Conservation-Oriented Intervention Recommendations: The Case of the Hasan Kuru House in Taraklı

Öz

This study develops conservation-oriented intervention decisions to preserve the authentic architectural values of the Hasan Kuru House in Ulucami Neighborhood, Taraklı (Sakarya), built with timber-frame construction and adobe infill. Using on-site observation, measured survey, and photographic documentation, the research analyzes the building’s setting, plan scheme, façade composition, spatial organization, and material characteristics. Identified spatial, material, and structural deteriorations are systematically classified, providing the basis for restitution decisions and restoration proposals. Results show the house still functions as a dwelling and that its original plan logic and many timber and stone elements remain intact. Nevertheless, plaster and paint losses, roofcovering deficiencies, deterioration of timber cladding and bay projections, later small-scale alterations, and blocked openings indicate the need for a holistic conservation strategy. Proposed interventions prioritize safeguarding original architectural elements, removing inauthentic additions, and meeting contemporary use requirements without compromising structural integrity or the building’s identity safely in the long term. 

Anahtar Kelimeler

• Traditional house
• Conservation
• Cultural heritage
• Restoration
• Taraklı

Koruma Odaklı Müdahale Önerileri: Taraklı Hasan Kuru Evi Örneği

Öz

Bu çalışma, Sakarya ili Taraklı ilçesi Ulucami Mahallesi’nde yer alan; ahşap karkas arası kerpiç dolgu tekniğiyle inşa edilmiş Hasan Kuru Evi’nin özgün mimari değerlerinin korunması doğrultusunda, koruma odaklı müdahale kararları geliştirmeyi amaçlamaktadır. Yerinde gözlem, rölöve çalışmaları, fotoğrafla belgeleme verilerine dayanarak yapının konumu, plan şeması, cephe kurgusu, mekânsal organizasyonu ve malzeme özellikleri analiz edilmiştir. Mekânsal, malzeme, strüktürel bozulmalar sınıflandırılmış; restitüsyon kararları ile restorasyon önerileri ortaya konmuştur. Bulgular, yapının konut işlevini sürdürdüğünü göstererek özgün plan kurgusu ile ahşap ve taş elemanların büyük ölçüde korunduğunu; buna karşın sıva-boya kayıpları, çatı örtüsünde eksilmeler, ahşap kaplama ve çıkmalarda yıpranmalar ile sonradan eklenen küçük ölçekli müdahaleler, kapatılmış açıklıklar gibi sorunların bütüncül bir koruma yaklaşımını gerekli kılmaktadır. Önerilen müdahaleler: özgün plan şeması ile mimari elemanların korunması, özgünlüğü bozan eklerin kaldırılması çağdaş kullanım gereksinimlerinin yapı strüktürü ile kimliğini zedelemeden çözümlenmesi ilkelerine dayandırılmıştır. 

Anahtar Kelimeler

• Geleneksel konut
• Koruma
• Kültürel miras
• Restorasyon
• Taraklı

Kaynakça

1. Ahunbay, Z. (1998). Tarihi çevre koruma ve restorasyon. Yapı Yayın.
2. Brandi, C. (2005). Theory of restoration. Nardini Editore.
3. Feilden, B. M. (2003). Conservation of historic buildings. Architectural Press.
4. Forsyth, M. (2007). Structures & construction in historic building conservation. Blackwell Publishing.
5. Houben, H., & Guillaud, H. (1994). Earth construction: A comprehensive guide. Intermediate Technology Publications.
6. ICOMOS. (1999). Principles for the preservation of historic timber structures. International Council on Monuments and Sites.
7. ICOMOS. (2003). ICOMOS Principles for the Analysis, Conservation and Structural Restoration of Architectural Heritage.International Council on Monuments and Sites.
8. Jokilehto, J. (2017). A history of architectural conservation. Routledge.

9. Kasap, S. (2025a). Erken Osmanlı dönemi cami mimarisi bağlamında Bursa Ulu Camii, Orhan Camii ve Yeşil Camii’nin koruma ve restorasyon süreçlerinin değerlendirilmesi. International Social Sciences Studies Journal, 11(12), 2368-2376. https://doi.org/10.5281/zenodo.18071056 (Erişim: 15.01.2026)
10. Kasap, S. (2025b). Restoration processes in historical structures: The case of Bursa. In K. L. Gürkan (Ed.), Innovative applications and research methods in architecture. Platanus Publishing.
11. Köse, F., & Ertuğrul, A. (2009). Hüsrev Kethüda Darülkurrası rölöve, restitüsyon ve restorasyon projesi. Restorasyon ve Konservasyon Dergisi, 2, 32-49.
12. Muñoz Viñas, S. (2012). Contemporary theory of conservation. Elsevier Butterworth-Heinemann.
13. Orbaşlı, A. (2008). Architectural conservation: Principles and practice. Blackwell Publishing.
14. Özkan, Ö. (2009). Taraklı’daki sivil mimarlık örnekleri ile Halim Düzgün Evi’nin proje ve Ali Pektaş Evi’nin restorasyon çalışmaları. Yüksek Lisans Tezi, Sakarya Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü.
15. Özkan, Ö., & Aydoğan, F. D. (2011). Hasan Kuru Evi rölöve-restitüsyon-restorasyon raporu. Kocaeli Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu.
16. Özkan Önür, Ö. (2025). 19. yüzyıl geleneksel Taraklı evlerinde restorasyon önerisi: Kültürel mirasın korunması ve sürdürülebilirliği kapsamında İbrahim Kaya Evi örneğinin incelenmesi. UMÜFED Uluslararası Batı Karadeniz Mühendislik ve Fen Bilimleri Dergisi, 7(1), 61-85.
17. Özkan Önür, Ö., Mutlu, E., & Apay, A. C. (2022). Geleneksel Türk konutu üzerine bir envanter çalışması: Fatma Sevim Dönmez Evi, Taraklı. Kültürel Miras Araştırmaları Dergisi, 3(1), 17-25. https://dergipark.org.tr/tr/pub/kulmira (Erişim: 16.12.2025)
18. Stubbs, J. H., & Makas, E. G. (2011). Architectural conservation in Europe and the Americas. John Wiley & Sons.
19. Stubbs, J. H., & Thomson, R. G. (2016). Architectural conservation in Asia: National experiences and practice. Routledge.
20. Torraca, G. (2009). Lectures on Materials Science for Architectural Conservation. Getty Conservation Institute.
21. UNESCO. (1972). Convention concerning the protection of the world cultural and natural heritage. https://whc.unesco.org/en/conventiontext/ (Erişim: 03.02.2026)
22. Wijesuriya, G., Thompson, J., & Young, C. (2013). Managing cultural world heritage. UNESCO World Heritage Centre. https://www.iccrom.org/sites/default/files/2018-07/managing_cultural_world_heritage_en.pdf (Erişim: 09.02.2026)
23. Yalçınkaya, O. A. (2024). Taraklı. https://www.onha.com.tr/post/tarakl%C4%B1-mimarisi-ve-tarakl%C4%B1-evleri (Erişim: 13.02.2026)