Astronomi Konularının Ortaokul Fen Bilimleri Ders Kitapları Kapsamında İncelenmesi

Öz

Bu çalışmanın amacı Milli Eğitim Bakanlığı, Talim Terbiye Kurulu Başkanlığınca 2022-2023 eğitim-öğretim yılında ortaokul 5, 6, 7 ve 8. sınıf fen bilimleri dersinde okutulmasına onay verilen yedi fen bilimleri ders kitabında yer alan astronomi konularının analizinin yapılmasıdır. Araştırmada ders kitaplarında yer verilen astronomi konularının sayfa sayılarını, önerilen ders saatlerini, yer alan konularını, alt konularını, görsellerini, bilim insanlarını, ölçme ve değerlendirme araçlarını belirlemeye yöneliktir. Çalışmada nitel araştırma yöntemlerinden biri olan doküman analizi yöntemi kullanılmıştır. Araştırma sonucunda farklı sınıf kademelerinde fen bilimleri ders kitaplarında yer alan astronomi konuları arasında tutarlılık olmadığı tespit edilmiştir. Aynı kademede farklı yayınlara ait ders kitapları arasında ise astronomi konularının içerdiği sayfa sayıları, içerdikleri görsel sayısı, yer verilen bilim insanı sayısı ve ölçme ve değerlendirme araçları açısından herhangi bir uyum bulunamamıştır. Astronomi konularının ders kitaplarında yer veriliş biçimine yönelik önerilerde bulunulmuştur.

Anahtar Kelimeler

• astronomi
• ders kitabı
• fen bilimleri
• ortaokul

Examination of Astronomy Subjects in the Scope of Secondary School Science Textbooks

Abstract

The aim of this study is to analyze the astronomy subjects in the seven science textbooks approved by the Ministry of National Education, Board of Education and Discipline to be taught in the 5th, 6th, 7th and 8th grade science courses in secondary schools schools in the 2022-2023 academic year. The aim of the research is to determine the astronomy topics included in the textbooks, the number of pages, the recommended course hours for the topics, the topics, sub-topics, visuals, scientists and measurement and evaluation tools. The document analysis method, which is one of the qualitative research methods, was used in the study. As a result of the research, it was determined that there was no consistency between the astronomy topics in the science textbooks at different grade levels. Between the textbooks belonging to different publications at the same level, no agreement was found in terms of the number of pages on astronomy topics, the number of images they included, the number of scientists included, and measurement and evaluation tools. Suggestions were made regarding the way in which astronomy subjects are included in the textbooks.

Keywords

• astronomy
• textbook
• science
• secondary school

Kaynakça

1. Akçay, H. ve Baltacı, A. (2017). Astronomi öğretiminde öğrenme amaçlı çoklu yazma etkinliklerinin değerlendirilmesi. Mersin Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 13(1), 138-151.
2. Akdemir, E. ve Çetin Atasoy, D. (2021). Ortaokul ve imam hatip ortaokulu fen bilimleri 7. sınıf ders kitabı. Milli Eğitim Bakanlığı.
3. Aktamış, H. ve Arıca, V. (2013). Sanal gerçeklik programlarının astronomi konularının öğretiminde kullanılmasının akademik başarı ve kalıcılığına etkisi. Mersin Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 9(2), 58-70.
4. Akter, S., Arslan, H. B. ve Şimşek, M. (2021). Ortaokul ve imam hatip ortaokulu fen bilimleri 5. sınıf ders kitabı. Milli Eğitim Bakanlığı.
5. Aratemur-Çimen, C. ve Bayhan, S. (2019). Değişen ders kitaplarında toplumsal cinsiyet araştırması II – Sonuç raporu [Report]. İstanbul: Friedrich Naumann Stiftung.
6. Arıkurt, E., Durukan, Ü. G. ve Şahin, Ç. (2015). Farklı öğrenim seviyesindeki öğrencilerin astronomi kavramıyla ilgili görüşlerinin gelişimsel olarak incelenmesi. Amasya Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 4(1), 66-91.
