Obezite ve Duygu Durumu ile Diyet Kalitesi ve İştah İlişkisi
Öz
Dünya Sağlık Örgütü’ne göre obezite; sağlığı bozacak şekilde vücutta normal dışı veya aşırı şekilde yağlanma olarak tanımlanmaktadır. Obezite ve depresyon arasındaki ilişki komplekstir ve bu ilişki ile ilgili birçok teori bulunmaktadır. Depresyon ve obezite etiyolojisinde moleküler, genetik, hormonal, immünolojik ve çevresel birçok faktör araştırılmaktadır. Son yıllarda obezite ve depresyon arasında sebep sonuç ilişki olup olmadığını cevaplamayı amaçlayan çok sayıda araştırma yapılmıştır. Yapılan çalışmalarda, depresyonun obezite riskini veya obezitenin depresyon riskini artırdığı gibi birbirinden farklı sonuçlar bildirilmesine rağmen, çoğunlukla depresyon ve obezite arasında karşılıklı etkileşime bağlı bir ilişki olduğu belirtilmiştir. Hipotalamusa protein, yağ ve karbonhidrat alımı ile 5-HT dönüşümü arasında negatif bir geri bildirim bulunmaktadır. Düşük dozda 5-HT veya bu nörotransmitterin salınımını arttıran ilaç kullanımı karbonhidrat alımını, protein ve yağ alımına göre çok azaltmaktadır. Karbonhidrattan zengin bir beslenmenin ardından kanda glukoz, insülin, leptin ve kortikosteron düzeylerinin yükselmesi sonucu hipotalamusta 5-HT salınımı artar. 5-HT düzeyindeki bu yükselme negatif geribildirim ile birlikte karbonhidrat alımını baskılar. Yapılan araştırmalarda, düşük serotonin düzeyi ve serum folat düzeyi arasında bir ilişki olduğu belirlenmiştir. Bu durum, insanlarda ruh hali ile ilişkisi olduğu düşünülen tiramin seviyesini de etkileyebilmektedir. Folat ayrıca metionin ve Sadenosilmetionin (SAM) sentezinde kullanılmaktadır. SAM ise, DNA, RNA, hücre zarı lipitleri ve nörotransmitterlerde gerçekleşen metilasyon reaksiyonlarında metil vericisi görevi görür. Buna ek olarak SAM’ın antidepresan özellik taşıdığı bilinmektedir. Sonuç olarak; yapılan çalışmalarda, depresyonun obezite riskini veya obezitenin depresyon riskini artırdığı gibi birbirinden farklı sonuçlar bildirilmesine rağmen, çoğunlukla depresyon ve obezite arasında karşılıklı etkileşime bağlı bir ilişki olduğu belirtilmiştir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- A.Zafer Özçelik. Sağlık personelinin beslenme alışkanlıkları üzerinde bir araştırma. Gıda 25 (2) :93-99, 2000.
- Alpert JE, Mischoulon D, Nierenberg AA, Fava M. Nutrition and depression: focus on folate. Nutrition;16:544-6, 2000
- Bal Ö, Özgür G, Gümüş AB. Obez bireylerin stresle başa çıkma yöntemleri. C.Ü. Hemşirelik Yüksekokulu Dergisi. 10(3): 20-28, 2006.
- Baysal, A., Aksoy, M., Besler, H.T., Bozkurt, N., Keçeçioğlu, S., Kutluay Merdol, T. ve ark. Diyet El Kitabı (5 bs.). Ankara: Hatiboğlu Yayınevi, 2008.
- Bodnar LM, Wisner KL. Nutrition and depression: implications for improving mental health among childbearing-aged women. Biol Psychiatry 58:679-85, 2005.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Spor ve Beslenme
Bölüm
Derleme
Yayımlanma Tarihi
31 Ağustos 2019
Gönderilme Tarihi
1 Ağustos 2019
Kabul Tarihi
3 Ağustos 2019
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2019 Cilt: 4 Sayı: 2
APA
Güray, A., & Kızıltan, G. (2019). Obezite ve Duygu Durumu ile Diyet Kalitesi ve İştah İlişkisi. Başkent Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi, 4(2), 147-157. https://izlik.org/JA23WM37AG
AMA
1.Güray A, Kızıltan G. Obezite ve Duygu Durumu ile Diyet Kalitesi ve İştah İlişkisi. Busbid. 2019;4(2):147-157. https://izlik.org/JA23WM37AG
Chicago
Güray, Aslıhan, ve Gül Kızıltan. 2019. “Obezite ve Duygu Durumu ile Diyet Kalitesi ve İştah İlişkisi”. Başkent Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi 4 (2): 147-57. https://izlik.org/JA23WM37AG.
EndNote
Güray A, Kızıltan G (01 Ağustos 2019) Obezite ve Duygu Durumu ile Diyet Kalitesi ve İştah İlişkisi. Başkent Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi 4 2 147–157.
IEEE
[1]A. Güray ve G. Kızıltan, “Obezite ve Duygu Durumu ile Diyet Kalitesi ve İştah İlişkisi”, Busbid, c. 4, sy 2, ss. 147–157, Ağu. 2019, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA23WM37AG
ISNAD
Güray, Aslıhan - Kızıltan, Gül. “Obezite ve Duygu Durumu ile Diyet Kalitesi ve İştah İlişkisi”. Başkent Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi 4/2 (01 Ağustos 2019): 147-157. https://izlik.org/JA23WM37AG.
JAMA
1.Güray A, Kızıltan G. Obezite ve Duygu Durumu ile Diyet Kalitesi ve İştah İlişkisi. Busbid. 2019;4:147–157.
MLA
Güray, Aslıhan, ve Gül Kızıltan. “Obezite ve Duygu Durumu ile Diyet Kalitesi ve İştah İlişkisi”. Başkent Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi, c. 4, sy 2, Ağustos 2019, ss. 147-5, https://izlik.org/JA23WM37AG.
Vancouver
1.Aslıhan Güray, Gül Kızıltan. Obezite ve Duygu Durumu ile Diyet Kalitesi ve İştah İlişkisi. Busbid [Internet]. 01 Ağustos 2019;4(2):147-5. Erişim adresi: https://izlik.org/JA23WM37AG