Yeni Malatyaspor Taraftarlarının Futbolda Şiddetin Kaynağına İlişkin Görüşleri

Öz

Amaç: Bu araştırmanın amacı, Yeni Malatyaspor taraftarlarının futbolda şiddetin kaynağına ilişkin görüşlerinin incelenmesidir. Yöntem: Araştırmada tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın evrenini 2022-2023 yılı futbol sezonunda Malatya ilindeki futbol taraftarları oluştururken, örneklem grubunu ise tesadüfi örneklem yolu ile seçilen Malatya ilindeki 554 Yeni Malatyaspor taraftarları oluşturmaktadır. Araştırmada Reyhan ve ark. (2020) tarafından geliştirilen ‘taraftarların futbolda şiddetin kaynağına ilişkin görüşleri’ ölçeği kullanılmıştır. Bulgular: Yeni Malatyaspor taraftarlarının yaş değişkenine göre futbolda şiddetin kaynağına ilişkin görüşleri sporcu davranışlarından kaynaklanan şiddet alt boyutunda anlamlı farklılık olduğu, gelir durumu değişkenine göre spor medyasından kaynaklanan şiddet ile hakem kararlarından kaynaklanan şiddet alt boyutlarında anlamlı farklılık olduğu, eğitim durumu değişkenine göre hakem kararlarından kaynaklanan şiddet alt boyutunda anlamlı farklılık olduğu, taraftarlarının mesleği değişkenine göre tüm alt boyutlarda anlamlı farklılık olmadığı belirlenmiştir. Sonuç: Taraftarların futbolda şiddetin kaynağına ilişkin olarak spor medyası, hakem kararları, antrenör ve teknik direktör davranışları, taraftar ve amigolar, sporcu davranışları gibi faktörlerin etrafında şekillenmektedir. Futbolda şiddetin yalnızca taraftarların davranışlarına yönelik bireysel müdahalelerle değil, çok boyutlu bir yaklaşımla ele alınması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Yeni Malatyaspor
• Futbol
• Taraftar
• Şiddet

Opinions of Yeni Malatyaspor Supporters on the Source of Violence in Football

Öz

Purpose: The aim of this research is to examine the opinions of Yeni Malatyaspor supporters regarding the source of violence in football. Method: The survey model was used in the research. While the population of the study consists of football fans in Malatya during the 2022-2023 football season, the sample group consists of 554 Yeni Malatyaspor fans from Malatya, selected through random sampling. The scale developed by Reyhan et al. (2020) on "supporters' opinions regarding the source of violence in football" was utilized in the study. Results: It was determined that there is a significant difference in the sub-dimension of violence caused by athlete behavior according to the age variable of Yeni Malatyaspor supporters regarding the source of violence in football. Additionally, significant differences were found in the sub-dimensions of violence caused by sports media and referee decisions according to the income status variable. Furthermore, a significant difference was observed in the sub-dimension of violence caused by referee decisions based on the education level variable. However, no significant differences were found in any sub-dimensions according to the occupation variable of the supporters. Conclusion: The encounter between fans in football is shaped by the environment such as sports media, referee decisions, the course of the coach and coach, fans and friends, and the athlete's shows. It has been achieved to ensure that the death of fans in football is handled not only with individual interventions, but with a multi-dimensional approach.

