Antik Çağ’da Strigilisin Ecza Amaçlı Kullanımı: Veriler ve Kanıt

Yıl 2010, Sayı: 9 , 141 - 152 , 01.06.2010

Daniş Baykan

https://izlik.org/JA68UZ43ZP

Öz

İlâç biliminde kullanılan bitkisel, mineral veya hayvansal hammaddelerin çoğu binlerce yıl değişmeden günümüzde de kullanılmaya devam etmektedir. Antik Çağ ecza tedavisi, doğanın insan üzerindeki etkilerinin deneme yanılma yöntemiyle öğrenilmesine dayandırılmıştır. Hekimler bazen diyet, masaj, hidroterapi ve ilaç tedavisini cerrahiye göre daha tehlikesiz görerek yeğlemişlerdir. İlaç tedavisi yöntemlerini kullanan hekimler de cerrahlar gibi belli bazı aletler kullanmak zorundaydılar. Ecza aletleri çoğunlukla günlük hayatta başka amaçlarla da kullanıldığından, bu konuda en doğru bilgiyi hekim mezar kontekstleri ve antik kaynaklar vermektedir. İlaç tedavilerinde, ilacın hazırlanması için kullanılan havan, ezme paleti, saklama kapları gibi gereçler haricinde en sık kullanılan aletler kaşık tipleridir

Anahtar Kelimeler

Antik Çağ Tıbbı , Antik Kaynaklar , Strigilis , Ecza , Allianoi

Pharmaceutical Purpose of the Strigilis in Antiquity: Data and Evidence

https://izlik.org/JA68UZ43ZP

Öz

Most of the herbal, mineral and bestial materials which we use in pharmacology today had also been taken into use for thousands of years without changing. Except for the materials used for preparations such as mortars, grinding plates and conservators, the types of spoons are the most common instruments of all. Some antique sources and findings show that in some instances “strigilis” were used instead of these spoons.

Anahtar Kelimeler

Ancient Medicine , Ancient Sours , Strigilis , Pharmacology , Allianoi

Kaynakça

• Aetios Amidenos 1899 BIBLIA IATRIKA EKKAIDEKA / Die Augenheilkunde des Aëtius aus Amida, (çev. J. Hirschberg), Leipzig.
• Celsus (Aulus Cornelius) 1953 De Medicina / On Medicine, (çev. W. G. Spencer), Londra.
• Galenos 1821-1833 PERI FUSIKON DUNAMEWN / Claudii Galeni Opera Omnia, (çev. C. G. Kühn), Leipzig.
• Marcellus Empiricus 1968 Marcellus, De Medicamentis, (çev. J. Kollesch – D. Nickel), Berlin.
• Plinius (Gaius, Secundus) 1956-1966 Naturalis Historia / Natural History, (çev. H. Rackham), Londra.
• Paulus Aegineta 1844-1847 Epitomae Medicae / The Seven Books of Paulus Aegineta, (çev. F. Adams), Londra.
• Scribonius Largus 1983 Compositiones / Scribonii Largi Compositiones, (çev. S. Sconocchia), Leipzig.
• Abûl Kasım Al Zahravi 1861 La Chirurgie D’Albucasis, (çev. L. Leclerc), Paris.
• Şerefeddin bin Ali 1992 Cerrahiyyetü’l Hâniyye, (çev. İ. Uzel – K. Süveren), Ankara.
• Baykan, D. 2002 “Allianoi Tıp Âletleri”, Bilim ve Ütopya Eylül: 76.
• 2005 “Allianoi’da Bulunan Pişmiş Toprak Ecza Kapları”, III. Uluslararası Seramik, Cam, Emaye, Sır ve Boya Semineri Bildiriler Kitabı, Eskişehir: 447-452.
• 2009a Allianoi Tıp Âletleri, İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Klasik Arkeoloji Anabilim Dalı (Yayınlanmamış Doktora Tezi), İstanbul.
• 2009b “Gladyatör Hastanesi: Allianoi”, Atlas 201: 48-50.
• Bliquez, L. J. 2003 “Roman Surgical Spoon-probes and their Ancient Names (μήλη, μηλωτρίς, specillum)”, JRA 16: 322-330.
• Jackson, R. 1999 Roma İmparatorluğu’nda Doktorlar ve Hastalıklar, (çev. Ş. Mumcu), İstanbul.
• Kancheva-Ruseva, T. – K. Velkov – V. Ignatov 1996 Prouchvaniya na Nadgrobni Mogili v Novozagorsko, N. Koichev ve M. Kanchev Memoriam, Bulgaristan: 17-70.
• Kessyakova, E. – N. Kirova 2005 “Brickwork Double Grave From The Roman Age From The Village of Scutare, Plovdiv District”, Universitatis Serdicensis Supplementum IV, Stephanos Archaeologicos in honorem Professoris Ludmili Getov, Sofya: 406-419.
• Künzl, E. 1983 Medizinische Instrumente aus Sepulkralfunden der römischen Kaiserzeit, Bonn.
• 1992 „Spätantike und byzantinische medizinische Instrumente“, From Epidaurus to Salerno. Symposium held at the European University Centre for Cultural Heritage, (Haz. A. Krug), PACT 34: 201-244.
• Michaelides, D. 1984 “A Roman Surgeon’s Tomb from Nea Paphos Part I”, Report of the Department of Antiquities of Cyprus: 315-332.
• Milne, S. J. 1976 Surgical Instruments in Greek and Roman Times, Chicago.
• Uzel, İ. 2000 Anadolu’da Bulunan Antik Tıp Aletleri, Ankara.