TORQUATO TASSO’DA MELANKOLİNİN ANATOMİSİ

Öz

Antik tıbbın insan vücuduna bakışında vücudu dört ana sıvıdan müteşekkil gördüğü bilinir. Bu sıvıların her birine suyuk denir. Dört suyuk nitelikleri açısından sıcaklık ve soğukluk, yaşlık ve kuruluk itibariyle ele alınır. Suyuklarda ve/veya niteliklerinde azalma veya çoğalma hastalık sebebidir. Melankoli aslında bu suyuklardan biri olan kara safranın Yunancasıdır. Bu makale Hipokrates ve Galenos’ta suyuklar teorisinin nasıl işlendiğine bakarak Robert Burton’un ünlü eseri Melankolinin Anatomisi’nde melankoli sebep ve belirtilerini inceler. Daha sonra, elde ettiği verilerle, Goethe’nin önde gelen piyeslerinden Torquato Tasso’yu melankoli açısından ayrıntılı bir çözümlemeye tâbi tutar. Torquato Tasso’nun melankolik karakterini, eserden pek çok alıntıyla örneklendirerek teşhis eder.

Anahtar Kelimeler

• Antik Tıp
• Suyuklar Teorisi
• Humoral Patoloji
• Melankoli
• Goethe

THE ANATOMY OF MELANCHOLY IN TORQUATO TASSO

Öz

It is known that ancient medicine viewed the human body as consisting of four main fluids. Each of these fluids is called humour. In terms of their qualities, the four fluids are considered in terms of warmth and coldness, wetness and dryness. A decrease or increase in the fluids and/or their qualities is a cause of illness. Melancholy is the Greek word for black gall, one of these juices. This article analyses the causes and symptoms of melancholia in Robert Burton's famous work, The Anatomy of Melancholy, by looking at how the theory of juices is treated in Hippocrates and Galenos. Then, with the data obtained, it subjects Torquato Tasso, one of Goethe's leading plays, to a detailed analysis in terms of melancholy. He identifies the melancholic character of Torquato Tasso by exemplifying it with many quotations from the work.

Anahtar Kelimeler

• Ancient Medicine
• Humoral Theory
• Humoral Pathology
• Melancholy
• Goethe

Kaynakça

1. Battenfeld, K. (2013). Göttliches Empfinden Sanfte Melancholie in der englischen und deutschen Literatur der Aufklärung. De Gruyter.
2. Burton, R. (2019). Melankolinin Anatomisi (Çev. G. Karalök Özdurmaz). 1. Cilt. Zeplin.
3. Burton, R. (2020). Melankolinin Anatomisi (Çev. G. Karalök Özdurmaz). 2. Cilt. Zeplin.
4. Burton, R. (2022). Melankolinin Anatomisi (Çev. G. Karalök Özdurmaz). 3. Cilt. Zeplin.
5. Donini, P. (2023). Psikoloji. Hankinson, R. J. (Ed.) Galenos Kitabı (Çev. N. Nirven). Albaraka Yayınları.
6. Drosdowski, G., Müller, W., Scholze-Stubenrecht, W., & Wermke, M. (Eds.) (2002). Duden Deutsches Universalwörterbuch. Duden Verlag.
7. Eckermann, J. P. (1981). Gespräche mit Goethe In den Letzten Jahren Seines Lebens. Insel Verlag.
8. Flashar, H. (1966). Melancholie und Melancholiker in den medizinischen Theorien der Antike. Walter de Gruyter.

9. Galen. (2023). Medizinische Definitionen (Çev. J. Kollesch). Walter de Gruyter.
10. Galenos (2018). Tıp Sanatının Anayasası Tıp Sanatı Glaukon’a Tedavi Yöntemi (Çev. N. Nirven). Pinhan.
11. Goethe, J. W. von (2007). Torquato Tasso. Borchmeyer, D., Dewitz, H.-G., Huber, P., Jaumann, H., Neumann, G. & Wiethölter W. (Eds.) Dramen. Insel Verlag.
12. İnalcık, H. (2022). Şair ve Patron Patrimonyal Devlet ve Sanat Üzerinde Sosyolojik Bir İnceleme. Doğu Batı Yayınları.
13. Jouanna J., & Magdelaine C. (Eds.) (2018). Hippokrates Külliyatı (Çev. N. Nirven). Pinhan.
14. Kaya, M. (2008). Rûfüs el-Efsîsî. TFDV İslâm Ansiklopedisi, 35. cilt. Türkiye Diyanet Vakfı.
15. Kollesch, J., & Nickel, D. (Eds.) (1989). Antike Heilkunst. Röderberg.
16. Mellein, R. (1983). Ludovico Ariosto und Torquato Tasso. Kurt Fassmann (Ed.), Exempla Historica Epochen der Weltgeschichte in Biographien Humanismus, Renaissance und Reformation (ss. 115-138). Fischer Verlag.
17. Pormann, P. E. (Ed.) (2008). Rufus of Ephesus On Melancholy. Mohr Siebeck. Schings, H.-J. (1977). Melancholie und Aufklärung: Melancholiker u. ihre Kritiker in Erfahrungsseelenkunde u.
18. Literatur d. 18. Jh. J. B. Metzler.
19. Schipperges, H. (1970). Moderne Medizin im Spiegel der Geschichte. Deutscher Taschenbuch Verlag.
20. Schipperges, H. (2007). Melancholia. Gerabek W. E., Haage, B. D., Keil, G. & Wegner, W. (Eds.) Enzyklopädie Medizingeschichte (s. 964-967). 2. Cilt H-N. Walter de Gruyter.
21. Schmidt, H. (2003). Temperamentenlehre. Gerabek W. E., Haage, B. D., Keil, G. & Wegner, W. (Eds.) Enzyklopädie Medizingeschichte (s.1382-1383). 3. Cilt O-Z. Walter de Gruyter.
22. Valk, T. (2002). Melancholie im Werk Goethes. Max Niemeyer Verlag.