7. Aslan, Z. (2006). Astronomi neden okutulmalı? [Sözlü sunum]. 2006 Tam Güneş Tutulması ve Astronominin Fen Bilimleri Eğitimindeki Yeri, Antalya, Türkiye.
8. Aybek, B., Çetin, A. ve Başarır, F. (2014). Fen ve teknoloji ders kitabının eleştirel düşünme standartları doğrultusunda analiz edilmesi. Eğitim ve Öğretim Araştırmaları Dergisi, 3(1), 313-325.

9. Bailey, J. M., Prather, E. E. ve Slater, T. F. (2004). Reflecting on the history of astronomy education research to plan for the future. Advances in space research, 34(10), 2136-2144.
10. Bailey, J. M. ve Slater, T. F. (2004). A review of astronomy education research. Astronomy Education Review, 2(2), 20-45.
11. Balbag, Z. ve Koç, B. (2020). Fen bilgisi öğretmen adaylarının astronomiye yönelik ilgilerinin bazı değişkenler açısından incelenmesi. International Journal of Field Education, 6(1), 107-122.
12. Baş, T. ve Akturan, U. (2008). Nitel araştırma yöntemleri NVivo7.0 ile nitel veri analizi (1. Baskı). Seçkin.
13. Baştürk, M. (2008). Ders kitaplarının tarihçesi. Ö. Demirel ve K. Kıroğlu (Ed), Konu alanı ders kitabı incelemesi (s. 13-33) içinde. Pegem Akademi.
14. Baxter, J. (1989). Children's understanding of familiar astronomical events. International Journal of Science Education, 11(5), 502-513.
15. Bayır, E. ve Kahveci, S. (2021). Ortaokul fen bilimleri ders kitaplarının okunabilirlik açısından analizi. Trakya Eğitim Dergisi, 11(3), 1561-1572.
16. Bell, R. L. ve Trundle, K. C. (2008). The use of a computer simulation to promote scientific conceptions of moon phases. Journal of Research in Science Teaching, 45(3), 346-372.
17. Bilgen, Ö. B. (2020). Examining validity of the candidate notification scale for gifted children by mokken scale analysis. World Journal of Education, 10(6), 44-54.
18. Bilici, S. C., Armağan, F. Ö., Çakır, N. K. ve Yürük, N. (2012). Astronomi tutum ölçeğinin Türkçe’ye uyarlanması: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Journal of Turkish Science Education, 9(2), 116-127.
19. Bisard, W. J., Aron, R. H., Francek, M. A. ve Nelson, B. D. (1994). Assessing selected physical science and earth science misconceptions of middle school through university pre-service teachers: Breaking the science misconception cycle. Journal of College Science Teaching, 24(1), 38-42.
20. Blown, E. J. ve Bryce, T. G. (2006). Knowledge restructuring in the development of children’s cosmologies. International Journal of Science Education, 28(12), 1411-1462.
21. Bozdemir, H., Ezberci Çevik, E., Altunoğlu, B. D. ve Kurnaz, M. A. (2017). Astronomi konularının öğretiminde kullanılan farklı yöntemlerin akademik başarıya etkisi: Bir meta analiz çalışması. Alan Eğitimi Araştırmaları Dergisi, 3(1), 12-24.
22. Büyükalan Filiz, S. ve Kaya, V. H. (2013). İlköğretim fen ve teknoloji dersi öğretim programı ile fen bilgisi öğretmenliği lisans ve lisansüstü öğretim programının felsefe, amaç ve içerik ilişkisinin incelenmesi. Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, 11(2), 185-208.
23. Chen, C. H., Yang, J. C., Shen, S. ve Jeng, M. C. (2007). A desktop virtual reality earth motion system in astronomy education. Journal of Educational Technology & Society, 10(3), 289-304.
