Hekimlerin Örgütsel Sinizm Düzeylerinin Örgütsel Sessizliklerine Etkisi

Yıl 2025, Cilt: 12 Sayı: 4, 531 - 537, 31.12.2025

Yunus Emre Öztürk , Şeyma Kahveci , Emine Gökmen , Şeymanur Başol Akbey

https://doi.org/10.34087/cbusbed.1655561

Öz

Giriş ve Amaç: Örgütsel sinizm, çalışanların kurumlarıyla ilgili kararlara katılımlarında sessiz kalmalarına neden olmakta ve örgütsel sessizlik olgusunun oluşmasında rol oynamaktadır. Bu anlamda araştırmanın amacı hekimlerin örgütsel sinizm düzeylerinin örgütsel sessizliklerine etkisini incelemektir.
Gereç ve Yöntemler: Bu araştırmada nicel araştırma deseni kullanılmış ve tanımlayıcı bulgulara yer verilmiştir. Araştırma örneklemini Konya'da görev yapan 445 hekim oluşmaktadır. Bu araştırma için Örgütsel Sinizm Ölçeği ve Örgütsel Sessizlik Ölçeği kullanılmıştır. Araştırmada ihtiyaç duyulan veriler kesitsel ve çevrimiçi olarak belirli tarih aralığında toplanmıştır.
Bulgular: Hekimlerin %59,1'i kadın, %68,3'ü evli ve %40'ı 25-35 yaş aralığındadır. Katılımcıların %38,4'ünün 11 ile 20 yıl arasında mesleki deneyime sahip olduğu ve %56,9'unun kamu hastanesinde çalıştığı belirlenmiştir. Hekimlerin %70,3'ünün çalıştıkları hastaneden memnun oldukları belirlenmiştir. Örgütsel sinizm ile örgütsel sessizlik arasında pozitif yönlü, orta düzeyde (r=0,456 p<0,01) anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilmiştir.
Sonuç: Hekimlerin örgütsel sinizm düzeyleri arttıkça örgütsel sessizlik düzeyleri de artmaktadır. Hastane içerisinde örgütsel sinizm ve örgütsel sessizlik davranışlarının artması kurum için risk oluşturabilmektedir.

Anahtar Kelimeler

Örgütsel Sinizm , Örgütsel Sessizlik , Hekimler

The Effect of Physicians' Organizational Cynicism Levels on Their Organizational Silence

Öz

Aim; Organizational cynicism causes employees to remain silent in their participation in decisions related to their organizations and plays a role in the formation of organizational silence. In this sense, the aim of this study is to examine the effect of physicians' organizational cynicism levels on their organizational silence.
Method; In this study, quantitative research design was used and descriptive findings were included. The research sample consists of 445 physicians working in Konya. Organizational Cynicism Scale and Organizational Silence Scale were used for this research. The data needed in the study were collected cross-sectionally and online within a certain date range.
Results; 59.1% of the physicians were female, 68.3% were married and 40% were between the ages of 25-35. It was determined that 38.4% of the participants had professional experience between 11 and 20 years and 56.9% of them worked in a public hospital. It was determined that 70.3% of the physicians were satisfied with the hospital where they worked. It was determined that there was a positive, medium level (r=0.456 p<0.01) significant relationship between organizational cynicism and organizational silence.
Conclusion; As physicians' organizational cynicism levels increase, their organizational silence levels also increase. The increase in organizational cynicism and organizational silence behaviors within the hospital may pose a risk for the institution.

