A THEORETICAL APPROACH TO SOCIOLOGICAL CRIME THEORIES: SOCIAL PROCESS THEORIES

Öz

The phenomenon of crime, which emerged with humanity's taking its place on the stage of history, is a situation that will continue as long as people continue to exist on this stage. Crime is a concept that is always up-to-date from past to present, affects societies, and engages the public authority, especially in reducing or preventing this phenomenon. The phenomenon of crime has been dealt with by many scientific disciplines in the historical process. Crime is viewed from the perspective of biological and psychological and sociological theories as well as individual theories. Social process theories are theories that suggest that crime is transmitted from one generation to another in a society, from one group to another through learning. In this research, 'social process theories', one of the sociological crime theories developed for crime, is approached from a theoretical perspective. The study focuses on social process theories which include social learning theories, differential association theories, neutralization techniques and social control theories.

Anahtar Kelimeler

• Crime
• Sociological Crime theories
• Social Process Theories
• Learning Theories
• Control Theories

SOSYOLOJİK SUÇ TEORİLERİNE KURAMSAL BİR YAKLAŞIM: SOSYAL SÜREÇ TEORİLERİ

Öz

İnsanlığın tarih sahnesindeki yerini almasıyla birlikte ortaya çıkan suç olgusu, insanın bu sahnedeki varlığı sürdükçe devam edecek bir durumdur. Suç, geçmişten günümüze daima güncel olan, toplumları etkileyen ve kamu otoritesini de özellikle bu olgunun azaltılmasında ya da önlenmesinde uğraştıran bir kavramdır. Suç olgusu tarihsel süreç içerisinde birçok bilim disiplini tarafından ele alınmıştır. Suça yönelik olarak bireysel teorilerin yanı sıra, biyolojik psikolojik teoriler ile sosyolojik teoriler perspektifinden bakılmaktadır. Sosyal süreç teorileri suçun bir toplumda bir nesilden diğer nesile, bir gruptan diğer gruba öğrenme yoluyla aktarıldığını ileri süren teorilerdir. Bu çalışmada suça yönelik olarak geliştirilen sosyolojik suç teorilerinden ‘sosyal süreç teorileri’ne kuramsal açıdan yaklaşılmaktadır. Çalışmada sosyal süreç teorilerinden; sosyal öğrenme teorileri, ayırıcı birliktelikler teorileri, nötrleştirme teknikleri ve sosyal kontrol teorileri üzerinde durulmaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Suç
• Sosyolojik Suç teorileri
• Sosyal Süreç Teorileri
• Öğrenme Teorileri
• Kontrol Teorileri

Kaynakça

1. Akers, R. L. (1999). Social learning and social structure: Reply to Sampson, Morash, and Krohn. Theoretical criminology, 3(4), 477-493.
2. Akers, R. L., & Jensen, G. F. (2010). “Social learning theory: Process and structure in criminal and deviant behavior”, The SAGE handbook of criminological theory, 56-72.
3. Akers, R. L., & Sellers, C. S. (2008). Criminological theories: Introduction, evaluation, and application. New York: Oxford University Press.
4. Akyayla, A. (2019). E. Durkheim ve B. Malinowski Ekseninde “Sapma” ve “Suç” Kavramlarına Karşılaştırmalı Bir Bakış, Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 1(2), 68-76.)
5. Balcıoğlu, E. (2016). “Sosyal Süreç Teorileri” (Ed: Alper Sözer, Ercan Balcıoğlu), Kriminoloji içinde, Nobel Yayınları: Ankara.
6. Baltaş, Z. (2000). Sağlık Psikolojisi, Remzi Kitabevi: İstanbul, ss:133-165.
7. Bayraktar, R. (2015). “Giresun’da Suç Türlerinin Tespiti ve Suçların Önlenmesinde Uygulayıcı Kuruluşların Önemi Bölgesel Suçların Önlenmesinde Uygulayıcı Kuruluşların Önemi: Giresun Örneği, (Ed: Adem Solak, Öner Solak), Suç ve Suç Korkusu içinde, Hegem Yayınları: Ankara.
8. Brown, S. E., Esbensen, F. A. (2010). Criminology: Explaining Crime and Its Context: Routledge.

