Comparative Assessment of the Applicability of YeS-INT and International Green Certificate Systems in Developing Countries

Öz

Numerous green certification systems have been developed in the building sector with the aim of reducing envi- ronmental impacts, improving energy efficiency and water conservation, enhancing quality of life, and providing economic benefits, while also evaluating and documenting these outcomes. Although these systems, which have been in use since the 1990s, were initially developed in accordance with the construction standards of their countries of origin, over time they have spread beyond national borders due to policies addressing climate change.

However, the literature frequently emphasizes that significant barriers exist to the implementation of these systems, particularly in developing countries. Various academic studies examine the challenges encountered during the adoption of international certification systems in such contexts. Within this framework, the diffi- culties identified are generally categorized under “economic barriers, cost perceptions, and lack of incentives,” “technical inadequacies, regulatory and data gaps,” and “contextual and climatic mismatches.”

To address the challenges associated with the direct application of international systems, the Ministry of Envi- ronment, Urbanization, and Climate Change of Turkey developed a national certification system called YeS-TR. YeS-TR, which establishes sustainability criteria at the national level and is adapted to Turkey’s climatic, cultural, and socio-economic context, is a certification system that addresses environmental, social, and economic criteria within a holistic framework.

YeS-INT, on the other hand, was developed as an international green certification system aimed at transferring the institutional and technical expertise acquired through YeS-TR applications in Turkey to the international level. While adopting international standards, YeS-INT also provides a flexible framework to accommodate local regulations in the countries where it is applied.

This study examines the applicability of YeS-INT in developing countries by analyzing factors that limit the integration of green building certification systems in such contexts, in a comparative framework alongside LEED and BREEAM. The study aims to assess the role of the YeS-INT model in overcoming the limiting factors identified, based on an analysis of the constraints experienced by globally recognized green building certification systems when adapting to the local conditions of developing countries.

Within YeS-INT, measures have been implemented to address these challenges, including the training of sufficient and qualified experts, ensuring the continuity of their competencies, establishing a centralized insti- tutional management and auditing mechanism, and providing flexibility to recognize local standards alongside international ones. In addition, the system includes water management and sustainable site management strategies tailored to arid climates, as well as comprehensive disaster management criteria. In this context, an examination of YeS-INT through its system and technical criteria indicates that it provides a framework that aligns with the needs emerging in developing countries for green certification systems..

Anahtar Kelimeler

• Green Building Certification
• Compliance with Local Legislation
• Developing Countries
• YeS-INT
• YeS-TR
• ompliance with Local Legislation
• Devel- oping Countries
• Flexibility

Yes-INT ve Uluslararası Yeşil Sertifika Sistemlerinin Gelişmekte Olan Ülkelerde Uygulanabilirliğinin Değerlendirmesi

Öz

Bina sektöründe çevresel etkilerin azaltılması, enerji verimliliği, su tasarrufu, yaşam kalitesinin artırılması ve ekonomik faydaların sağlanması ve bunların değerlendirilerek belgelendirilmesi amacıyla geliştirilen birçok yeşil sertifika sistemi bulunmaktadır. 1990’lı yıllardan itibaren kullanılmakta olan bu sistemler öncelikle kendi bulundukları ülkenin inşaat standartlarına göre geliştirilmiş olsalar da, iklim değişikliğine karşı alınan politikalar nedeniyle zaman içinde bu ülkelerin sınırları dışına da yayılmıştır.

Fakat, söz konusu sistemlerin özellikle gelişmekte olan ülkelerde uygulanmasının önünde önemli engeller bulunduğu literatürde sıklıkla vurgulanmaktadır. Uluslararası sertifika sistemlerinin gelişmekte olan ülkelerde uygulanması sürecinde karşılaşılan sorunları inceleyen çeşitli akademik çalışmalar mevcuttur. Bu kapsamda karşılaşılan güçlükler “ekonomik engeller, maliyet algısı ve teşvik eksikliği”, “teknik yetersizlikler, mevzuat ve veri eksikliği” ile “bağlamsal ve iklimsel uyumsuzluklar” başlıkları altında kategorize edilmektedir.

Uluslararası sistemlerin doğrudan uygulanmasında yaşanan zorlukların aşılması amacıyla, Türkiye’de Çevre, Şehircilik ve Iklim Değişikliği Bakanlığı tarafından, ulusal bir sertifika sistemi olan YeS-TR geliştirilmiştir. Sürdürülebilirlik kriterlerini ulusal ölçekte belirleyen ve Türkiye’nin iklimsel, kültürel ve sosyo-ekonomik bağlamına uygun bir değerlendirme sistemi olan YeS-TR, çevresel, sosyal ve ekonomik kriterleri bütüncül bir çerçevede ele alan bir sertifika sistemidir.

YeS-INT ise, Türkiye’de YeS-TR uygulamaları aracılığıyla edinilen kurumsal ve teknik birikimin uluslararası düzeye taşınmasını hedefleyen, uluslararası standartları kabul ederken, aynı zamanda uygulandığı ülkenin yerel yönetmeliklerinin uygulanması konusunda esnek bir çerçeve sunan uluslararası bir yeşil sertifika sistemi olarak geliştirilmiştir.