Anahtar Kelimeler

Organizational Cynicism , Organizational Silence , Physicians

Kaynakça

• 1. Mohammed Soliman, S., Elshahat Elmeghawri Marouf, R. ve Mahmoud Eldeep, N. (2024). Organizational Cynicism as a Mediator of the Relationship between Workplace Incivility and Organizational Silence among Nurses: A Cross-Sectional Analysis. Egyptian Journal of Health Care, 15(1), 1391-1402.
• 2. Pinder, C.C. ve Harlos, K.P. (2001). Employee silence: Quiescence and acquiescence as responses to perceived injustice. Research in Personnel and Human Resources Management, 20: 331–369. https://doi.org/10.1016/S0742-7301(01)20007-3
• 3. Al-Abrrow, H.A. (2022). The effect of perceived organisational politics on organisational silence through organisational cynicism: Moderator role of perceived support. Journal of Management & Organization, 28(4):754-773. https://doi.org/10.1017/jmo.2018.62
• 4. Avcı, N. (2023). Örgütsel sinizm, örgütsel sessizlik, işte sözde var olma ve sessiz istifa arasındaki ilişkiler: İstanbul Maltepe Belediyesi örneği. Süleyman Demirel Üniversitesi Vizyoner Dergisi, 14(39):968-989. https://doi.org/10.21076/vizyoner.1217165
• 5. Reichers, A. E., Wanous, J. P. ve Austin, J. T. (1997). Understanding and managing cynicism about organizational change. Academy of Management Executive, 11(1):48-59. https://doi.org/10.5465/ame.1997.9707100659
• 6. Andersson, L.M., Bateman, T.S. (1997). Cynicism in the workplace: some causes and effects. The Journal of Organizational Behavior, 18:449-470. https://doi.org/10.1002/(SICI)1099-1379(199709)18:5<449::AID-JOB808>3.0.CO;2-O
• 7. Zang, C., İrfan, M., Sial, J.I. (2024). Effect of workplace harassment on organizational cynicism with the mediation of perceived ıncivility and the moderating role of perceived organizational obstruction. Heliyon, 10(12): e32742. https://doi.org/10.1016/j.heliyon.2024.e32742
• 8. Tamuz, M. (2001). Learning disabilities for regulators: the perils of organizational learning in the air transportation industry. Administration and Society, 3(3):276–302. https://doi.org/10.1002/(SICI)1099-1379(199709)18:5<449::AID-JOB808>3.0.CO;2-O
• 9. Milliken, F. J., Morrison, E. W., & Hewlin, P. F. (2003). An exploratory study of employee silence: Issues that employees don’t communicate upward and why. Journal of management studies, 40(6), 1453-1476.
• 10. Gül, H., Ağıröz, A. (2011). Mobbing ve örgütsel sinizm arasındaki ilişkiler: Hemşireler üzerinde bir uygulama. Afyon Kocatepe Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 13(2): 27-47.
• 11. Topçu, İ., Türkkan, N.Ü., Bacaksız, F.E., Tiryaki Şen, H., Karadal, A., Yıldırım, A. (2013). Sağlık çalışanlarında örgütsel sinizm ölçeğinin geçerlik ve güvenirliği. Dokuz Eylül Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Elektronik Dergisi, 6(3):125-131.
• 12. Çakıcı, A. (2010). Örgütler de sessizliğin teorik çerçevesi içinde: Örgütlerde işgören sessizliği-neden sessiz kalmayı tercih ediyoruz? Ed. Ayşehan Çakıcı, Ankara: Detay Yayıncılık.
• 13. Milliken, F.J., Morrison, E.W. (2003), Shades of silence: Emerging themes and future directions for research on silence in organizations. Journal of Management Studies (40)6: 1563–1568. https://doi.org/10.1111/1467-6486.00391
• 14. Nafei, W.A. (2016). Organizational silence: Its devastating role of organizational success. International Business Research, 9(5): 57-75. https://doi.org/10.5539/ibr.v9n5p57
• 15. Morrison, E.W., Milliken, F.J. (2000). Organizational silence: A barrier to change and development in a pluralistic world. Academy of Management Review, 25(4):706-725. https://doi.org/10.5465/amr.2000.3707697
• 16. Taşkıran, E. (2010). Liderlik tarzının örgütsel sessizlik üzerindeki etkisinde örgütsel adaletin rolü ve bir araştırma. Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Doktora Tezi, İstanbul.
