İşe İade Davalarında Arabuluculuk

Öz

Arabuluculuk kurumunu, iş yargılamasının yükünü azaltmak ve iş yargılamasındaki dava sürecini hızlandırmak için kabul eden kanun koyucunun, iş yargılamasının yükünü fazlasıyla artıran işe iade davaları için kabul etmemesi beklenemezdi. Kanun koyucu, işe iade taleplerinden önce arabulucuya başvurulması gereken süreyi, süreçte anlaşılamaması halinde dava açılması gereken süreyi, arabulucuya başvuru sonucunda işe iade talebi bakımından arabuluculuk sürecinin ne şekilde işleyeceğini düzenlenmiştir. Asıl işveren alt işveren ilişkisinin varlığı halinde işe iade talebiyle arabulucuya başvurulduğunda sürece ilişkin olarak özel düzenleme yapılmıştır. Diğer taraftan, işe iade ve işyeri devri ile sendikal nedenle fesih halinde işe iade bakımından arabuluculuk kurumu kanun koyucu tarafından ayrıca ele alınmamıştır. Çalışmamızda arabuluculuk kurumunun tanımına ve özelliklerine kısa bir şekilde yer verilmiştir. Çalışmamızda asıl olarak işe iade talepleriyle açılan davalarda da dava şartı olarak kabul edilen arabuluculuğa ilişkin hukuki sorunlar belirlenmeye ve buna ilişkin çözüm önerileri ortaya konmaya çalışılmıştır. Çalışmamızın yapıldığı sırada Kanunun yürürlüğe girdiği tarih itibariyle uzun bir süre geçmediğinden ve dolayısıyla işe iade talebinde arabuluculuk konusuna ilişkin öğretide çalışma yapılamamış olduğundan sadece arabuluculuk kavramı ve özelliklerine ilişkin olarak kaynak araştırması yapılabilmiştir.

Mediation in the Reinstatement Litigation

Öz

It would be improbable that the legislator, who adopted the mediation procedure regarding to diminish the burden on the labour court and accelerate the process would not accept the same procedure for the reinstatement claims whose numbers are getting higher every day. The law maker regulates the period of time that should be respected before the opening of the reemployment lawsuits, the period of time after the failure of the mediation procedure for the opening of the reemployment lawsuits and the functioning of the mediation procedure for the reemployment. A special regulation is foreseen for the application to the mediator regarding the reemployment in case of the existence of the primary employer – subcontractor relationship. On the other hand, the mediation procedure for the reemployment in case of the termination of the labour contract due to reemployment, transfer of the business place and syndicate reasons is separately regulated. Under this work, a brief explanation on the definition and characteristics of the mediation procedure is given. The main purpose of this work is to determine the legal problems of the mediation procedure that has been accepted as the cause action and to propose possible solutions to these problems. As it has not been long time from the entry into force of the Code till the finish of this work and as there are not specific works published on the mediation for the claims of reemployment in the doctrine; the works on the notion of mediation and its characteristics could only be used as sources.

Kaynakça

1. Alpagut, G. (2009), “İşyerinin Devri ve Fesih İlişkisi”, İş Hukukunda Üçlü İş İlişkileri, Kadir Has Üniversitesi Hukuk Fakültesi, 04 Nisan, İstanbul.
2. Alpagut, G. (2016), “İş Mahkemeleri Kanunu Tasarı Taslağı ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Tasarısı Taslağının Değerlendirilmesi”, İş Mahkemeleri Kanunu Tasarısı Taslağının Değerlendirilmesi, İş Hukuku ve Sosyal Güvenlik Hukuku Derneği 40. Yıl Uluslararası Toplantısı (14 Mayıs 2016), 195-217.
3. Alpagut, G (2018), “İş Yargısında Zorunlu Arabuluculuk”, İş ve Sosyal Güvenlik Hukuku 2017 Yılı Toplantıları, Galatasaray Üniversitesi ve İstanbul Barosu, 111-131.
4. Biçkin, İ. (2006), “Genel Olarak Alternatif Uyuşmazlık Çözümü”, Hukuk Perspektifler Dergisi, Sayı: 7, 34-39.
5. Bulur, A. (2007), “Alternatif Uyuşmazlık Çözüm Yolları ve Arabuluculuk Yöntemi”, Ankara Barosu Dergisi, Yıl: 65, Sayı: 4, 30-46.
6. Canbolat, T (2018), “İş Yargısında Dava Şartı Olarak Arabuluculuk”, İş ve Sosyal Güvenlik Hukuku 2017 Yılı Toplantıları, Galatasaray Üniversitesi ve İstanbul Barosu, 95-111.
7. Cengiz Urhanoğlu, İ. (2013), “Geçersiz Fesih ve İşe İade Davalarında, Asıl İşveren Alt İşveren İlişkisinin Bulunduğu Durumlarda Davalı Yönünden Şekli Bakımdan Mecburi Dava Arkadaşlığı”, Karar İncelemesi, Sicil İş Hukuku Dergisi, 115- 121.
8. Çelik, N. ve Caniklioğlu, N. ve Canbolat, T. (2017), İş Hukuku Dersleri, İstanbul: Beta Yayınları.