Anahtar Kelimeler

• Yeni Malatyaspor
• Football
• Fans
• Violence

Kaynakça

1. Atar, E. (2019). Spor Eğitimi Veren Yükseköğretim Kurumlarında Öğrenim Gören Öğrencilerin Akademik Öz Yeterlik ve Saldırganlık Düzeylerinin İncelenmesi. Uşak Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Beden Eğitimi ve Spor Eğitimi Anabilim Dalı. Beden Eğitimi ve Spor Öğretimi. Yüksek Lisans Tezi. Uşak
2. Bağış, R. C. (2021). Futbol Taraftarı Saldırganlığı ve Sosyal Öğrenme. Dicle Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (27), 184-193.
3. Bayram, Y. (2012). Spor Yapan ve Yapmayan 14-18 Yaş Grubu Öğrencilerin Saldırganlık Tutumlarının İncelenmesi. Dumlupınar Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Beden Eğitimi ve Spor Anabilim Dalı. Yüksek Lisans Tezi. Kütahya.
4. Beşkat, M. (2016). Futbol Seyircilerinin Empatik Eğilimleri İle Sporda Saldırganlık ve Şiddet Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi (Şanlıufra İli Örneği). Dumlupınar Üniversitesi Sağlık Bilimler Enstitüsü. Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı. Yüksek Lisans Tezi. Kütahya.
5. Boralıoğlu, G. (2001). Futbolsuz Alanda Mahrumiyet Pozisyonu, Takımdan Ayrı Düz Koşu. 2. Baskı, Der.: T. Bora, İletişim Yayınları, İstanbul.
6. Bulbapp.io. (2024). Causes of Violence in Football. https://www.bulbapp.io/p/4166e140-3585-438c-9420-2e1362a3768d/causes-of-violence-in-football Erişim Tarihi: 06.05.2024
7. Cantez, D. (2021). Futbol Hakemlerine Göre Seyirciyi Saldırganlığa Yönlendiren Faktörler. Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Beden Eğitimi ve Spor Eğitimi Anabilim Dalı. Yüksek Lisans Tezi. Aydın.
8. Gönen, M. (2022). Spor Güvenliğini Tehdit Edici Unsurlar Olarak Fanatizm, Holiganizm, Saldırganlık ve Şiddet. Altınkök, M., Sivrikaya, A.H. (Ed). Sporda Araştırma ve Değerlendirmeler İçinde (s.333- 346). Gece Kitaplığı. Ankara.