Bu çalışma, YeS-INT’in gelişmekte olan ülkelerde uygulanabilirliğini, yeşil bina sertifikasyon sistemlerinin bu ülkelere entegrasyonunu sınırlayan etkenler üzerinden, LEED ve BREEAM ile karşılaştırmalı olarak ele almaktadır. Bu çalışmada, küresel ölçekte kabul görmüş yeşil bina sertifikasyon sistemlerinin, gelişmekte olan ülkelerin yerel koşullarına uyum sağlamada yaşadığı sınırlılıklar incelenerek, YeS-INT modelinin çalışmada detaylandırılmış olan sınırlayıcı etkenlerin aşılmasındaki rolünün değerlendirilmesi amaçlanmaktadır.

Söz konusu sorunların aşılması konusunda YeS-INT kapsamında; yeterli ve kalifiyeli uzmanların yetiştirilmesi, uzmanların yetkinliklerinin devamlılığının sağlanması, kurumsal merkezli işletme ve denetleme mekanizması oluşturulması, uluslararası standartlara ek olarak yerel standartların kabul edilebilmesine dair esneklik sağ- lanması gibi önlemler alınmıştır. Bununla birlikte, kurak iklimler için geliştirilmiş su yönetimi ve sürdürülebilir alan yönetimi stratejileri ve kapsamlı afet yönetimi kriterleri bulunmaktadır. Bu bağlamda YeS-INT’in, sistem ve teknik kriterleri üzerinden incelendiğinde, gelişmekte olan ülkelerde ortaya çıkan yeşil sertifika sistemleri konusundaki ihtiyaçlara uyum sağlayan bir çerçeve sunduğu değerlendirilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• YeS-INT
• Gelişmekte Olan Ülkeler
• YeS-TR
• Yeşil Bina Sertifikasyonu
• Yerel Mevzuatla Uyum
• Esneklik

Kaynakça

1. Ahn, Y.H., Pearce, A.R., Wang, Y., Wang, G. (2013) Drivers and Barriers of Sustainable Design and Construction: The Perception of Green Building Experience, International Journal of Sustainable Building Technology and Urban Development, 4:1, 35-45, https://doi.org/10.1080/2093761X.2012.759887
2. Akçay, E.C. (2023) Barriers to Undertaking Green Building Projects in Developing Countries: A Turkish Perspective, Buildings 2023, 13, 841. https://doi.org/10.3390/ buildings13040841
3. Akşar S., (2025) Türkiye’de Yeşil Bina Sertifikasyonu: LEED Verileri Üzerinden Bir Değerlendirme. Sürdürülebilir Mühendislik Uygulamaları ve Teknolojik Gelişmeler Dergisi, 2025, 8(1): syf. 45-60., https://doi.org/10.51764/smutgd.1668796
4. Ali, H. H., Al Nsairat, S. F. (2009) Developing a green building assessment tool for developing countries – The case of Jordan. Building and Environment, 44(5), 1053- 1064., https://doi.org/10.1016/j.buildenv.2008.07.015
5. Baulding, L., (2015) LEED legislation by City: see where LEED certification is required. https://everbluetraining.com/cities-requiring-or-supporting-leed-2015-edition/ (Erişim tarihi: 12.02 2026)
6. Binalar ile Yerleşmeler İçin Yeşil Sertifika Yönetmeliği [BYYSY], (2022, 12 Haziran) T.C. Resmî Gazete (Sayı 31864).
7. Binalarda Enerji Performans Yönetmeliği [BEPY], (2008, 5 Aralık) T.C. Resmî Gazete (Sayı 27075).
8. Binalarda Enerji Performansı Ulusal Hesaplama Yöntemine Dair Tebliğ [BEPUHYDT], (2017, 1 Kasım) T.C. Resmî Gazete (Sayı 30227).

