and Çetinkaya, Özgür, “Yoksulun Umudu Çocuk; Türkiye’de Tarım İşçisi Suriyeli Çocuklar, Çalışma ve Toplum, 2019, No 4, s. 2585-2610.
21. Demirbaş, Timur, “Nefret Söylemi ve Nefret Suçları”, Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, Cilt 19, Özel Sayı 2017, s. 2693-2701.
22. Demirdağ, Zeynep Sümeyye, Suriyeli Mülteci Krizini Yönetmede Türkiye’deki Ulusal Sivil Toplum Kuruluşlarının Rolü, Marmara Üniversitesi, Yayımlanmamış Yükek Lisans Tezi, İstanbul, 2018.
23. Dijk, Teun A. van, Ideology and Discourse; A Multidisciplinary Introduction, Pompeu Fabra University, 2000, s. 44-45.
24. Doğan, Evin, Televizyon Haberlerinde Nefret Söylemi; Suriyeli Sığınmacılar Örnek Olayı, İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, İstanbul, 2015.
25. Dora, Zühal Karakoç, “International Migrants as a Matter of Security; Open Door Policy and Syrians in Turkey”, Güvenlik Bilimleri Dergisi, November 2020, Cilt 9, No 2, s. 501-524.
26. Dufner, Ulrike and Berthold, Marc, “Foreign Policy of Turkey in the Middle East; Values, Interests, Goals”, Heinrich Böll Stiftung Report, 2010, s.4 .
27. Donelli, Federico, “Syrian Refugees in Turkey; A Security Perspective”, New England Journal of Public Policy, 2018, Cilt 30, No 2, s. 1-9.
28. Ebrem, İlker Salih, “Toplumsal Güvenlik ve Türkiye’deki Suriyeli Sığınmacılar”, Euroasia Journal of Social Sciences and Humanities, 2020, Cilt 7, Sayı 7, s. 78-91.
29. Efegil, Ertan, “AKP Hükümetinin Ortaadoğu Politikası ve ABD Yönetimiyle Batılı Uzmanların Eleştirileri”, Akademik Bakış, Cilt 9, No 18, Yaz 2016, s. 45-58.
30. Ekinci, Gül, “Doğrudan Yabancı Yatırım; Suriyeli Mülteciler ve Pazarı Motive Eden Faktörler”, İşletme Araştırmaları Dergisi, 2022, Cilt 14, No 1, s. 1096-1116.
31. Erdoğan, Murat, “Türkiye’deki Suriyeli Mültecilerle Birlikte Yaşamanın Çerçevesi”, Editör Esen, Adem ve Duman, Mehmet, Türkiye’de Geçici Koruma Altındaki Suriyeliler; Tespitler ve Öneriler, Dünya Yerel Yönetim ve Demokrasi Akademisi Vakfı, İstanbul, Kasım 2019, s. 131-150.
32. Erdoğan, M.Murat, Syrians in Turkey; Social Acceptance and Integration Research, Hacettepe Üniversitesi Göç ve Siyaset Araştırmaları Merkezi, Kasım 2014.
33. Erdoğan, Kaya, Yükseker, D., “İstanbul’da Göçmenlerin Mekana Yerleşme ve Tutunma Dinamikleri; Beyoğlu Örneği”, İstanbul Ticaret Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Türkiye’nin Göç Siyaseti Özel Sayısı 2, Yıl 2022, s. 135- 156.
34. Ergün, Ebru, Tosun, Salih, and Powers, Chloe, Tarlabaşı İstanbul’da Tarlabaşı Toplum Merkezi’nden Destek Alan Suriyeli Kentsel Mültecilerin İhtiyaç Tespiti Raporu, Tarlabaşı Toplum Merkezi, İstanbul, 2018, s. 1-32.
35. Ersaydı, Bahar Senem Çevik, “Restoring Regional Humiliation; Mending the Psychological Wounds of the Middle East”, Akademik Ortadoğu, 2012, Cilt 6, No 2, s. 135-155.