9. Colvin, M. (2000). Crime and Coercion: An Integrated Theory of Chronic Criminality. Springer.
10. Colvin, M., Cullen, F. T., & Vander Ven, T. (2002). “Coercion, social support, and crime: An emerging theoretical consensus”, Criminology, Vol:40, No:1, pp:19-42.
11. Cullen, F. T., & Agnew, R. (2003). Criminological Theory: Past to Present: Essential Readings, Roxbury Publishing.
12. Çakır, İ., Alkan, M. (2017). “Sosyolojik Bir olgu Olarak Suç”, (Ed: Selcen Darçın, Murat Darçın), Suç Sebeplendirme Yaklaşımları içinde, Nobel Yayınları: Ankara. Demirbaş, T. (2016). Kriminoloji, Seçkin Yayınları: Ankara. (6. Baskı).
13. Dolu, O. (2015). Suç Teorileri; Teori, Araştırma ve Uygulamada Kriminoloji, Global Politika ve Stratejik Yayınları: Ankara. (5. Baskı).
14. Eker, A. (2016). “Genel Suç Teorileri”, (Ed: M. Alper Sözer, Ercan Balcıoğlu), Kriminoloji içinde, Nobel Yayınları: Ankara.
15. Erdem, S. (2020). Yapısal Sembolik Etkileşimcilik ve Kimlik Teorisi, Sosyal ve Beşeri Bilimler Dergisi, c: 12, s: 1, ss:50-65. (Online) (Erişim Tarihi: 17.11.2020).
16. Gidens, A. (2012). Sosyoloji, (Yayıma Haz: Cemal Güzel). Kırmızı Yayınları: Ankara.
17. Gottredson, M., R., Hirschi, T. (2003). “A General Theory of Crime”, In Francis T. Cullen and Robert Agnew (Eds), Criminilogical Theory: Essentail Readings- Past to Prsent, Los Angeles: Roxbury Publishing, pp. 240-251.
18. Göver, İ. H., Şenol, D. (2017). Crime as a Social Fact: A Sogiological Analysis, Journal of Current Researches on Social Sciences, 7(2), 191-208.
19. Güçlü, İ., Akbaş, H. (2019). Suç Sosyolojisi, Kavram, Teori, Uygulama, Kitabevi: Ankara. (Genişletilmiş 2. Baskı).
20. Hester, S., Eglin, P. (1992). A Sociology of Crime, Routledge.
21. Hirschi, T. (1969). “Key Idea: Hirschi’s Social Bond/Social Control Theory”, Key Ideas in Criminology and Criminal Justice, pp:55-69.
22. Reckless, W. C. (1961). The Crime Problem, New York: Appleton-Century-Crofts. Inc. 78.
23. Reckless, W., C. (2003). “Containment Theory”, (Ed: In Francis T. Cullen, Robert Agnew), Criminological Theory: Part to Present- Essential Readings, Los Angeles, CA: Roxbury Publishing Company, pp:227-230
24. Reckless, W.C. ( 1967). The Crime Problem. New York.: Meredith Puplishing Company.
25. Shoemaker, D. J. (2000). Theories of Delinquency: An Examination of Explanations of Delinquent Behavior. Oxford University Press.
26. Siegel, L. J. (2012). Criminology, Wadsworth: (11. Edition), Wadsworth: Chengage Learning.
27. Sutherland, E., H., Cressey, D., R. (1978). Criminology, 10th Edition, Philadelphia, New York, San Jose, Toronto: J.B. Lippincott Company.
28. Sykes, G. M., & Matza, D. (1957). Techniques of neutralization: A theory of delinquency. American sociological review, 22(6), 664-670.
29. Thompson, W. E., & Dodder, R. A. (1983). “Juvenile Delinquency Explained? A Test of Containment Theory”, Youth Society, Vol:15 No:2, pp.171-194.
30. Unnever, J. D., Colvin, M., & Cullen, F. T. (2004). “Crime and Coercion: A Test of Core Theoretical Propositions”, Journal of Research in Crime and Delinquency, Vol:41, No:3, pp. 244-268.
31. Ülken, H., Z. (1969). Sosyoloji Sözlüğü, Milli Eğitim Basımevi, İstanbul.