24. Çalışkan, T. ve Kapucu, S. (2021). Astronomi konusunda argümantasyon tabanlı bilim öğrenme yaklaşımlarının öğrenim anlayış ve fen yaklaşımlarına etkisi. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 18(1), 316-353.
25. Çepni, S. (2007). Araştırma ve proje çalışmalarına giriş. Celepler Matbaacılık.
26. Çepni, S. ve Çil, E. (2009). Fen ve teknoloji programı ilköğretim 1. ve 2. kademe öğretmen kitabı. Pegem Akademi.
27. Çevik, A., Ezberci Çevik, E., Saylan Kırmızıgül, A. ve Kaya, H. (2018). 5. sınıf fen bilimleri dersi yeni öğretim programına ilişkin öğretmen görüşleri. Anadolu Öğretmen Dergisi, 2(2), 29-56.
28. Çiğdem, C., Minoğlu Balçık, G. ve Karaca, Ö. (2018). Ortaokul ve imam hatip ortaokulu fen bilimleri 6. sınıf ders kitabı. Sevgi.
29. Çiv, Y. Y., Saka, Y. ve Koray, Ö. (2022). Prof. Dr. Zeki Aslan’ın değerlendirmeleriyle Türkiye’de astronomi eğitimi. Cumhuriyet International Journal of Education, 11(3), 500-511.
30. Dankenbring, C. ve Capobianco, B. M. (2016). Examining elementary school students’ mental models of sun-earth relation ships as a result of engaging in engineering design. International Journal of Science and Mathematics Education, 14(5), 825-845.
31. Dawson, C. (2009). Introduction to research methods: A practical guide for anyone undertaking a research project. How to Books Ltd.
32. Demirci, F. ve Özyürek, C. (2017). Fen bilimleri öğretmenlerinin astronomi konularının öğretimi öz yeterlik inanç düzeylerinin belirlenmesi ve bazı değişkenlere göre incelenmesi. Ordu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi, 7(3), 499-518.
33. Demirçalı, S. ve Alkan, B. (2021). Ortaokul ve imam hatip ortaokulu fen bilimleri 6. sınıf ders kitabı. Milli Eğitim Bakanlığı.
34. Demirel, Ö. (2017). Kuramdan uygulamaya eğitimde program geliştirme. Pegem Akademi. Ekiz, D. (2009). Bilimsel araştırma yöntemleri. Anı.
35. Emrahoğlu, N. ve Öztürk, A. (2009). Fen bilgisi öğretmen adaylarının astronomi kavramlarını anlama seviyelerinin ve kavram yanılgılarının incelenmesi üzerine boylamsal bir araştırma. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 18(1), 165-180.
36. Ercan, F., Taşdere, A. ve Ercan, N. (2010). Kelime ilişkilendirme testi aracılığıyla bilişsel yapısı ve kavramsal değişimin gözlenmesi. Türk Fen Eğitimi Dergisi,7(2), 136-153.
37. Fidler, C. G. (2009). Preservice elementary teachers learning of astronomy [Yayınlanmamış doktora tezi]. Syracuse University.
38. Frede, V. (2006). Preservice elementary teacher’s conceptions about astronomy. Advances in Space Research, 38, 2237–2246.
39. Gezer, İ. (2018). Ortaokul ve imam hatip ortaokulu fen bilimleri 7. sınıf ders kitabı. Aydın.
40. Göçer, A. (2018). Türkçe eğitiminde ölçme ve değerlendirme. Pegem Akademi.
41. Gömleksiz, M. N. ve Bulut, İ. (2007). Yeni fen ve teknoloji dersi öğretim programının uygulamadaki etkililiğinin değerlendirilmesi. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 32, 76-88.
42. Gülersoy, A. E. (2013). İdeal ders kitabı arayışında sosyal bilgiler ders kitaplarının bazı özellikler açısından incelenmesi. International Journal of New Trends in Arts, Sports & Science Education, 2(1), 8-26.