• 17. Uruç Öztürk, E. (2019). Sağlık yönetimi alanında çalışan yöneticilerin ve idari personelin örgütsel sessizlik düzeylerinin problem çözme becerileri üzerine etkisi: Bir kamu hastanesi örneği. Marmara Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, İstanbul.
• 18. Alan, H., Köker, A.R. (2021). Kültür ve örgüt kültürü bağlamında inovasyon yayılımı üzerine bir araştırma. Avrasya Sosyal ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi, 8(3):346-365.
• 19. Yeşilaydın, G., Bayın, G., Esatoğlu, A.E., Yılmaz, G. (2016). Örgütsel sessizliğin nedenleri: Kamu hastaneleri çalışanları üzerine bir araştırma. KMÜ Sosyal ve Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 18(31):14-22.
• 20. Sağlık İstatistikleri Yıllıkları. Sağlık Bakanlığı. Available at: https://www.saglik.gov.tr/TR-84930/saglik-istatistikleri-yilliklari.html Accessed March 15, 2024.
• 21. Gürbüz, S., Şahin, F. (2018). Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleri. 4.Baskı. Ankara: Seçkin Yayıncılık.
• 22. Brandes, P.M. (1997). Organizational cynicism: Its nature, antecedents and consequences, Unpublished Phd Dissertation: The Universty of Cincinnati, USA.
• 23. Erdost, H.E., Karacaoğlu, K., Reyhanoğlu, M. (2007). Örgütsel sinizm kavramı ve ilgili ölçeklerin Türkiye’deki bir firmada test edilmesi, 15. Ulusal Yönetim ve Organizasyon Kongresi (Kongre Kitabı). 514-523.
• 24. Van Dyne, L., Sang, A., Botero, I.C. (2003). Conceptualizing Employee Silence and Employee Voice as Multidimensional Constructs. Journal of Management Studies, 40:1359-1392. https://doi.org/10.1111/1467-6486.00384
• 25. Nartgün, Ş., Kartal, V. (2013). Öğretmenlerin örgütsel sinizm ve örgütsel sessizlik hakkındaki görüşleri. Bartın Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 2(2):47-67. https://doi.org/10.1111/1467-6486.00384
• 26. Terzi, A.R., Derin, R. (2016). Relation between democratic leadership and organizational cynicism. Journal of Education and Learning, 5(3):193-204. https://doi.org/10.5539/jel.v5n3p193
• 27. Önder, E. (2017). Ortaöğretim okullarında örgütsel sessizliğin yordayıcısı olarak örgütsel adalet ve örgütsel bağlılık. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, 18(2):669,686.
• 28. Gökçe, V., Levent, A.F. (2022). Okullarda şeffaflık ile örgütsel sinizm düzeyleri arasındaki ilişki. Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi, 55:288-313. https://doi.org/10.15285/maruaebd.1029927
• 29. Ünlü, Y., Hamedoğlu, M.A., Yaman, E. (2015). Öğretmenlerin örgütsel adalet algıları ve örgütsel sessizlik düzeyleri arasındaki ilişki. Sakarya University Journal of Education, 5(2):140-157. https://doi.org/10.19126/suje.62579
• 30. Yavuz, A., Bedük, A. (2016). Örgütsel sinizm ve örgütsel bağlılık arasındaki ilişki: Bir kamu bankasının Konya şubelerinde örnek uygulama. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 35:301-313.
• 31. Yanık, C. (2012). Örgütsel sessizlik ve güven arasındaki ilişki ve eğitim örgütlerinde bir araştırma. Yeditepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, İstanbul.
• 32. Kalay, F., Oğrak, A., Bal, V., Nişancı Z.N. (2014). Mobbing, örgütsel sessizlik ve örgütsel sinizm ilişkisi: Örnek bir uygulama. Sakarya İktisat Dergisi, 3:1-18.
• 33. Kayaalp, E., Özdemir, T.Y. (2020). Öğretmenlerin örgütsel sessizlik, örgütsel yalnızlık ve örgütsel yabancılaşma algılarının örgütsel sinizm düzeyleriyle ilişkisi. Dicle Üniversitesi Ziya Gökalp Eğitim Fakültesi Dergisi, 1(38):101-113. https://doi.org/10.14582/DUZGEF.2021.157
• 34. Tutar, H., Köse, S. (2018). Örgütsel adaletsizlik ve sessizlik ilişkisinde örgütsel sinizmin düzenleyici rolü. Journal Entrepreneurship and Management Inquiries Dergisi, 2018;2(3):152-175.