9. Doğan Yenisey, K. (2016), “İş Yargısında Zorunlu Arabuluculuk”, İş Mahkemeleri Kanunu Tasarısı Taslağının Değerlendirilmesi, İş Hukuku ve Sosyal Güvenlik Hukuku Derneği 40. Yıl Uluslararası Toplantısı (14 Mayıs 2016), 167-193.
10. Ekmekçi, Ö. (2018), “Maddi İş Hukuku Yönünden 7036 Sayılı İş Mahkemeleri Kanunu”, Yeni İş Mahkemeleri Kanunu Üzerine Toplantı (23 Aralık 2017), İstanbul, 5-38.
11. Esener, T. ve Bozkurt Gümrükçüoğlu Y. (2017), Sendika Hukuku, İstanbul: Vedat Kitapçılık.
12. Eyrenci, Ö. ve Taşkent, S. ve Ulucan, D. (2016), Bireysel İş Hukuku, İstanbul: Beta Yayınları.
13. Güzel, A. (2016), “İş Mahkemeleri Kanunu Tasarısı Taslağı Hakkında Bazı Aykırı Düşünceler”, Çalışma ve Toplum Dergisi, Sayı: 3, 1131-1146.
14. Ildır, G. (2003), Alternatif Uyuşmazlık Çözümü, Ankara: Seçkin Yayıncılık.
15. Karacabey, K. (2016), “Zorunlu Arabuluculuğun Hukukun Temel İlkelerine Aykırılığı ve Uygulanabilirliğine Dair Sorunlar”, Ankara Barosu Dergisi, Sayı: 1, 457-489.
16. Kısmet Kekeç, E. (2011), Arabuluculuk Yoluyla Uyuşmazlık Çözümünde Temel Aşamalar ve Taktikler, Ankara: Adalet Yayınları.
17. Kuru, B. (2017), İstinaf Sistemine Göre Yazılmış Medeni Usul Hukuku Ders Kitabı, Ankara: Yetkin Yayınları.
18. Manav Özdemir, E. (2015), “İş Mahkemelerinin İşleyişi ve Bireysel İş Uyuşmazlıklarının Alternatif Çözüm Yöntemleri”, Çalışma ve Toplum Dergisi, Sayı: 4, 185-221.
19. Mollamahmutoğlu, H. ve Astarlı, M. ve Baysal, U. (2017), İş Hukuku, Ankara: Lykeıon.
20. Namlı, M. (2016), “İş Mahkemeleri Kanunu Tasarısı Taslağı İle Getirilen Zorunlu Arabuluculuk Değerlendirilmesi”, Değerlendirilmesi, İş Hukuku ve Sosyal Güvenlik Hukuku Derneği 40. Yıl Uluslararası Toplantısı (14 Mayıs 2016), 151-165. Hukuku Bakımından Taslağının Mahkemeleri Tasarısı
21. Özbek, M. S. (2009), Alternatif Uyuşmazlık Çözümü, Cilt: 1, Ankara: Yetkin Yayınları.
22. Özekes, M. ve Atalı, M. (2018), “7036 Sayılı Yeni İş Mahkemeleri Kanunu Üzerine Eleştiri, Değerlendirme ve Öneriler”, Yeni İş Mahkemeleri Kanunu Üzerine Toplantı (23 Aralık 2017), İstanbul, 41-116.
23. Özmumcu, S. (2016), “Karşılaştırmalı Hukuk ve Türk Hukuku Açısından Zorunlu Arabuluculuk Sistemine Genel Bir Bakış”, İÜHFM, Cilt: 1, LXXIV, Sayı: 2, 807-842.
24. Pekcanıtez, H. (2005), Alternatif Uyuşmazlık Çözümleri, Hukuk Perspektifler Dergisi, Sayı: 5, 12-16.
25. Pekcanıtez, H. ve Atalay, O. ve Özekes, M. (2017), Medeni Usul Hukuku Ders Kitabı, İstanbul: Vedat Kitapçılık.
26. Subaşı, İ. (2003), “Toplu İş Hukukunda Arabuluculuk”, Prof. Dr. Ünal Tekinalp’e Armağan, Cilt: 2, 743-833.
27. Süzek, S. (2017), İş Hukuku, İstanbul: Beta, Yayıncılık.
28. Şahlanan, F. (2012), “Alt İşveren İşçisinin Açtığı İşe İade Davasında Mecburi Dava Arkadaşlığı”, Karar İncelemesi, Tekstil İşveren, Türkiye Tekstil Sanayi İşverenleri Sendikası, Sayı: 390, 2-9.
29. Şıpka, Ş. (2007), “Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Tasarısının Değerlendirilmesi”, İstanbul Ticaret Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Yıl: 6, Sayı: 12, 163-175.
30. Şişli, Z. (2012), “Bireysel İş Uyuşmazlıkları ve Yargısal Çözüm”, Ankara Barosu Dergisi, 45-67.
31. Tanrıver, S. (2006), “Hukuk Uyuşmazlıkları Bağlamında Alternatif Uyuşmazlık Çözüm Yolları ve Özellikle Arabuluculuk”, TBB Dergisi, Sayı: 64, 151-177.
32. Tunçomağ, K. ve Centel, T. (2015), İş Hukukunun Esasları, İstanbul: Beta Yayıncılık.
33. Yıldırım, K. (2007), “İhtilafların Mahkeme Dışı Usullerle Çözülmesi Hakkında”, Prof. Dr. Yavuz Alangoya İçin Armağan, 337-360.