43. Gülseçen, S. (2002). Bilgi teknolojisinin astronomi araştırmalarına ve eğitim-öğretimine etkileri. V. Ulusal Fen Bilimleri ve Matematik Eğitimi Kongresi Bildiri Kitabı (s. 10-15), Ankara.
44. Gündoğdu, T. (2014). 8. sınıf eğitiminde astronomik başarı ve kavramsal çalışma ile fen bilime yönelik bakış açılarının incelenmesi [Yüksek lisans tezi]. Marmara Üniversitesi.
45. Güneş, G. (2010). Öğretmen adaylarının temel astronomi konularında bilgi seviyeleri ile bilimin doğası ve astronomi öz-yeterlilikleri arasındaki ilişkinin incelenmesi [Yüksek lisans tezi]. Çukurova Üniversitesi.
46. Hacısalihoğlu, H. (2006, 27-29 Mart). Matematik öğretimi ve astronomi [Sözlü sunum]. 2006 Tam güneş tutulması ve astronominin fen bilimleri eğitimindeki yeri, Antalya, Türkiye.
47. Hemenway, M. K., Straits, W. J., Wilke, R. R. ve Hufnagel, B. (2002). Educational research in an introductory astronomy course. Innovative Higher Education, 26(4), 271-280.
48. Hobson, S. M., Trundle, K. C. ve Saçkes, M. (2010). Using a planetarium software program to promote conceptual change with young children. Journal of Science Education and Technology, 19(2), 165-176.
49. Iding, M. K. (2000). Can strategies facilitate learning from illustrated science texts books. International Journal of Instructional Media, 27(3), 289-301.
50. Işık, C. (2008). İlköğretim ikinci kademesinde matematik öğretmenlerinin matematik ders kitabı kullanımını etkileyen etmenler ve beklentileri. Kastamonu Eğitim Dergisi, 16(1), 163-176.
51. İdin, Ş. ve Yalaki, Y. (2016). Türkiye’deki ortaokul fen bilimleri ders kitaplarında yer verilen Türk-İslam bilim insanlarının incelenmesi. Yaşadıkça Eğitim, 30(2), 37-52.
52. İşeri, K. (2002). Türkçe ders kitaplarındaki metinlerin ilköğretim programına uygunluğunun incelenmesi: Gösterge bilimsel bir betimleme [Yayımlanmamış doktora tezi]. Ankara Üniversitesi.
53. Kalkan, H. ve Kıroğlu, K. (2007). Science and nonscience students’ conceptions of basic astronomy concepts in preservice training for education teachers. Astronomy Education Review, 1(6), 15-24.
54. Kalkan, H. ve Türk, C. (2012). Bilim merkezleri ve planetaryumların eğitimdeki yeri ve önemi. Uluslararası Katılımlı Türkiye Bilim Merkezleri Sempozyumu, Bursa, Türkiye.
55. Kalkan, Ö., Tunç, T. ve Özcan, H. (2021). Cumhuriyetten günümüze fen öğretim programlarında yer alan astronomi ve yer bilimleri konularının karşılaştırılmalı incelenmesi. Türk Eğitim Araştırmaları Dergisi, 8(2), 215-240.
56. Kallery, M. (2001). Early years educators' attitudes to science and pseudo-science: The case of astronomy and astrology. European Journal of Teacher Education, 24(3), 329-342.
57. Kallery, M. (2011). Astronomical concepts and events awareness for young children. International Journal of Science Education, 33(3), 341–369.
58. Karamustafaoğlu, S. ve Aktürk, M. (2016). İlkokul öğrencilerinin “uzay” kavramına ilişkin metaforları. Türk Araştırmaları (Elektronik), 11(3), 1387-1406.
59. Keçeci, T. (2012). İlköğretim öğrencilerinin astronomiyle ilgili kavramları anlama düzeyi ve astronomi dersinin eğitim için önemi. Pegem Akademi.