9. Güneş, U., Güney, G., Cengiz, Ö. (2023). Türkiye'de Sporda Şiddet ve Saldirganlik Üzerine Yapilan Çalışmaların Analizi: Bir Meta Sentez Çalişmasi. Dicle Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi (32), 592-610.
10. Gül, A.N. (2022). Üniversite öğrencilerinin sporda şiddet ve holiganizm eğilimlerinin incelenmesi. Kütahya Dumlupınar Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı. Yüksek Lisans Tezi. Kütahya.
11. Gür, B. (2015). Evrensel Bir Sorun: Sporda Şiddet. Gazi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Beden Eğitimi ve Spor Anabilim Dalı. Beden Eğitimi ve Spor Eğitimi Anabilim Dalı. Yüksek Lisans Tezi. Ankara.
12. IvyPanda. (2022). Violence in Sports: History and Causes. https://ivypanda.com/essays/violence-in-sports-history-and-causes/ Erişim Tarihi: 06.05.2024
13. İlhan, E., Çimen, Z. (2011). Spor Alanlarında Şiddet ve Spor Medyasinin Etkileri: Spor Yazarlarının Algiları. Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 5(3), 224-234.
14. Kaplan, T. (2016). Futbolda Şiddetin Sorun Boyutları. Spor ve Performans Araştırmaları Dergisi, 7(1), 1-10.
15. Kahya, Y. (2018). Medyanın Gençler Üzerinde Sosyal Sapma ve Şiddet Bağlamında Etkileri. Süleyman Demirel Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Sosyal Bilimler Dergisi, 1(45), 43-57.
16. Kılcıgil, E. (2003). “Futbol Taraftarlarının Şiddet ile İlgili Tepkilerinin Psiko-Sosyal Boyutları”. Spormetre Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 1(1), 21-29.
17. Koçer, M. (2012). “Futbol Derneklerine Üye Olan Taraftarların Şiddet ve Holiganizm Eğilimlerinin Belirlenmesi”, Erciyes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 1(32), 111-135.
18. Köknel, Ö. (1996). Bireysel ve toplumsal şiddet. Altın Kitaplar. İstanbul.
19. Mil, H., Şanlı, S. (2015). Sporda Şiddet ve Medya Etkisi: Bir Maçın Analizi. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 14 (55), 231-247.
20. Marwat, M.K., Nizami, R., Muhammad, N., Ullah, I., Latif, A., Iqbal, Y., Mehmood, K., Saman, S. (2022). Aggression and violence in sports, its effects on sports performance. Journal of Positive School Psychology, 6(9), 4961-4969.
21. Öztürk, Y. M. (2019). Aktif Spor Yapan ve Yapmayan Spor Bilimleri Fakültesi Öğrencilerinin Sporda Şiddet Eğilimi ve Saldırganlık Davranışlarına İlişkin Görüşlerinin İncelenmesi. Bartın Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü Beden Eğitimi ve Spor Öğretmenliği Anabilim Dalı. Beden Eğitimi ve Spor Eğitimi Bilim Dalı. Yüksek Lisans Tezi. Bartın.
22. Reyhan, S., Müniroğlu, S., Yetim, A. A. (2020). Taraftarların Futbolda Şiddetin Kaynağına İlişkin Görüşleri: Ölçek Geliştirme Çalışması. Spormetre Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 18(1), 213-224.
23. Serikkyzy, G. (2013). Spor Gazeteleri Manşet ve Başlıklarının Şiddet Çağrıştıran Sunumu: Fotomaç ve Fanatik Gazeteleri Örneği. İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Gazetecilik Anabilim Dalı. Yüksek Lisans Tezi. İstanbul.
24. Simons, Y., Taylor, J. (1992). A Psychosocial Model of Fan Violence in Sports. International Journal of Sport Psychology, 23, 207-226.
25. Şanlı, S. (2014). Futbol müsabakalarında olaylarda yer alan seyircilerin saldırganlık düzeylerinin belirlenmesi Gazi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı. Doktora Tezi. Ankara.
26. Şeker, R. (2011). Lise ve Üniversite Düzeyinde Öğrenim Gören Gençlerin, Sporda Şiddet ve İstenmeyen Davranışlara Karşı Görüşlerinin İncelenmesi. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Beden Eğitimi ve Spor Anabilim Dalı Yüksek Lisans Tezi. Kahramanmaraş.
27. Topuz, R. (2008). Amatör Futbol Oyuncularının Saldırganlık Düzeylerinin İncelenmesi. Selçuk Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Antrenörlük Eğitimi Anabilim Dalı, Yüksek Lisans Tezi, Konya.
28. Tutkun, E., Taşmektepligil, M. Yalçın., Canbaz, S., Acar, H., Çon, M. (2012). “Samsunspor Taraftarlarının Sosyo Ekonomik Özellikleri ve Şiddete Eğilimleri”. Selçuk Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi. 14(1), 56-63.
29. Türkmen, M., Yıldız, K., Zekioğlu, A. (2013). Sosyolojik Açıdan Sporda Şiddet ve Çirkin Tezahüratın Nedenlerinin Araştırılması: Manisaspor Taraftarları Örneği. Spor Yönetimi ve Bilgi Teknolojileri Dergisi, 8 (2),15-34
30. Türksoy, A., Çiçek, M., Bayansalduz, M. (2003). “Üç Büyük Kulüp Futbol Taraftarının Sosyal Kimlikleri ve Şiddete Bakış Açıları”. İ.Ü. Spor Bilimleri Dergisi, 11(3), 94-99.
31. Yıldız, M., Fişekçioğlu, İ. B., Çağlayan, H.S., Tekin, M., Şirin, E. F., Akyüz, M . (2007). Futbol Seyircisinin Sosyo-Ekonomik Yapısının Şiddete Etkisi (Karamanspor Örneği). Erzincan Eğitim Fakültesi Dergisi Cilt-Sayı: 9(2), 145-158
32. Yönet, E., Çalık, F., Yaşartürk, F., Çimen, K. (2016). Lise Öğrencilerinin Rekreatif Etkinliklere Katılımları ile Saldırganlık-Şiddet Eğilimlerinin İncelenmesi. International Journal of Sport Culture and Science, 4 (Special Issue 1), 368-382.