COVİD 19 Pandemisinde Uzaktan Çalışma: Tespit ve Öneriler

Öz

Covid-19 pandemisinin çalışma hayatındaki etkilerinden birisi de işverenlerin, çalışanların sağlığını korumak ve faaliyetlerine devam edebilmek amacıyla uzaktan çalışma modeline hızla geçmiş olmasıdır. Çalışma hayatının bir parçası haline gelen ve muhtemelen pandemi sonrasında da uygulanmaya devam edecek olan uzaktan çalışma konusunda mevcut mevzuatın yetersizliği pandemi döneminde açıkça görülmüştür. Gerek uzaktan çalışmanın halihazırda var olan sorunlarının gerekse Covid-19 pandemisi ile birlikte ortaya çıkan yeni ve önemli sorunların yasal düzenlemelerle çözüme kavuşturulması gerekmektedir. Bu bağlamda biz de çalışmamızda, uzaktan çalışmaya özgü sorunları tespit ederek bu sorunlara yönelik çözüm önerilerimizi açıklamaya çalışacağız. Çalışmada uzaktan çalışmanın, bireysel ve toplu iş hukuku, sosyal güvenlik hukuku ve iş sağlığı ve güvenliği hukuku bakımından önem arz eden tüm noktalarındaki yetersizliğin giderilmesi amaçlanmıştır

Anahtar Kelimeler

• Uzaktan Çalışma, Tele Çalışma, Covid-19, Tele Çalışan, Ulaşılamama Hakkı, İş–Yaşam Dengesi.

Remote Work During The Covid-19 Pandemic: Facts and Solution Suggestions

Öz

One of the impacts of the Covid-19 pandemic in business Doç. Dr. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi, İş ve Sosyal Güvenlik Hukuku ABD Dr. Öğr. Üyesi, Manisa Celal Bayar Üniversitesi Salihli İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi İşletme Bölümü Dr. Öğr. Üyesi, Manisa Celal Bayar Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Bölümü Arş. Gör. İzmir Bakırçay Üniversitesi Hukuk Fakültesi, İş ve Sosyal Güvenlik Hukuku ABD Makale Geliş Tarihi: 05.03.2021-Makale Kabul Tarihi: 12.06.2021 life is that employers have quickly implemented the remote work model in order to protect the health of employees and to continue their activities. The inadequacy of the current legislation regarding remote work, which has become a part of business life and probably will continue to be implemented after the pandemic, was clearly seen during the pandemic. Therefore, both the existing problems of remote work and the new and important problems that arise with the Covid-19 pandemic need to be solved with legal regulations. Accordingly, in our work, we will try to explain identify problems specific to remote work and our solution suggestions for these problems. In the study, it is aimed to identify all important points of remote work in terms of individual and collective labour law, social security law and occupational health and safety law and offer a solutions

Anahtar Kelimeler

• Remote Work, Telework, Covid-19, Teleworker, Right to Disconnect, Work – Life Balance.

Kaynakça

1. Alp, M. (2020) “Corona Günlerinde Uzaktan (Evden) Çalışma, Telafi Çalışması ve Ücret İndirimi”, Pandemi Sürecinde İş Hukuku, Ed. Gülsevil Alpagut, On İki Levha Yayıncılık.
2. Alp, M. (2011) “Tele Çalışma (Uzaktan Çalışma)”, Prof. Dr. Sarper Süzek’e Armağan, 795- 851.
3. Avogaro, M. (2017) “Right to Disconnect: French and Italian Proposals for A Global Issue”, Revista Brasileira de Previdência, Conference of the Regulating for Decent Work Network. http://www.revistabrasileiradeprevidencia.org/wp- content/uploads/2018/04/AVOGARO_RIGHT_TO_DISCONNECT.pd f (22.11.2020).
4. Aydınöz, G. (2014) İş Hukukunda Tele (Uzaktan) Çalışma, (Yayınlanmamış Doktora Tezi), Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
5. Baysal, U. (2019) Çalışanların İş Sağlığı ve Güvenliği Yükümlülükleri, İstanbul: Beta Yayıncılık.
6. Baysal, U. (2018) “İşçiye Ait Taşınabilir İletişim Cihazlarının İş Amaçlı Kullanılması”, Sicil İş Hukuku Dergisi, S. 40, 65-75.
7. Bertram, A., Falder, R. ve Walk, F. (2020) “Arbeiten im Home Office in Zeiten von Corona”, Beck 2020, C.H. Beck.
8. Bozkurt Gümrükçüoğlu, Y. (2020) “Covid-19 Pandemi Döneminde Home- Offıce Uygulamasına İlişkin Türk ve Alman Hukuku’nda Mukayeseli Bir Değerlendirme”, Koronavirüs Döneminde Güncel Hukuki Meseleler Sempozyumu, Tam Metin Bildiri Kitabı. https://openaccess.ihu.edu.tr/xmlui/bitstream/handle/20.500.12154/1229 /sempozyum6.pdf?sequence=1&isAllowed=y Erişim Tarihi:21.11.2020.