36. Ezgin, Emre, “Akışkan Modern Dünyada Prekaryalaşma: Baumancı Bir Bakış”, Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 2022, Cilt 10, No 1, s. 213-230.
37. Fırat, Muhammed, “Dom Kadınlarda Enformel Bir Geçinmme Stratejisi; Toplayıcılık”, Hacı Bektaş Veli Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Cilt 12, Sayı 3, Eylül 2022, s. 1469-148.
38. Garcia, Salvadore Gomez, Maria Antonia Paz Rebello ve José Cabeza San Deogracias, “Newsgames against Hate Speech in the Refugee Crisis”, Comunicae, 2021, Cilt 29, Sayı 67, s. 117-127.
39. Ghazzi, Omar Al and Kraidy, Marwan M., “Neo-Ottoman Cool 2-Turkish Nation Branding and Arabic Language Transnational Broadcasting”, 2013, Cilt 7, No 10, s. 2341-2360.
40. Göç İdaresi Başkanlığı, Türkiye Ülke Bölümü 2023-2025; Bölgesel Mülteci ve Dayanıklılık Planı, Ankara, 2023 .
41. Göker, Göksel, Keskin, Savaş, “ Haber Medyası ve Mülteciler; Suriyeli Mültecilerin Türk Yazılı basınındaki Temsili”, İletişim Kuram ve Araştırma Dergisi, Gazi Üniversitesi İletişim Fakültesi, Sonbahar 2015, No 41, s. 229-256.
42. Güleryüz, Zeynep, Yerli Halk ve Suriyeli Sığınmacıların Birnbirlerine Karşı Tutumları Üzerine Bir Alan Araştırması; Hatay Antakya Örneği, Karamanoğlu Mehmet Bey Üniversitesi, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Karaman, 2021.
43. Günay, Defne and Renda, Kaan, “Usages of Europe in Turkish Foreign Policy towards the Middle East” Journal of Balkan and Near Eastern Studies, 2014, Cilt 16, No 1, s. 47-67.
44. Grigoriades, Ioannis N., “The Davutoğlu Doctrine and Turkish Foreign Policy”, Hellenic Foundation for European and Foreign Policy, Middle Eastern Studies Programme, Atina, Nisan 2010, s. 1-11.
45. Hewstone, Miles ve Greenland, Kathy., “Inter-group conflict”, International Journal of Psychology, Nisan 2000, s. 136-144.
46. IOM and the Global Shelter Cluster, Shelter Projects – Shelter in the Middle East: 16 Case Studies, 2018.
47. İçduygu, Ahmet and Aksel, Damla B., “Turkish Migration Policies; A Critical Historical Perspective”, ”Perceptions, Sonbahar 2013, Cilt XVIII, No 3, s. 167-190.
48. İçduygu, Ahmet ve Souad Osseiran, Syrian Refugees in Istanbul and Gazi Antep; Comparative Findings on Settlement, Livelihood and Support, CMI Insight, Bergen/Norveç, Mayıs 2022.
49. İnaç, Hüsamettin and Hadji, Aymene, “Turkish Foreign Policy in the Middle East during the Rule of JDP; Interaction of Interests and Future Challenges”, Uluslararası Yönetim Akademisi Dergisi, 2022, Cilt 5, No 2, s. 307-319.
50. İrdem, İbrahim, Zengin, Ülkü Nur, Gören, Betül Biçen, Uzun, Murat, Türkiye’deki Suriyeliler ve Sınır Ötesi Güvenli Bölge”, Polis Akademisi Başkanlığı, 2020.
51. İslam, Nazmul, “Turkish Charm and Public Diplomacy; A Literature Review and Critical Assessment on Turkish Soft Power in the Middle Eastern Countries”, Pamukkale Üniversitesi Journal of Social Sciences Institute, 2021, No 47, s.175-187.