60. Kılıç, A. (2003). İlköğretim türkçe ders kitaplarında resimleme-içerik ilişkisi üzerine bir inceleme, İlköğretim ikinci sınıf için türkçe ders kitabı’nın tasarım ve resimlemesi [Doktora tezi]. Hacettepe üniversitesi.
61. Kikas, E. (1998). The impact of teaching on students' definitions and explanations of astronomical phenomena. Learning and Instruction, 8(5), 439-454.
62. Koçer, D. (2002). Türkiye’de astronomi eğitim-öğretiminin önemi, gerekliliği ve yapılabilecekler. V. Ulusal Fen Bilimleri ve Matematik Eğitimi Kongresi, Ankara, Türkiye.
63. Koçer, D., Tunca, Z., Limboz, F., Gülseçen, S. ve Gülseçen, H. (2003). İlköğretimde ve liselerde astronomi eğitim-öğretiminin önemi ve gerekliliği. Yaşadıkça Eğitim, 79, 17-19.
64. Krippendorff, K. (2004). Content analysis: An introduction to its methodology. Sage.
65. Kurnaz, M. A. ve Değirmenci, A. (2011). Temel astronomi kavramlarına ilişkin öğrenci algılamalarının sınıf seviyelerine göre karşılaştırması. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 22, 91-112.
66. Laçin Şimşek, C. (2009). Fen ve teknoloji dersi öğretim programları ve ders kitapları bilim tarihinden ne kadar ve nasıl yararlanıyor? İlkogretim Online, 8(1), 129-145.
67. Limboz, F. (2002). Tarihsel süreç içerisinde astronomiye genel bir bakış [Sözlü sunum]. V. Ulusal Fen Bilimleri ve Matematik Eğitimi Kongresi, Ankara, Türkiye.
68. Martın, R., Sexton, C., Franklın T. ve Gerlovıch, J. (2005). Teaching science for all children an ınquiry approach. Pearson.
69. McMillan, J. H. (2015). Fundamentals of educational research. Pearson.
70. Menezes, I. M. C. A., Ovigli, D. F. B. ve Colombo Jr, P. D. (2018). The relationship between formal education and non-formal education: A descriptive and analytical review of the publications about astronomy education in journals and events related to science teaching in the Brazilian context. Science Education International, 29(1), 11-19.
71. Miles, M. B. ve Huberman, A. M. (1994). Qualitative data analysis (2nd ed.). Sage.
72. Milli Eğitim Bakanlığı [MEB]. (2018). Fen bilimleri dersi öğretim programı (İlkokul ve Ortaokul 3, 4, 5, 6, 7 ve 8. Sınıflar). Devlet Kitapları Basım Evi.
73. National Research Council [NRC]. (2001). Classroom assessment and the national science education standards. National Academies Press.
74. Oğuzman, T., Metin, M. ve Kaya, H. (2021). Türkiye’deki astronomi eğitimi araştırmalarının incelenmesi: Bir betimsel içerik analizi. Maarif Mektepleri Uluslararası Eğitim Bilimleri Dergisi, 5(1), 43-65.
75. Özcan, H., Oran, Ş. ve Arık, S. (2018). Fen bilimleri dersi 2013 ve 2017 öğretim programlarının öğretmen görüşlerine göre karşılaştırmalı incelenmesi. Başkent University Journal of Education, 5(2), 156-166.
76. Özcan, H. ve Yılmaz, Ş. (2018). Investigation of the preservice science teachers’ astronomy conceptions via planetarium trip. Necatibey Eğitim Fakültesi Elektronik Fen ve Matematik Eğitimi Dergisi, 12(1), 392-418.
77. Özcan, H. ve Koştur, H., İ. (2019). Fen bilimleri dersi öğretim programı kazanımlarının özel amaçlar ve alana özgü beceriler bakımından incelenmesi. Trakya Eğitim Dergisi, 9(1), 138-151.