9. Birleşik Krallık Adalet Bakanlığı, (2021) BREEAM Policy for New Build and Refurbishment Projects. London: Ministry of Justice.
10. BRE. (2020) BREEAM UK New Construction v6: Technical Manual. Building Research Establishment.
11. Buyukçınar, R.A., Komurlu, R., Arditi, D., (2025) Green-Certified Healthcare Facilities from a Global Perspective:Advanced and Developing Countries. Journal of Sustainability 2025, 17 (22), 9974, https://doi.org/10.3390/su17229974
12. Cabovská B., Teli D., Ekberg L., (2025) Building certification schemes–A way towards better IAQ and thermal comfort in schools? A critical review of schemes used in Northern European countries, Building and Environment, 275, 112786, ISSN 0360- 1323., https://doi.org/10.1016/j.buildenv.2025.112786
13. Chan A., Darko, A., Olanipekun, A., Ameyaw, E. (2017) Critical Barriers to Green Building Technologies Adoption in Developing Countries: The Case of Ghana, Journal of Cleaner Production, https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2017.10.235
14. DGNB. (2018) DGNB System – Criteria Set New Buildings. German Sustainable Building Council (DGNB). https://www.dgnb.de/en/certification/important-factsabout- dgnb-certification/criteria (Erişim tarihi: 12.02 2026)
15. Doan D.T.D., Ghaffarianhoseini A., Naismith N., Zhang T., Ghaffarianhoseini A., Tookey J., (2017) A critical comparison of green building rating systems, Building and Environment, 123, syf 243-260, ISSN 0360-1323, https://doi.org/10.1016/j. buildenv.2017.07.007
16. Gürgün, A. P., Kömürlü, R., Arditi, D., (2013) Assessment of Leed Requirements For Water Efficıency In Developing Country-Specific Certificatıon, New Developments in Structural Engineering and Construction Yazdani, S. and Singh, A. (eds.) ISEC-7, Honolulu, https://doi: 10.3850/978-981-07-5354-2_Su-18-365
17. Gürgün, A. P., Kömürlü, R., Arditi, D., (2015) Review of the LEED Category in Materials and Resources for Developing Countries, Journal of Procedia Engineering 118 (2015) 1145 – 1152, https://doi.org/10.1016/j.proeng.2015.08.456
18. Kömürlü, R., Arditi, D., Gürgün, A. P., (2014) Applicability of LEED’s energy and atmosphere category in three developing countries, Journal of Energy and Buildings 84, (2014) 690–697, https://doi.org/10.1016/j.enbuild.2014.07.095
19. Kömürlü, R., Gürgün, A. P., Arditi, D., (2015) Evaluation of LEED Requirements for Site Properties in Developing Country-Specific Certification, Journal of Procedia Engineering 118 (2015) 1169 – 1176, https://doi.org/10.1016/j.proeng.2015.08.460
20. Kömürlü, R., Kalkan Ceceloğlu, D., Arditi, D. (2024). Exploring The Barriers to Managing Green Building Construction Projects and Proposed Solutions. Journal of Sustainability 2024, 16(13), 5374, https://doi.org/10.3390/su16135374
21. Planlı Alanlar İmar Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik [PAİYDYDY], (2025, 11 Mart) T.C. Resmî Gazete (Sayı:32838).
22. Potbhare, V., Syal, M., & Korkmaz, S. (2009). Adoption of Green Building Guidelines in Developing Countries Based on U.S. and India Experiences. Journal of Green Building, 4(2), 158-174., https://doi.org/10.3992/jgb.4.2.158
23. T.C. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı [ÇŞİDB], 2026. YeS-INT Bina ve Yerleşme Değerlendirme Kılavuzu. Yayımlanmamış kurum içi belge, 2026.
24. T.C. Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığı. (2023). On İkinci Kalkınma Planı (2024–2028). Ankara: T.C. Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığı Yayınları.
25. https://www.sbb.gov.tr/wp-content/uploads/2023/11/On-Ikinci-Kalkinma-Plani_ 2024-2028_17112023.pdf (Erişim tarihi: 12.02 2026)
26. T.C. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı. Enerji Verimliliği 2030 Stratejisi ve II. Ulusal Enerji Verimliliği Eylem Planı (2024–2030). Ankara: T.C. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Yayınları.
27. https://enerji.gov.tr/Media/Dizin/BHIM/tr/DuyurularTürkiyeninEnerjiVerimliliği2030StratejisiveIIUlusalEnerjiVerimliliğiEylemPlanı_ 202401161407. pdf (Erişim tarihi: 12.02 2026) T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı Su Yönetimi Genel Müdürlüğü Kurakçıl Peyzaj Uygulamaları Rehber Dokümanı/2024
28. USGBC. (2019). LEED v4 for Building Design and Construction. U.S. Green Building Council. https://www.usgbc.org/resources/leed-v4-building-design-and-construction- current-version (Erişim tarihi: 12.02 2026)
29. USGBC. (2024). LEED v5 for Building Design and Construction. U.S. Green Building Council. https://www.usgbc.org/leed/v5 (Erişim tarihi: 12.02 2026)
30. Varma C.R.S., Palaniappan S., 2019. Comparision of green building rating schemes used in North America, Europe and Asia, Habitat International, 89, 2019, 101989, ISSN 0197-3975, https://doi.org/10.1016/j.habitatint.2019.05.008
31. Vyas, G. S., & Jha, K. N. (2017). Benchmarking green building attributes to achieve cost effectiveness using a data envelopment analysis. Sustainable Cities and Society, 28, 127-134., https://doi:10.1016/j.scs.2016.08.028
32. Yıldırım, A., Şimşek, H. (2011), Sosyal Bilimlerde Nitel Araştırma Yöntemleri, İstanbul: Seçkin Yayıncılık.
33. https://www.usgbc.org/resources/usgbc-impact-report (Erişim tarihi: 12.02 2026)
34. https://www.dgnb.de/en/dgnb/about-dgnb/dgnb-in-figures (Erişim tarihi: 12.02 2026)
35. https://www.breeam.nl/english-9 (Erişim tarihi: 12.02 2026)