Decision Review: The Effect of Overtime Work Exceeding 270 Hours Per Year on Termination for Just Cause

Öz

The main two elements of an employment contract can be said to exist. The first one is the obligation to work from the perspective of the employee, while the other is the obligation of the employer to pay wages from the employer's perspective. Other aspects built upon these two elements constitute the working conditions of the employment relationship. One of these working conditions is related to working hours, which constitute our working conditions. It can be seen that working hours are regulated by laws and regulations, and some restrictions are imposed. One of these restrictions is that overtime work cannot exceed 270 hours per year. The question of whether working beyond this limit gives the employee the right to terminate the contract with just cause has created inconsistencies among various Regional Courts of Appeal and chambers of the Court of Cassation The recent decision of the Court of Cassation's General Assembly, which is the basis of our study, stated that exceeding only 270 hours of work does not provide grounds for termination with just cause if the employee's consent is obtained and their wages are paid. The decision of the General Assembly of the Court of Cassation is based on three fundamental issues. These are, respectively, whether changes in working conditions and non-compliance with working conditions justify termination and whether the upper limit of 270 hours of overtime work stipulated in the Law is imperative. Initially, the summary of the decision of the General Assembly of the Court of Cassation is provided within the scope of the study. Then, the concept of termination with just cause is discussed, and the situations where termination with just cause applies only from the perspective of the employee are briefly explained. Here, termination due to non-compliance with working conditions and termination of the employment contract due to changes in working conditions are discussed. After a detailed explanation of the overtime work subject to the decision, the Court of Cassation's decision is evaluated separately in terms of imperative provisions and termination with just cause, in line with the explanations provided.

Anahtar Kelimeler

• Working Time
• Overtime
• Termination with Just Cause

Karar İncelemesi: Yıllık İkiyüzyetmiş Saati Aşan Fazla Çalışmanın Haklı Nedenle Fesih Açısından Değerlendirilmesi

Öz

İş sözleşmesinin üç ana unsuru olup bunlardan ikisi işçi açısından iş görme ve bağımlılık iken diğeri ise işveren açısından ücret ödeme borcudur. Bu unsurlar üzerine oturtulan diğer hususlar iş ilişkisinde çalışma koşullarını oluşturur. Söz konusu çalışma koşullarından birisi de inceleme çalışma konumuzu oluşturan çalışma sürelerine ilişkindir. Kanun ve Yönetmelik ile çalışma sürelerinin düzenlendiği ve bazı sınırlamalar getirildiği görülmektedir. Bu sınırlamalardan biri de "fazla çalışma süresinin toplamının bir yılda iki yüz yetmiş saatten fazla olamayacağına" ilişkindir. Söz konusu sınırın üzerinde çalışma yapılması durumunda bu durumun işçi açısından haklı nedenle fesih imkân verip vermediği konusu çeşitli Bölge Adliye Mahkemeleri ve Yargıtay Daireleri arasında farklı kararlara konu olmuştur. Karar incelememize esas olan Yargıtay Hukuk Genel Kurulu kararında işçinin onayının alınması ve ücretlerinin ödenmesi durumunda ikiyüzyetmiş saati aşan çalışma yapılmasının haklı nedenle fesih imkânı vermediği belirtilmiştir. Çalışma kapsamında Hukuk Genel Kurulunun da kararına dayanak olan üç temel konuya değinilmiştir. Bunlar sırasıyla çalışma şartlarının değiştirilmesi ve uygulanmaması nedeniyle haklı fesih ve Kanun’da yer alan yıllık ikiyüzyetmiş saatlik fazla çalışma üst sınırının emredici nitelikte olup olmadığıdır. İncelememizde fazla çalışma konusu detaylı şekilde açıklanmasının ardından bu açıklamalar doğrultusunda söz konusu Yargıtay kararı emredici hüküm ve haklı fesih yönünden değerlendirilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Çalışma süresi
• Fazla Çalışma
• Haklı Nedenle Fesih

Kaynakça

1. Aktay, N., Arıcı, K., & Senyen Kaplan, E. T. (2013). İş Hukuku. Gazi.
2. Akyiğit, E. (2005). Yeni İş Yasasında Normali Aşan Çalışmalar. TÜHİS - İş Hukuku ve İktisat Dergisi, 19, 1-26.
3. Akyiğit, E. (2008a). İçtihatlı ve Açıklamalı 4857 Sayılı İş Kanunu Şerhi (3. bs, C. 1). Seçkin.
4. Akyiğit, E. (2008b). İçtihatlı ve Açıklamalı 4857 Sayılı İş Kanunu Şerhi (3. bs, C. 2). Seçkin.
5. Akyiğit, E. (2020). Bireysel İş Hukuku Ders Kitabı. Seçkin.
6. Akyiğit, E. (2022). İş Hukuku (14. bs). Seçkin.
7. Akyiğit, E. (2024). İş Hukuku. Seçkin.
8. Astarlı, M. (2008a). Alman ve Türk Hukuklarına Fazla Saatlerle Çalışma Ücretlerinin Asıl Ücrete Dahil Olduğuna İlişkin Sözleşme Hükümleri ve Geçerlilik Koşulları. Kamu-İş, 9(4), 1-29.