9. Civan, O. E. (2010) “İş Hukukunda Uzaktan Çalışma (Evde Çalışma/Tele Çalışma), Legal İş ve Sosyal Güvenlik Hukuku Dergisi, S.26, 525-573.
10. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı (2018) Çalışma Yaşamında Sağlık Gözetimi, Ankara.
11. Çelik, N., Caniklioğlu, N. ve Canbolat, T. (2020) İş Hukuku Dersleri, Yenilenmiş 33. Bası, İstanbul, Beta Yayıncılık.
12. Çelik, N., Caniklioğlu, N. ve Canbolat, T. (2019) İş Hukuku Dersleri, 32. Bası, İstanbul, Beta Yayıncılık.
13. Dirik, D. ve Gürsel, İ. (2020) “İş Hukuku Boyutuyla Çalışma Yaşamında işe Bağlı Stres ve Tükenmişlik”, Örgütsel Davranış ve İş Hukukuna Yansımaları, Sevinç Köse/Mustafa Alp (ed.), Seçkin Yayıncılık, 59-104.
14. Doğan Yenisey, K. (2007) İş Hukukunda İşyeri ve İşletme, İstanbul: Legal Yayıncılık.
15. Dulay Yangın, D. (2018) “Bilgi ve İletişim Teknolojilerinde Yaşanan Gelişimin İş Hukuku Üzerindeki Etkileri: Tele Çalışmaya İlişkin Tespit ve Öneriler”, Tankut Centel (ed), İş Hukukunda Genç Yaklaşımlar III, On İki Levha Yayıncılık, 221-260.
16. Dulay, D. (2016) Türk İş Hukukunda Evde Çalışma, Turhan Kitabevi.
17. Erdem, Z. (2004) Tele Çalışma, İstanbul: Filiz Kitabevi.
18. Eryılmaz, İ. ve Doğan, S. (2020) “İş Hukuku Boyutuyla Absenteizm (İşe Devamsızlık) ve Presenteizm (İşte Sözde Var Olma)”, Örgütsel Davranış ve İş Hukukuna Yansımaları, Sevinç Köse/Mustafa Alp (ed.), Ankara: Seçkin Yayıncılık, 19-58.
19. Eurofound (2020) Living, Working and COVID-19: First Findings, Luxembourg: Publications Office of the European Union.
20. Eurofound (2019) Working conditions and workers’ health, Luxembourg: Publications Office of the European Union.
21. Eurofound (2018) Striking a Balance: Recoinciling work and life in the EU, Luxembourg: Publications Office of the European Union.
22. Eurofoundc(2017a) Working Time Patterns for Sustainable Work, Luxembourg: Publications Office of the European Union.
23. Eurofound (2017b) Working Anytime, Anywhere: The Effects on the World of Work, Joint ILO-Eurofound Report, Luxembourg: Publications Office of the European Union.
24. Eyrenci, Ö., Taşkent, S., Ulucan, D. ve Baskan, E. (2020) İş Hukuku, 10. Baskı, İstanbul: Beta Yayıncılık.
25. Fagan, C., Lynotte, C., Smith, M. ve Saldaña-Tejeda, A. (2012) The Influence of Working Time Arrangements on Work-Life Integration or ‘Balance’: A Review of the International Evidence, Conditions of Work and Employment Series No.32, Geneva: International Labor Office.
26. Falder, R. (2010) “Immer Erreichbar- Arbeitszeit- und Urlaubsrecht in Zeiten des technologischen Wandels”, Neue Zeitschrift für Arbeitrecht, 1150-1157.
27. Freiherr, C. ve Manhart, J. (2014) “Erreichbarkeit rund um die Uhr?”, 2014 SPA, 93- 95.
28. Froger, M. C. ve Jordan, C. (2018) “Switching on to Switching off: Disconnecting Employees in Europe?”. https://s3.amazonaws.com/documents.lexology.com/7ed57203-63b9- 48d6-b656-e0832cad1fe0.pdf (22.11.2020).
29. Granetzny, T. ve Markworth, A. (2020) “IX. Home Office in Zeiten von Corona: Was Arbeitgeber jetzt berücksichtigen sollten” in Klaus-Stefan Hohenstatt and Ulrich Sittard, Arbeitsrecht in Zeiten von Corona, 1. Auflage, Beck 2020.
30. Günay, A. (2018) Türk Hukukunda ve Karşılaştırmalı Hukukta Evde Çalışma, İstanbul: Legal Yayıncılık.
31. Günther, J. ve Böglmüller, M. (2020) “COVID-19-Pandemie und Home-Office” ArbRAktuell, 2020 Heft 8, 186-188.
32. Hahn, C. (2018) “Telearbeit und Home-Office in öffentlichen Dienst”, Zeitschrift für das öffentliche Arbeits- und Tarifrecht (öAT), 202-205.
33. Hidalgo, M. (2019) “Arbeitsschutz im Home-Office, ein Lösungvorschlag”, NZA, 2019 (21), 1449-1453.