52. Kardaş, Şaban, “From Zero Problems to Leading the Change; Making Sense of Transformation in Turkey’s Regional Policy”, Tepav International Policy and Leadership Institute, Turkey Policy Series, 5. Baskı, Ankara, 2012, s. 1-8.
53. Kartveit, Bard and Jumbert, Maria Gabrielsen, “Civil-Military Relations in the Middle East; A Literature Review”, CMI Working Paper, Haziran 2014, s. 1-20.
54. Kepenek, Gizem, “Tipomorfolojik Analiz; Tarlabaşı’nda Sosyal İlişkilerin Mekansal Sorunu”, Kent Morfolojileri, Tübitak ve ODTÜ Yay.,Ankara, 2021, s.157-177.
55. Keser, Ulvi, “Kıbrıs’ta Azınlıklar; Ermeniler, Marunitler ve Gurbetler”, Çağdaş Türkiye Tarihi Araştırmaları Dergisi, Yıl 2017, Cilt 17, Sayı 35, s. 317-344.
56. Keser, Ulvi, “Kıbrıs Sorunu Bağlamında Türkiye’de 6/7 Eylül 1955 Olaylarına Kesitsel Bir Bakış”, ÇTAD, Cilt XII/25, Yıl 2012 Güz, Dokuz Eylül Üniversitesi Atatürk İlkeleri ve İnkılâp Tarihi Enstitüsü, İzmir, s.181–226.
57. Keser, Ulvi, Kıbrıs’ta Kanlı Noel; 24 Aralık 1963, Türk Şehitlikleri İmar Vakfı Yay., İstanbul, 2019.
58. Köse, Talha, “Transformative Conflict Resolution in an Unstable Neighbourhood; Turkey’s Conflict Resolution Efforts in the Middle East”, Perceptions, Kış 2013, Cilt XVIII, No 4, s. 171-194.
59. Kurt, Gözde, “Yeni Medyada Nefret Söylemi; YouTube’da Suriyeli Mültecilere Karşı Üretilen Nefret Söylemi Üzerine Bir Araştırma”, The Journal of International Lingual, Social and Educational Sciences, Yıl 2019, Cilt 5, Sayı 1, s. 1-20.
60. Larrabee, F. Stephen and Nader, Alireza, Turkish-Iranian Relations in a Changing Middle East, Washington DC, 2013, s.1-46. Murinson, Alexander, “Turkish Foreign Policy in the 21st Century”, Mideast Security and Policy Studies, No 97, Eylül 2012, s. 1-26.
61. ORSAM, Suriyeli Mültecilerin Türkiye’ye Ekonomik Etkileri; Sentetik Bir Modelleme, Report No 196, Ocak 2015 Ördek, Kemal, Türkiye’de Geçici Koruma Altında Suriyeliler ve Seks İşçiliği, Kırmızı Şemsiye Cinsel Sağlık ve İnsan Hakları Derneği, Ankara, 2017 .
62. Özdemir, Erol, “Suriyeli Mültecilerin Türkiye’deki Algıları”, Savunma Bilimleri Dergisi, Mayıs 2017, Cilt 16, No 1, s.115-136.
63. Özütürk, Şahin, Suriyeli Sığınmacıların Toplumsal Kabul ve Uyum Sürecinde STK’ların Göç Yönetimindeki Rolü; Denizli İli Örneği, Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Aydın, 2019. Raptopoulos, Nikolaos, “Rediscovering its Arab Neighbours. The AKP Imprint on Turkish Foreign Policy in the Middle East”, Les Cahiers du RMES, Temmuz 2004, s. 1-13.
64. Sarı, Cengiz, Zenofobi ve Mülteci Entegrasyonu Hakkında Yapılan Akademik Çalışmaların Sistematik İncelenmesi, Ankara Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Ankara, 2019.