9. Astarlı, M. (2008b). Türk İş Hukukunda Çalışma Süreleri. Turhan Kitabevi.
10. Ateş, D. (2007). Sözleşme Özgürlüğü Yönünden Dürüstlük Kuralları. Türkiye Barolar Birliği Dergisi, (72), 75-93.
11. Caniklioğlu, N. (2005). 4857 Sayılı Kanuna Göre Çalışma Süresi ve Bu Sürenin Günlere Bölünmesi [Post]. Toprak İşveren Sendikası. https://toprakisveren.org.tr/index.php/yayinlar/4857-sayili-kanuna-gore-calisma-suresi-ve-bu-surenin-gunlere-bolunmesi/
12. Centel, T. (1984). İş Hukuku Cilt: 1, Bireysel İş Hukuku (C. 1). Beta.
13. Çağlayan, Y. (2024). Açıklamalı—İçtihatlı Türk Borçlar Kanunu Şerhi (1. bs). Seçkin.
14. Çelik, N., Caniklioğlu, N., & Özkaraca, E. (2023). İş Hukuku Dersleri. Beta.
15. Çi̇l, Ş. (2007). 4857 Sayılı İş Kanununa Göre Fazla Çalışma ve Fazla Sürelerle Çalışma. Çalışma ve Toplum, 3(14), 57-79.
16. Çi̇l, Ş. (2016). Fazla Çalışma Ücretinin Temel Ücret İçinde Ödenmesi Uygulaması. İstanbul Hukuk Mecmuası, 74(PROF. DR. FEVZİ ŞAHLANAN’A ARMAĞAN SAYISI), 269-312.
17. Çil, Ş. (2022). İş Hukuku Yargıtay İlke Kararları, (2019-2021). Yetkin.
18. Demircioğlu, A. M., Centel, T., & Kaplan, H. A. (2021). İş Hukuku (21. bs). Beta.
19. Ekin, A. (2016). İş Hukuku Uygulamasında Fazla Çalışma ve Fazla Sürelerle Çalışmanın Hukuki Sonuçları. İstanbul Hukuk Mecmuası, 74(PROF. DR. FEVZİ ŞAHLANAN’A ARMAĞAN SAYISI), 337-370.
20. Ekmekçi, Ö., & Yiğit, E. (2023). Bireysel iş Hukuku (5. bs). On İki Levha Yayıncılık.
21. Ekonomi, M. (2004). 4857 sayılı İş Kanununa Göre Fazla Çalışma Kavramı. TÜHİS - İş Hukuku ve İktisat Dergisi, 7(3), 1-14.
22. Erdoğan, İ. (2019). Borçlar Hukuku Genel Hükümler (1. bs). Gazi.
23. Eren, F. (2021). Borçlar Hukuku Genel Hükümler (26. bs). Yetkin.
24. Ertürk, Ş. (2022). İş Hukuku Dersleri Bireysel İş Hukuku. Yetkin.
25. Evren, Ö. K. (2021). İş Mevzuatı Açısından İşverenin El Kitabı (Açıklamalar-Belge Örnekleri) (Güncellenmiş 20). Seçkin.
26. Eyrenci, Ö., Taşkent, S., & Ulucan, D. (2004). Bireysel İş Hukuku. Legal Yayıncılık.
27. Gökçek, İ. S. (2018). 4857 Sayılı İş Kanunu Çerçevesinde Türk İş Hukuku`nda Fazla Çalışma [Yüksek Lisans Tezi]. İstanbul Üniversitesi.
28. Göktaş, S. (2024). İş Hukuku Yargıtay Uygulaması. Seçkin.
29. Güç, T. (2014). Fazla Çalışma ve Fazla Sürelerle Çalışma (1. bs). Seçkin.
30. Hüseyinli, N. (2017). İş Kanunu Kapsamında Fazla Çalışmanın Yıllık Sınırının Aşılmasının Hukuki Sonuçları. Terazi Hukuk Dergisi, 12(136), 14-26.
31. İde, F. (2014). Türk İş Hukukunda Çalışma Süreleri, Bankacılık Ssektörünün Bu Yönde Değerlendirilmesi [Uzmanlık Tezi]. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı.
32. Kar, B. (2021). Deniz İş Hukuku (3. bs). Yetkin.
33. Karaahmetoğlu, A. (2024). Farklı Görünümleriyle Fazla Çalışma ve Uygulamadaki Bazı Sorunlar. Yıldırım Beyazıt Hukuk Dergisi, (1).
34. Karacan, H. (2012). 4857 Sayılı İş Kanununa Göre Fazla Çalışma (4. bs). Seçkin.
35. Kayıhan, Ş., & Ünlütepe, M. (2018). Borçlar Hukuku Genel Hükümler (6. bs). Seçkin.
