MİLLİ MÜCADELE’DE SOMA

Öz

Osmanlı Devleti için I. Dünya Savaşı Mondros Ateşkes Antlaşması ile son buldu. Oldukça ağır şartlar içeren bu antlaşma ile Anadolu’nun işgaline de zemin hazırlanmıştı. İzmir’in işgali sonrasında Batı Anadolu’da başlayan Yunan ilerleyişi kısa süre içinde Soma sınırlarına kadar ulaşmış olsa da 1920 yılı yaz aylarına dek bu hattın ilerisi Yunan askerî gücünce ele geçirilemedi. Bu dönemde işgal bölgesi ile sınır konumunda bulunan Soma Cinge cephesi önemli bir direniş merkeziydi. Soma 22 Haziran 1920 tarihinde başlayan genel Yunan taarruzuyla 24 Haziran 1920’de Yunanlılar tarafından işgal edildi. Yunan işgali süresince Soma’da sıkıyönetim uygulandı. Kentin yönetimi için bir meclis oluşturuldu. Bu meclis talimatları İzmir’de bulunan Yunan karargâhından almaktaydı. İki yıldan uzun bir süre işgal altında kalan Soma, diğer birçok Batı Anadolu kentinde de yaşandığı gibi işgalin tüm olumsuzluklarıyla karşı karşıya kaldı. Soma 13 Eylül 1922 gününe kadar işgal altında kaldı. 

Anahtar Kelimeler

• Soma,Milli Mücadele,Soma Tarihi

SOMA IN THE TURKISH WAR OF INDEPENDENCE

Abstract

The First World War ended with Armistice of Mudros. This treaty, which had very severe conditions, laid the groundwork for the invasion of Anatolia. Although the Greek progress that started in Western Anatolia after the occupation of Izmir reached to Soma borders in a short period of time, this line could not be captured by the Greek military force until the summer of 1920. During this period, Some Cinge front as border line with the occupation zone was an important center of resistance. Soma was occupied by the Greeks on 24 June 1920 with the general Greek attacks that began on 22 June 1920. During the Greek occupation, martial law was applied in Soma. A parliament was formed for the administration of the city. This assembly was taking the instructions from the Greek headquarters in Izmir. Soma, under occupation for more than two years, had all the negative sides of the occupation as it was experienced in many other Western Anatolian cities. The Greek occupation in Soma ended on 6 September 1922.

Keywords

• Soma,Turkish War of Independence,History of Soma

Kaynakça

1. ATASE İSH 8, 5516-464- Sayfa 10.
2. ATASE İSH 8, 5516-464- Sayfa 6.
3. ATASE İSH 8, 5516-464- Sayfa 10.
4. ATASE İSH 8, 5516-464- Sayfa 11-12.
5. ATASE İSH 8, 5516-464- Sayfa 13.
6. ATASE İSH 8, 5516-464- Sayfa 33.
7. ATASE İSH 8, 5516-464- Sayfa 31.
8. ATASE İSH 6, 7104- 227-147.

