Stratigrafik Veriler Işığında Nuzi Seramiği Kronolojisi
Öz
Kuzey Mezopotamya ve Suriye’de Geç Tunç Çağı boyunca görülen Nuzi seramiği, keşfinden yüz yıl geçmesine rağmen yeterince irdelenememiştir. Bu durum seramiği tanımlamamızı güçleştirirken cevaplanması beklenen en önemli sorunsalın kronolojik çerçevenin eksiliği olduğu değerlendirilmektedir. Bu bağlamda Nuzi seramiğinin bulunduğu yerleşimlerin tamamında stratigrafik verilerden faydalanılarak oluşturulan kronoloji, çalışmanın konusunu oluşturmaktadır. Nuzi seramiği kronolojisinin doğru bir çerçeveye oturtulması birçok açıdan seramiği değerlendirmemize olanak sağlarken, ilk ortaya çıkışı ve kullanımının sona erdiği dönemsel süreç aynı zamanda ilişkili olduğu kültürler hakkında önemli bilgiler sağlayabilmektedir. Ayrıca stratigrafiye bağlı olarak seramik üzerinde gözlemlenen nitelik ve niceliksel değişimler, toplumların sosyo-politik durumlarından ticaret, üretim teknolojisi ve sanatsal gelişimlerine kadar pek çok değerli bilgiler verebilmektedir.
Anahtar Kelimeler
Nuzi Seramiği, Geç Tunç Çağı, Suriye/Kuzey Mezopotamya, Hurriler/Mitanniler, Kültürel Bağlantılar
Destekleyen Kurum
TUBİTAK BİDEB
Proje Numarası
2214-A No: 1059B141800123
Teşekkür
TUBİTAK/Bideb’in yurt dışı doktora araştırma burs programı kapsamında gerçekleştirmiş olduğum Amerika Birleşik Devletleri’ndeki çalışmada, Nuzi seramiğinin bulunduğu New York Metropolitan Müzesi, Harvard Semitik Müzesi ve Harvard Sanat Müzesi gibi dünyanın prestijli müzelerinde özgün malzemenin çalışılması gerçekleştirilmiştir. Ayrıca doktora eğitiminin bir bölümünü tamamladığım Harvard Üniversitesi’nde kütüphane ve ilgili uzman desteği tez çalışmasına farklı bir boyut kazandırmıştır. Bana bu imkanı sağlayan TUBİTAK/Bideb’e teşekkürlerimi sunarım
Kaynakça
- Akar, M. 2019 “Excavation Results”, Tell Atchana, Alalakh Volume II: Late Bronze II City 2006-2010 Excavation Seasons, (Ed.: Kutlu Aslıhan Yener, Murat Akar, Mara T. Horowits), Koç Üniversitesi Yayınları, İstanbul:11-32.
- Akar, M. 2018 “Arkeolojik ve Tarihsel Bağlamı İçerisinde Mitanni İmparatorluğu’nun Batı Sınırı: Alalah (Aççana Höyük) Geç Tunç Çağı Tabakalarına Ait Bir Değerlendirme”, Colloquium Anatolicum, Sayı 17, İstanbul: 33-55.
- Akkermans, P. M. M. G- G. M. Schwartz 2005 The Archaeology of Syria, From Complex Hunter-Gatherers to Early Urban Societies (ca. 16000-300 BC), Cambridge University Press, Cambridge.
- Baqır, T. M.A. 1945 “Iraq Government Excavations at ‘Aqar Quf Second Interim Report 1943-1944” Iraq Supplement II.
- Bataray, N. 2020 Nuzi Seramiği: Kökeni, Yayılım Alanları ve Kronolojisi, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü (Yayınlanmamış Doktora Tezi), Çanakkale
- Bataray, N. 2019 “Nuzi Ware”, Tell Atchana, Alalakh Volume II: Late Bronze II City 2006-2010 Excavation Seasons, (Ed.: Kutlu Aslıhan Yener, Murat Akar, Mara T. Horowits), Koç Üniversitesi Yayınları, İstanbul: 251-256.
- Braidwood, R. J. 1937 Mounds in the Plain of Antioch: An Archeological Survey, Chicago: The University of Chicago.
- Bretschneider, J. 1997 “Nuzi-Keramik” aus der Unterstadt (Feld J), (Ed.: Marc Lebeau, Antoine Suleiman), Tell Beydar Three Seasons of Excavations (1992-1994), A Preliminary Report, Subartu III, Turnhout: 231-243.
- Buccellatı, G.-M. K. Buccellati 1988 “The soundings of the first two season; Mozan 1”, Bibliotheca Mesopotamica 20, Malibu.
- Cecchini, S. M. 1965 La ceramica di Nuzi, Studi Semitici, Vol. 15, Roma.