65. Savran, Sezen and Sat, Aydan, “Ankara’da Suriyeli Göçmenlerin Yer Seçimi Tercihlerinin İncelenmesi ve Bir Etnik Kentsel Adacık Örneği Olarak Önder, Ulubey, Alemdağ Mahalleleri”, Ankara Araştırmaları Dergisi, Aralık 2019, Cilt 7, No 2, s. 283-302.
66. Schmid, Dorothee, “Turkey, the EU and the Middle East Puzzle; Cooperation or Mutual Testing Ahead”, Atlantic Council Transatlantic Relations Program, Washington DC, 2018, s. 1-8.
67. Seker, Ali Osman, Militarization of Energy Security; Turkey as a Case Study, Naval Postgraduate School, Monterey California, Haziran 2010. Sert, Nuray Yılmaz ve Turhan, Şuheda Burcu, “Türkiye’de Romanlara Yöneltilen Nefret Söyleminin Romanlar Tarafından Algılanma Biçimi; Roman Üniversite Öğrencileri Üzerine Nitel Bir Çalışma”, CBÜ Sosyal Bilimler Dergisi, Cilt 17, Sayı 3, Eylül 2019, s. 535-558.
68. Shaherhawasli, Kenda ve Güvençer, Elif Nur, Suriyeli Mülteciler ve Türk Toplumu Arasındaki Uyum; Fırsatlar ve Tehditler, Uluslararası İnsan Hakları Derneği, İstanbul, Mart 2021, Standing, Guy, Precaria; Dangerous Class, İletişim Yayınları, İstanbul, 2022.
69. Suriyelilere QR kodları verilmeye başlandı. https://www.kizilay.org.tr/Haber/HaberArsiviDetay/5912 Erişim tarihi 18 Ağustos 2023.
70. Suliman Muhammad ve Açıkgöz, Reşat, “A Comparative Analysis of Gypsies’ Access to Employment Opportunities and Health Services in Pakistan and Turkey”, Sefad, Selçuk Üniversitesi, Yıl 2022, Sayı 48, s. 277-294.
71. Tarlan, Kemal Vural, “Suriye’nin Domları; Öteki Mülteciler”, Alternatif Türkiye, Sayı 2, Ocak 2016, s. 16-19.
72. Tarlan, Kemal Vural ve Foggo, Hacer, The Dom; The Other Asylum Seekers from Syria, Kırkayak Kültür Yayınları, Gazi Antep Taş, Duygu and Tekkanat, Semiha Sultan, “Yerel Halk ve Suriyeli Sığınmacılar Arasında Bir Kent: Elazığ Örneği”, Aksaray Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 2018, Cilt 10, No 4, s. 77- 90.
73. Taş, Hakkı, “Erdoğan and Muslim Broaderhood; an Outside in Approach to Turkish Foreign Policy in the Middle East”, Turkish Studies, 2022, Cilt 23, No 5, s. 722-742.
74. Taşdelen, Birgül, Tweet’ırda Suriyeli Mültecilere Karşı Çevrimiçi Nefret Söylemi; S uriyelileri İstemiyoruz”, Gümüşhane Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Yıl 2020, Cilt 2, Sayı 11, s.562-575.
75. Telatar, Gökhan, “Ak Parti’nin Düzen Kurucu Dış Politika Söylemi ve Ortadoğu”, Alternatif Politika, Cilt 7, No 3, Ekim 2015, s. 1-28.
76. The USA Department of State Case F-2015-09834 Doc No C06138428 Archive The Struggles of Barri Murra https://minorityrights.org/programmes/library/trends/trends2018/jordan/ Erişim tarihi 18 Eylül 2023.
77. Topalakcı, Meliha Sümeyra, Suriye’den Sığınmacılara Yönelik Kent Güvenliğine Ait Risk Algılarının Yönetilmesi, Adnan Menderes Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Aydın, 2019.