9. ATASE İSH 2, 2511-43-28.
10. ATASE 8626-595-7.
11. ATASE 8626-595-7.
12. ATASE İSH 2,2594- 42-29AB.
13. ATASE İSH, 2594- 42-29.
14. İzmir’e Doğru.
15. Tasvir-i Efkar.
16. AKINCI, İbrahim Ethem, Demirci Akınları, 3. Baskı, Türk tarih Kurumu Basımevi, Ankara, 2009.
17. Ali Çetinkaya’nın Hatıraları, Atatürk Araştırma Merkezi Yayınları, Ankara, 1993.
18. APAK, Rahmi, İstiklâl Savaşında Garp Cephesi Nasıl Kuruldu, Türk Tarih Kurumu Yayınları, Ankara, 1990.
19. AYBARS, Ergün, Türkiye Cumhuriyeti Tarihi I, Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi Yayınları, Ankara, 1995.
20. AYIŞIĞI, Metin, Kurtuluş Savaşı Sırasında Türkiye’ye Gelen Amerikan Heyetleri, Türk Tarih Kurumu Yayınları, Ankara, 2004.
21. BERBER, Engin, Sancılı Yıllar: İzmir 1918-1922 Mütareke ve Yunan İşgali döneminde İzmir Sancağı, Ayraç Yayınevi, Ankara, 1997.
22. YALAZAN, Talat, Türkiye’de Yunan Vahşet ve Soy Kırımı Girişimi, II. Cilt, Genelkurmay Askeri Tarih ve Strateji Etüd Başkanlığı Yayınları, Ankara, 1994.
23. DEMİRBAŞ, Uğurhan-vd, Arşiv Belgelerine Göre Balkanlar’da ve Anadolu’da Yunan Mezalimi II, T.C. Başbakanlık Devlet Arşivleri Genel Müdürlüğü Yayınları, Yayın No:30 Ankara, 1996.
24. ERGÜL, Teoman, Kurtuluş Savaşı’nda Manisa, Kebikeç Yayınları, Ankara, 2007.
25. GENERAL TRİKUPİS,’’Hatıralarım’’Hüsnütabiat Matbaası, İstanbul, 1967.
26. İBRAHİM CAVİD, Aydın Vilayet Salnamesi R. 1307/ H. 1308, Hazırlayanlar: Murat Babuçoğlu vd. Türk Tarih Kurumu Basımevi, Ankara, 2010.
27. ÖZALP, Kazım, Milli Mücadele 1919- 1922, Türk Tarih Kurumu Yayınları, Cilt 1, 4. Baskı Ankara, 1998.
28. KASAPOĞLU, Ahmet, Milli Mücadele Anıları, Kültür Bakanlığı Yayınları, Ankara, 1998.
29. KUTLUSOY, İhsan, Soma, Üçdal Neşriyat Kollektif Şirketi Yayınları, İstanbul, 1971.
30. ÖZDEMİR, Zekeriya, Milli Mücadele Yıllarında Balıkesir Cepheleri, 1. Baskı, Ankara, 2001.
31. SEZEN, Tahir, Osmanlı Dönemi Yer Adları, T.C Başbakanlık Devlet Arşivleri Genel Müdürlüğü Yayınları Yayın Numarası: 21, Ankara, 2006.
32. SOFUOĞLU, Adnan, Kuva-yı Milliye Döneminde Kuzeybatı Anadolu 1919-1921, Genelkurmay Basımevi, Ankara, 1994.
33. TAÇALAN, Nurdoğan, Egede Kurtuluş Savaşı Başlarken, Bilgi Yayınevi, İstanbul,2007.
34. TURAN, Mustafa, Yunan Mezalimi, Atatürk Araştırma Merkezi Yayınları, Ankara,1999.
35. TÜRKER, Hasan, Milli Mücadele’de Salihli, Salihli Belediyesi Kültür Yayınları, No:39, Salihli, 2013.
36. Türk İstiklal Harbi II. Cilt (Batı Cephesi) I. Kısım, Genelkurmay Başkanlığı Harp Tarihi Dairesi Yayınları, Ankara, 1963.
37. ÇELEBİ, Mevlüt, “İtalyan Arşiv Belgelerinde İşgal Döneminde İzmir Basını”, Kuva-yı Milliye’nin 90. Yılında İzmir ve Batı Anadolu Uluslararası Sempozyumu (6-8 Eylül 2009) Bildiriler 1. Kitap, İzmir Büyükşehir Belediyesi, 2010.
38. GÜNAY, Vehbi, ‘’XVI. Yüzyılda Tarhala Örneğinde Batı Anadolu’da İskan Değişimi’’, Tarih İncelemeleri Dergisi, Cilt 21, Sayı 1 Temmuz 2006,107-122.
39. TURAN, Mustafa, “İstiklâl Harbi’nde Milne Hattı”, Atatürk Araştırma Merkezi Dergisi, Sayı:21, s.568.
40. YILMAZ, Şerafettin, Türk İstiklal Harbinde Akhisar ve Soma Cepheleri - 1919-1920, Ankara Üniversitesi Türk İnkılap Tarihi Enstitüsü Yüksek Lisans Tezi, Ankara 1988.