28 FEBRUARY NOVELS -SAKLI KİTAP EXAMPLE-

Öz

The last periods of the Ottoman Empire and the Republic of Turkey witnessed many coups. Coup periods are times when free will, the right to vote, and individual freedoms are shelved and democratic governance is interrupted. Since it is impossible to think of literary works separately from society and history, the socio-political problems of these periods were naturally reflected in literary works. The coups of May 27, 1960, March 12, 1971, September 12, 1980, and then February 28, 1997, and July 15, 2016, are the coups recorded in the history of the Republic. After each coup, novels, poems and stories were written about the coup. As a matter of fact, novels written about May 27, March 12 and September 12 have taken their place in the history of literature, but the works about the February 28 Coup have not been mentioned much. Approximately twenty novels, hundreds of stories and as many poems have been written about the February 28 Coup. Physical/psychological violence, interrogation, imprisonment, censorship/auto-censorship, social pressure, the use of state institutions as ideological devices and exile, the main themes and themes of almost every coup novel, can be seen as the main problems of the February 28 novels. In addition to these themes, the topics and themes specific to February 28th are headscarf, persuasion rooms, and headscarf protests. As a headscarved woman writer, Sibel Eraslan reflected on the socio-political problems of the period in her novel Saklı Kitap. The general characteristics of February 28 novels are also visible in Sibel Eraslan's Saklı Kitap novel.

Anahtar Kelimeler

• February 28
• coup
• novel
• headscarf
• persuasion rooms

28 ŞUBAT ROMANLARI -SAKLI KİTAP ÖRNEĞİ-

Öz

Osmanlının son dönemlerinden bugüne birden çok darbe yapılmıştır. Darbe dönemleri; özgür iradenin, seçme hakkının, bireysel özgürlüklerin rafa kaldırıldığı, demokratik yönetimin sekteye uğradığı zamanlardır. Edebî eserleri toplum ve tarihten ayrı düşünmek mümkün olmadığı için bu dönemlerin sosyo-politik problemleri doğal olarak edebî eserlere de yansımıştır. 27 Mayıs 1960, 12 Mart 1971, 12 Eylül 1980 ve sonrasında 28 Şubat 1997 ve 15 Temmuz 2016 tarihlerinde yapılan darbeler, Cumhuriyet tarihinin kayda geçen darbeleridir. Her darbeden sonra darbeye dair romanlar, şiirler, öyküler yazılmıştır. Nitekim 27 Mayıs, 12 Mart ve 12 Eylül hakkında yazılmış romanlar edebiyat tarihinde yerini almıştır ancak 28 Şubat Darbesi hakkındaki eserlere pek de değinilmemiştir. 28 Şubat Darbesi’ni konu edinen yaklaşık olarak yirmi civarında roman, yüzlerce öykü ve bir o kadar da şiir yazılmıştır. Hemen her darbe romanının temel konu ve izleklerinden olan fiziksel/psikolojik şiddet, sorgu, hapishane, sansür/otosansür, toplumsal baskı, devletin kurumlarının ideolojik aygıtlar olarak kullanılması ve sürgünlük 28 Şubat romanlarının da temel problemleri olarak görülebilir. Bu temalara ek olarak 28 Şubat’a özgü konu ve izlekler ise şunlardır: başörtüsü, ikna odaları, başörtüsü eylemleri. Başörtülü bir kadın yazar olarak Sibel Eraslan, Saklı Kitap adlı romanında dönemin sosyo-politik sorunlarını eserine yansıtmıştır. 28 Şubat romanlarının genel karakteristiği Sibel Eraslan’ın Saklı Kitap adlı romanında da göze çarpmaktadır.

Anahtar Kelimeler

• 28 Şubat
• darbe
• roman
• başörtüsü
• ikna odaları

Kaynakça

1. Aktaş, Ş. (2005). Roman Sanatı ve Roman İncelemesine Giriş. Akçağ Yayınları.
2. Assman, J. (2001). Kültürel Bellek/ Eski Yüksek Kültürlerde Yazı, Hatırlama ve Politik Kimlik. (Çev. Ayşe Tekin). Ayrıntı Yayınları.
3. Eraslan, S. (2016). Saklı Kitap. Timaş Yayınları.
4. Korkmaz, R. (2015). Yazınsal Okumalar. Kesit Yayınları.
5. Korkmaz, R. (2021). “Romanda Mekânın Poetiği”, Romanda Mekân. (Ed. Ramazan Korkmaz- Veysel Şahin). Akçağ Yayınları.
6. Tekin, M. (2001). Roman Sanatı ve Romana Unsurları I. Ötüken Yayınları.
7. Jung, C. G. (2006). Analitik Psikoloji. (Çev. Ender Gürol). Payel Yayınevi.