78. Tılıç, Doğan and Bal, Sevil, “Suriyeli Mültecilerin Sağlık haberlerindeki Temsili ve Sağlık Haberciliği I Bağlamında Eleştirel Bir Değerlendirme”, Eğitim Bilim Toplum Dergisi, Cilt 18, No 72, Sonbahar 2020, s. 30- 59.
79. Tsavdaroglou, Charalampos, “The Refugees’ Right to the Center of the City and Spatial Justice; Gentrification vs Commoning Practices in Tarlabaşı-İstanbul”, Urban Planning, 2020, Cilt 5, Sayı 3, s.235.
80. Tunca, Hakan Ömer and Karadağ, Ahmet, “Suriye’den Türkiye’ye Göç; Tehditler ve Fırsatlar”, Kara Harp Okulu Bilim Dergisi, Aralık 2018, Cilt 28, No 2, s. 47-68.
81. Turgut, Emel Öztürk, and Ekitli, Gizem Beycan, Çam, M. Olcay, “Bütüncül Bir Bakışla Türkiye’deki Suriyeli Göçmen Kadınlar”, Sağlık ve Toplum, 2021, Cilt 31, No 1, s. 47-53. Türkay, Bilgen, Suriyeli Mülteciler, Sosyal Medya ve Sivil Toplum; Entegrasyon Süreci ve Çözüm Arayışları, Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi , Ankara, 2019.
82. Volk, Thomas,”Turkey’s Historical Involvement in Middle Eastern Alliances; Saadabad Pact, Baghdad Pact and Phantom Pact”, L’Europe en Formation, 2013, Cilt 1, No 367, s.11-30.
83. Vertovec, Steven, Superdiversity; Migration and Social Integrity, Taylor and Francis Group, Routledge, New York, 2023.
84. Yazar, Ayşegül,”Sığınmacılara Toplumsal Açıdan Bakmak; Türkiye’deki Suriyeli Sığınmacılar Üzerinden Bir Değerlendirme”, Hitit Ekonomi ve Politika Dergisi, Mart 2022, Cilt 2, Sayı 1, s. 70-77.
85. Yüksel, Salim Bülent, Davutğlu Dönemi AKP Ortadoğu Politikasında İslam Faktörü, Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Ankara, 2019.
86. Zengin, Tamer, Suriyeli Sığınmacılar Türkiye Örneği; Kriz Yönetimi ve Uyum Politikaları, MEF Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, September 2021.
87. The people of Tarlabaşı https://tarlabasi.wordpress.com/2009/10/29/the-developers-dream-theneighbors%E2%80%99-nightmare_tarlabasi-istanbul/ Erişim tarihi 17 Eylül 2023.
88. 81 ilin valiliklerine 'Suriyeli dilencileri kamplara toplayın' talimatı https://t24.com.tr/haber/81-ilin-valiliklerinesuriyeli-dilencileri-kamplara-toplayin-talimati,266309. Erişim tarihi 17 Eylül 2023.
89. Ümit Özdağ Odatv'ye açıkladı: Ambargo TV itirafı... Kim bu Ramin Saeidi https://www.odatv4.com/guncel/umitozdag-odatvye-acikladi-ambargo-tv-itirafi-kim-bu-ramin-saeidi-120003141. Erişim tarihi 17 Eylül 2023.
90. Devlet buraları bize verdi deyip Türklere saldırıyorlar. https://www.facebook.com/enbuyuklideratatrk/photos/ a.480062108747227/2122217841198304/?locale=tr_TR Erişim tarihi 14 Ağustos 2023.
91. Ben Suriyeliyim, bana dokunamazsınız. https://www.yenicaggazetesi.com.tr/suriyeli-hirsizdan-ilginc-cikis-bensuriyeliyim-bana-dokunamazsiniz268599h.htm?fbclid=IwAR1jB8qlMis7i1_iqICqqqIampQ7JzZ5EUUjSyThDqFJHJb4nDRF5PHsvZw. Erişim tarihi 14 Ağustos 2023