78. Özdemir, E. (2022). Ortaokul fen bilimleri ders kitaplarının bilim insanları bağlamında incelenmesi. Journal of Research in Education and Society (JRES), 9(2), 403-429. http://dx.doi.org/ 10.51725/etad.1098860
79. Pasachofff, J. M. ve Percy J. R. (1990). The teaching of astronomy. Cambridge Univ. Press.
80. Pena, B. M. ve Gil Quilez, M. J. (2001). The importance of images in astronomy education. International Journal of Science Education, 23(11), 1125-1135.
81. Percy, J. R. (1998). Astronomy education: An international perspective. Cambridge University Press.
82. Percy, J. R. (2005). Why astronomy useful and should be included in the school curriculum?. Cambridge University Press.
83. Percy, J. R. (2006). Teaching astronomy: Why and how. The Journal of the American Association of Variable Star Observers, 35, 248-254.
84. Pompea, S. M. ve Russo, P. (2020). Astronomers engaging with the education ecosystem: A best-evidence synthesis. Annual Review of Astronomy and Astrophysics, 58, 313-361.
85. Sadoski, M. (2001). Resolving the effects of concreteness on interest, comprehension and learning important ideas from text. Educational Psychology Review, 13(3), 263-281.
86. Sarıtaş, D. (2020). Fen bilimleri dersi öğretim programında bilim-kültür-bilim tarihi ilişkisi ve uygun bir ilişki için bazı kuramsal öneriler. Eğitimde Yeni Yaklaşımlar Dergisi, 3(1), 28-38.
87. Selçuk, Z., Palanci, M., Kandemir, M. ve Dündar, H. (2014). Tendencies of the researches published in education and science journal: Content analysis. Eğitim ve Bilim, 39(173), 428-449.
88. Sinav, Ö. (2018). Ortaokul ve imam hatip ortaokulu fen bilimleri 5. sınıf ders kitabı. SDR Dikey.
89. Stern, L. ve Roseman, J. E. (2004). Can middle school science text boks help students learn important ideas? Findings from project 2061's curriculum evaluation study: Life science. Journal of Research in Science Teaching, 41(6), 538-568.
90. Şaşmaz-Ören, F. ve Erduran-Avcı, D. (2005). Farklı öğrenim düzeyindeki öğrencilerin “Güneş sistemi ve gezegenler” konusundaki bilgi düzeylerinin tespitine yönelik bir araştırma. XIV. Ulusal Eğitim Bilimleri Kongresi Bildiri Kitabı (s. 903-907), Denizli.
91. Şenel Çoruhlu, T. ve Çepni, S. (2016). Zenginleştirilmiş 5E modelinin öğrenci kavramsal değişimi üzerine etkisi: Astronomi örneği. Kasta¬monu Eğitim Dergisi, 24(4), 1785-1802.
92. Taşcan, M. (2013). Fen bilgisi öğretmenlerinin temel astronomi konularındaki bilgi düzeylerinin belirlenmesi (Malatya ili örneği) [Yüksek lisans tezi]. İnönü Üniversitesi.
93. Taşcan, M. ve Ünal, I. (2015). A research for basic astronomy knowledge level of science teachers. Oxidation Communications, 38(1A), 520-529.
94. Taylor, I., Barker, M. ve Jones, A. (2003). Promoting mental model building in astronomy education. International Journal of Science Education, 25(10), 1205-1225.
95. Tenenbaum, H. R. ve Leaper, C. (2003). Parent-child conversations about science: The socialization of gender inequities? Developmental Psychology, 39(1), 34-47.
96. Tietz, W. M. (2007). Women and men in accounting textbooks: Exploring the hidden curriculum. Issues in Accounting Education, 22(3), 459-480.
97. Trumper, R. (2006). Teaching future teachers basic astronomy concepts -seasonal changes- at a time of reform in science education. Journal of Research of Science Teaching, 43(9), 879-906.
98. Trundle, K. C., Atwood, R. K. ve Christopher, J. E. (2007). A longitudinal study of conceptual change: Preservice elementary teachers' conceptions of moon phases. Journal of Research in Science Teaching, 44(2), 303-326.