34. Hromadka, W. ve Maschmann, F. (2010) Arbeitsrecht Band I, Individualarbeitsrecht, Fünfte, überarbeitete und aktualisierte Auflage, Heidelberg: Springer.
35. ILO (2020a) Teleworking during the COVID-19 Pandemic and beyond, A Practical Guide, Geneva: International Labour Office.
36. ILO (2020b) In the face of Pandemic: Ensuring Safety and Helathy at Work, Geneva: International Labour Office.
37. ILO (2020c) COVID-19: Guidance for labour statistics data collection, Defining and measuring remote work, telework, work at home and home-based work. https://ilo.org/wcmsp5/groups/public/---dgreports/--- stat/documents/publication/wcms_747075.pdf (26.09.2020).
38. ILO (2019) Guide To Developing Balanced Working Time Arrengements, Geneva: International Labour Office.
39. ILO (2009) Business Continuity Planning, Guideliness for small and medium sized enterprises, https://www.ilo.org/wcmsp5/groups/public/--- ed_emp/documents/publication/wcms_115048.pdf (14.12.2020).
40. Jacobs, M. (2016) “Rerformbedarf im Arbeitzeitrecht”, Neue Zeitschrift für Arbeitsrecht, 733-737.
41. Kandemir, M. (2017) İş Hukuku ve Sosyal Güvenlik Hukuku Boyutuyla Psikososyal Riskler, İstanbul: Legal Yayıncılık.
42. Kandemir, M. (2011) İş Hukuku ve Sosyal Güvenlik Hukuku Açısından Tele Çalışma, İstanbul: Legal Yayıncılık.
43. Köksal, K. ve Dulay Yangın, D. (2020) “İş Hukuku ve Örgütsel Davranış Boyutuyla İş-Yaşam Dengesi”, Örgütsel Davranış ve İş Hukukuna Yansımaları, Ed. Sevinç Köse/Mustafa Alp, Seçkin Yayıncılık, 385-419.
44. Krieger, S., Rudnik, T. ve Povedano Peramato, A. (2020) “Home Office und Mobile Office in der Corona- Krise” Neue Zeitschrift für Arbeitsrecht, 2020 Heft 8, 473-544.
45. Kuban, A. (1997) “Yeni İstihdam Türleri Bakımından İşçi Kavramı”, İş ve Sosyal Güvenlik Hukukunda İşçi ve İşveren Kavramları ve Uygulamada Ortaya Çıkan Sorunlar, Prof. Dr. Kemal OĞUZMAN Anısına, İstanbul 1997.
46. Özdemir, E. (2014) İş Sağlığı ve Güvenliği Hukuku, İstanbul: Vedat Kitapçılık.
47. Özveri, M. (2012) “Güvencesiz Çalışmanın Hukuki Dayanakları”, Çalışma ve Toplum Ekonomi ve Hukuk Dergisi, S.33, 2012/2, 147-172.
48. Pärli, K. (2018) “Krank arbeiten verletzt Treuepflicht”, Personalschweiz Sonderausgabe “Corporate Health”, 12-13.
49. Savage, R. ve Staunton, M. (2018) “How Employees Are Impacted”, Conquering Digital Overload, Business and Management, 10-24.
50. Süzek, S. (2020) İş Hukuku, 19. Bası, İstanbul: Beta Yayıncılık.
51. Secunda, P. (2019) “The Employee Right to Disconnect”, Notre Dame Journal of International & Comperative Law, 2019 Vol.9 Issue 1, Art. 3, 1-39.
52. Schuchart, U. (2016) “Standige Erreichbarkeit- Arbeitzeit lights vs. Recht auf Unerreichbarkeit”, Arbeit und Recht, 64. Jahrgang, 176-210.
53. Şahin Emir, A. (2020) "İşçinin Yakalandığı Bulaşıcı Hastalığın 5510 Sayılı Kanun Anlamında İş Kazası Olup Olmadığının Değerlendirilmesi -Domuz Gribi (H1N1) ve Koronavirüs (Covid-19) Özelinde Bir Değerlendirme-", Legal İHSGHD, S.66, 547-592.
54. Şahlanan, F. (2020) Toplu İş Hukuku, İstanbul: On İki Levha Yayıncılık.
55. Tuncay, A. C. ve Savaş Kutsal, F. B. (2019) Toplu İş Hukuku, 7. Bası, İstanbul: Beta Yayıncılık.
56. Ulber, D. (2019) “Arbeitzeiterfassung als Pflicht des Arbeitgebers”, Neue Zeitschrift für Arbeitsrecht, 677-681.
57. Vatansever, Ç. (2014) “Risk Değerlendirmede Yeni Bir Boyut: Psikososyal Tehlike ve Riskler”, Çalışma ve Toplum Ekonomi ve Hukuk Dergisi, S.40, 2014/1, 117-138.
58. Wedde, P. (2002) Telearbeit, Arbeitsrecht-Socialrecht-Datenschutz, München.
59. Zöllner, W., Loritz, K. ve Hergenröder, C. W. (2008) Arbeitsrecht, 6., Neuearbeitete Auflage, München: Verlag C.H. Beck.