Araştırma Makalesi

KATILIM BANKALARININ TEVERRUK FİNANSMAN YÖNTEMİNİ KULLANDIRMALARI ÜZERİNE NİTEL BİR ARAŞTIRMA

Sayı: 24 30 Ekim 2022
PDF İndir
EN TR

KATILIM BANKALARININ TEVERRUK FİNANSMAN YÖNTEMİNİ KULLANDIRMALARI ÜZERİNE NİTEL BİR ARAŞTIRMA

Öz

Teverruk modeli katılım bankalarının kullandığı fon sağlama yöntemlerinden biridir. Kıymetli bir madenin bir brokerdan peşin alınıp müşteriye taksitli olarak satılması ve daha sonra müşteriden alınan vekaletle söz konusu maddenin başka bir brokera piyasaya peşin satılmasıyla bir nakit edinme yöntemidir. Müşteriye ait kıymetli madenin satışından ötürü elde edilen nakit müşteriye verilmektedir. Katılım bankalarının yakın zamana kadar tamamının olmasa da Türkiye’de bazılarının kullandığı teverruk yöntemi fon kullandırma yöntemlerinden biridir. Katılım bankaları prensipleri gereği mal ve hizmet karşılığı olmaksızın fon kullandırımı yapmadıklarından ötürü ticaret yöntemiyle gerçekleşen bu modeli kullanmaktadırlar. Türkiye’de faaliyet gösteren katılım bankaları ile yüz yüze görüşme şeklinde yapılan bu çalışmada teverruk modelini halihazırda kullanıp kullanmadıkları belirlenmeye çalışılmıştır. Araştırma sonucunda elde edilen bulgulara göre İslami prensiplere uygun şekilde çalışan katılım bankalarının bir kısmı belirlenen şartlar çerçevesinde bu modeli kullandıklarını belirtmişlerdir. Bununla beraber bazı katılım bankaları da bu modelin kullanımına ilişkin gerekli izinlerinin olduğunu belirterek müşterilerine kullandırdıkları belirlenmiştir. Çalışmanın sonucunda katılım bankalarının bir kısmının teverruk modelinin ticari bankalarda kullandırılan kredilere alternatif olduğunu düşündükleri görülmüştür. Bu düşünce sebebiyle faiz hassasiyeti olan bireyleri ticari bankaları tercih etmeye mecbur bırakmamak için bu modelin kullanılması gerektiğini savundukları anlaşılmıştır. Bazı katılım bankalarının ise teverruk modelinin çok zorunlu sebepler olması şartıyla kullandırılan bir yöntem olduğunu düşündükleri, dolayısıyla bu yöntemin kullanımının çok fazla yaygınlaşmasını istemedikleri tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. A Shaharuddin. (2013). Is Bay’ Al-Tawarruq a Better Alternative in Fufilling Islamic. Is Bay’ Al-Tawarruq a Better Alternative in Fufilling Islamic: https://islamicmarkets.com/publications/is-bay-al-tawarruq-a-better-alternative-in-fulfilling-islamic-finance adresinden alınmıştır
  2. AAOIFI. (2015). Faizsiz Finans Standardı 30: Teverruk. AAOIFI içinde, Faizsiz Finans Standartları (s. 739-753). İstanbul: AAOIFI - TKBB.
  3. Ahmad, E. F., Shiham, , M., Tarmizi,, N., Jibril, S., Djama, S., & Muneeza, A. (2017). Tawarruq as a Product for Financing within the Islamic Banking System: A Case Study of Malaysian Islamic Banking System. International Journal of Management and Applied Research, 4(1), 31-43.
  4. Arpağ, C., & Uçar, M. (2018). İslami Bankacılıkta Kullanılan Teverruk ve Günümüz Uygulamaları. Journal of Social And Humanities Sciences Research,, 5(24), 1537-1543.
  5. Çakır, M. (2018). İslam Hukuku Açısından Teverruk İşlemleri (Yayımlanmış Doktora Tezi). Yıldırım Beyazıt Üniversitesis Sosyal Bilimler Enstitüsü: Ankara.
  6. Çemberlitaş, İ. (2019). AAOIFI VE UFRS’YE Göre Teverruk Uygulaması, Muhasebeleştirilmesi ve Raporlanması . İnönü Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü: Malatya.
  7. Çemberlitaş, İ. (2022). Katılım Bankalarının Fon Sağlama Yöntemlerinden Biri: Teverruk Modeli ve Geleneksel Bankalardaki Yapılandırma Modeli İle Karşılatırılması . II. INTERNATIONAL SIIRT SCIENTIFIC RESEARCH CONGRESS, (s. 84-85). Siirt.
  8. Çemberlitaş, İ., & Erkuş, H. (2021). Bir Fon Kullandırma Yöntemi Olarak Teverruk Modeli: AAOIFI VE UFRS’YE Göre Muhasebeleştirilme Esasları. Ankara : Ekin Yayınevi.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