36. Kayırgan, H. (2023). 4857 Sayılı İş Kanunu Uyarınca Fazla Çalışma (1. bs). Seçkin.
37. Kızıldağ, Ü. (2019). 4857 Sayılı İş Kanunu’na göre Fazla Saatlerle Çalışma [Yüksek Lisans Tezi]. Marmara Üniversitesi.
38. Köseoğlu, A., & Kabul, S. (2014). 4857 Sayılı İş Kanunu Bağlamında Çalışma Süresinin Aşılması: Fazla Çalışma. İstanbul Hukuk Mecmuası, 72(2).
39. Kurt, R., & Koç, M. (2015). İş Sözleşmesinin Sona Erdirilmesi (2. bs). Seçkin.
40. Mollamahmutoğlu, H., Astarlı, M., & Baysal, U. (2014). İş Hukuku (6. bs). Turhan Kitabevi.
41. Mollamahmutoğlu, H., Astarlı, M., & Baysal, U. (2021). İş Hukuku Dersleri Cilt 1, Bireysel İş Hukuku (C. 1). Lykeion.
42. Mollamahmutoğlu, H., Astarlı, M., & Baysal, U. (2022). İş Hukuku (7. bs). Turhan Kitabevi.
43. Narmanlıoğlu, Ü. (2014). İş Hukuku Ferdi iş ilişkileri I (C. 1). Beta.
44. Öktem Songu, S. (2007). Türk İş Hukukunda Çalışma Süresinin Düzenlenmesi [Doktora Tezi]. Dokuz Eylül Üniversitesi.
45. Özcan, D. (2014). İş Kanunları Şerhi. Adalet.
46. Özdemi̇r, E. (2005). İş Hukukunda Mutlak Emredici Hükümlerin Yeri. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 54(3).
47. Senyen Kaplan, E. T. (2022). Bireysel İş Hukuku. Yetkin.
48. Soyer, M. P. (2004). Yeni Düzenlemeler Karşısında Fazla Saatlerle Çalışmaya İlişkin Bazı Düşünceler. Legal İş Hukuku ve Sosyal Güvenlik Hukuku Dergisi, Temmuz-Ağustos-Eylül(3).
49. Sümer, H. H. (2019). İş Hukuku Uygulamaları (7. bs). Seçkin.
50. Sümer, H. H. (2024a). İş Hukuku. Seçkin.
51. Sümer, H. H. (2024b). İş Hukuku Uygulamaları (8. bs). Seçkin.
52. Sümer, H. H., & Kayırgan, H. (2024). İşçilik Alacakları ve Hesaplamaları (4. bs). Seçkin.
53. Süzek, S., & Başterzi, S. (2025). İş Hukuku (25. bs). Beta.
54. Şahlanan, F. (2007). Fazla Çalışmayı Günlük İş Sürelerinin Üzerinde Yapılan Çalışmalar Olarak Düzenleyen Toplu İş Sözleşmesi Hükmünün 4857 sayılı İş Kanunu Karşısında Değerlendirilmesi. Çalışma ve Toplum, (2007/2), 161-168.
55. Tunçomağ, K., & Centel, T. (2018). İş Hukukunun Esasları (9. bs). Beta.
56. Tunçomağ, K., & Centel, T. (2022). İş Hukukunun Esasları. Beta.
57. Ulucan, D. (2007). Yargıtay’ın Kayan İş Süreleri ve Fazla Çalışma ile İlgili Yaklaşımı. Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 9(Özel Sayı), 177-188.
58. Uşan, M. F. (2007). 4857 Sayılı İş Yasasının 22. Maddesi Çerçevesinde Değişiklik Feshi, Çalışma Şartlarında Esaslı Değişiklik ve Uygulama Sorunları. Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 9, 211-271.
59. Uygur, T. (2012). 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu Şerhi (C. 1). Seçkin.
60. Yavuz, N. (2013). 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu Şerhi (C. 1). Adalet.
61. Yuvalı, E. (2009). Türk Hukukunda Olağan Nedenlerle Fazla Çalışma ve AB Ülkelerindeki Fazla Çalışma Hükümlerine Genel Bir Bakış. Kamu-İş, 10(4), 55-83.
62. Yürekli, S. (2016). Türk Borçlar Kanununa Göre Hizmet Sözleşmesinin Sona Ermesi (3. bs). Seçkin.