99. Tunca, Z. (2002). Türkiye’de ilk ve orta öğretimde astronomi eğitim öğretiminin dünü, bugünü [Sözlü sunum]. V. Ulusal Fen Bilimleri ve Matematik Eğitimi Kongresi, Ankara, Türkiye.
100. Türk, C. (2018). Preschool teachers in the context of teaching astronomy. Kuramsal Eğitimbilim Dergisi [Journal of Theoretical Educational Science], 11(3), 544-561.
101. Türk, C. ve Kalkan, H. (2017). Yükseköğretim öğrencilerine yönelik astronomi tutum ölçeği uyarlama çalışması. Celal Bayar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 15(3), 69-95.
102. Türkmen, H. (2008). Turkish primary students’ perceptions about scientist and what factors affecting the image of the scientists. Eurasia Journal of Mathematics, Science & Technology Education (EJMSTE), 4(1), 55-61.
103. Uçar, R. ve Aktamış, H. (2019). Astronomiye yönelik tutum ölçeği ve 7. sınıf “Güneş sistemi ve ötesi” ünitesine yönelik başarı testi geliştirme çalışması. Batı Anadolu Eğitim Bilimleri Dergisi, 10(1), 57-79.
104. Unat, Y. (2003). Astronomi. Felsefe Ansiklopedisi, 1, 637-639.
105. Unat, Y. (2016). 1933 yılında Ali Yar tarafından yazılmış lise III kozmografya kitabı ve liselerde astronomi dersleri. Kastamonu Eğitim Dergisi, 24(4), 2073-2088.
106. Uşun, S. (2006). Uzaktan eğitim. Nobel.
107. Ünal, M. (2020). Okul öncesi öğretmenlerinin bilim algıları ve sözde bilim: Astronomi ve astroloji. İnönü Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 21(2), 757-771.
108. Üner, B. T. ve Aşılıoğlu, B. (2022). İngilizce öğretiminde ölçme değerlendirme sürecine ilişkin öğretmen görüşleri. EKEV Akademi Dergisi, 89, 25-50.
109. Wach, E., Ward, R. ve Jacimovic, R. (2013). Learning about qualitative document analysis. Institute of Development Studies.
110. Wittman, D. (2009). Shaping attitudes toward science in an introductory astronomy class. Physics Teacher, 47, 591–594.
111. Yağbasan, R. ve Gülçiçek, Ç. (2003). Fen öğretiminde kavram yanılgılarının karakteristiklerinin tanımlanması. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 1(13), 102-119.
112. Yaşar Çetin, B. (2021). 5. sınıf öğrencilerinin temel astronomi kavramları ile ilgili imajları. İnformal Ortamlarda Araştırmalar Dergisi, 6(1), 1-23.
113. Yener, D., Aksüt, P., Somuncu Demir, N., Aydın, F., Fidan, H., Subaşı, Ö. ve Aygün, M. (2017). Öğretmen adaylarının astronomi konusundaki kavramlara yönelik bilişsel yapılarının incelenmesi. Amasya Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 6(2), 531-565.
114. Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2011). Sosyal bilimlerde nitel araştırma (8. Baskı). Seçkin.
115. Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2018). Sosyal bilimlerde nitel araştırma (11. Baskı). Seçkin.
116. Yılmaz, E. (2014). 7. sınıf temel astronomi kavramlarına etkin öğretimine yönelik bir eylem araştırması [Yayınlanmamış yüksek lisans tezi]. Dokuz Eylül Üniversitesi.
117. Yılmaz, E. ve Laçin Şimşek, C. (2017). “Güneş sistemi ve ötesi: Uzay bilmecesi” öğretmenler bu üniteyi nasıl işliyor?. Sakarya University Journal of Education, 7(2), 252-267.
118. Yiğit, E. (2022). Ortaokul ve imam hatip ortaokulu fen bilimleri 8. sınıf ders kitabı. Adım Adım Matbaa.