İşletme

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

30 Ekim 2022

Gönderilme Tarihi

13 Mayıs 2022

Kabul Tarihi

1 Ağustos 2022

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2022 Sayı: 24

Kaynak Göster

APA
Çemberlitaş, İ., & Güngör Karyağdı, N. (2022). KATILIM BANKALARININ TEVERRUK FİNANSMAN YÖNTEMİNİ KULLANDIRMALARI ÜZERİNE NİTEL BİR ARAŞTIRMA. Bingöl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 24, 364-382. https://doi.org/10.29029/busbed.1116570
AMA
1.Çemberlitaş İ, Güngör Karyağdı N. KATILIM BANKALARININ TEVERRUK FİNANSMAN YÖNTEMİNİ KULLANDIRMALARI ÜZERİNE NİTEL BİR ARAŞTIRMA. BUSBED. 2022;(24):364-382. doi:10.29029/busbed.1116570
Chicago
Çemberlitaş, İbrahim, ve Nazan Güngör Karyağdı. 2022. “KATILIM BANKALARININ TEVERRUK FİNANSMAN YÖNTEMİNİ KULLANDIRMALARI ÜZERİNE NİTEL BİR ARAŞTIRMA”. Bingöl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, sy 24: 364-82. https://doi.org/10.29029/busbed.1116570.
EndNote
Çemberlitaş İ, Güngör Karyağdı N (01 Ekim 2022) KATILIM BANKALARININ TEVERRUK FİNANSMAN YÖNTEMİNİ KULLANDIRMALARI ÜZERİNE NİTEL BİR ARAŞTIRMA. Bingöl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 24 364–382.
IEEE
[1]İ. Çemberlitaş ve N. Güngör Karyağdı, “KATILIM BANKALARININ TEVERRUK FİNANSMAN YÖNTEMİNİ KULLANDIRMALARI ÜZERİNE NİTEL BİR ARAŞTIRMA”, BUSBED, sy 24, ss. 364–382, Eki. 2022, doi: 10.29029/busbed.1116570.
ISNAD
Çemberlitaş, İbrahim - Güngör Karyağdı, Nazan. “KATILIM BANKALARININ TEVERRUK FİNANSMAN YÖNTEMİNİ KULLANDIRMALARI ÜZERİNE NİTEL BİR ARAŞTIRMA”. Bingöl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 24 (01 Ekim 2022): 364-382. https://doi.org/10.29029/busbed.1116570.
JAMA
1.Çemberlitaş İ, Güngör Karyağdı N. KATILIM BANKALARININ TEVERRUK FİNANSMAN YÖNTEMİNİ KULLANDIRMALARI ÜZERİNE NİTEL BİR ARAŞTIRMA. BUSBED. 2022;:364–382.
MLA
Çemberlitaş, İbrahim, ve Nazan Güngör Karyağdı. “KATILIM BANKALARININ TEVERRUK FİNANSMAN YÖNTEMİNİ KULLANDIRMALARI ÜZERİNE NİTEL BİR ARAŞTIRMA”. Bingöl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, sy 24, Ekim 2022, ss. 364-82, doi:10.29029/busbed.1116570.
Vancouver
1.İbrahim Çemberlitaş, Nazan Güngör Karyağdı. KATILIM BANKALARININ TEVERRUK FİNANSMAN YÖNTEMİNİ KULLANDIRMALARI ÜZERİNE NİTEL BİR ARAŞTIRMA. BUSBED. 01 Ekim 2022;(24):364-82. doi:10.29029/busbed.1116570