Ceza Muhakemesinde Yargıtay İncelemesi Sonrası Dosyanın Gönderileceği Mahkeme

Öz

Temyiz, bölge adliye mahkemesi ceza dairelerinin bozma dışında kalan hükümlerine karşı gidilen bir kanun yoludur. Temyiz incelemesi neticesinde Yargıtay tarafından; temyiz isteminin esastan reddi, bozma, düşme ve düzelterek onama kararları verilebilecektir. Yargıtay incelemesi sonrasında dosyanın gönderileceği mahkeme, Yargıtay’ın vereceği karara göre değişiklik gösterecektir. Bu husus 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu (CMK) m.304’te kapsamlı bir şekilde düzenlenmiştir. Buna göre, CMK m.304/1’de Yargıtay’ın temyiz başvurusunun esastan reddine veya hukuka aykırılığın düzeltilerek onanmasına karar verdiği hallerde, dosya ilk derece mahkemesine gönderilmektedir. CMK m.304/2’de ise Yargıtay’ın bozma kararı sonrası dosyanın gönderileceği mahkeme ele alınmış olup CMK m. 304/2 genel kural teşkil etmektedir. CMK m.304/2-a, b hükümleri ise bunun istisnasını oluşturmaktadırlar. CMK m.304/2-a’da bozma kararının istinaf başvurusunun esastan reddi kararına ilişkin olması halinde dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine gönderileceği belirtilmiştir. CMK m.304/2-b’de ise bozma kararının hukuka aykırılığın düzeltilerek istinaf başvurusunun esastan reddi kararına ilişkin olması düzenlenmiştir. Bu durumda dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine ya da bozma kararının içeriği doğrultusunda Yargıtay’ca uygun görülmesi halinde bölge adliye mahkemesine gönderileceği ifade edilmektedir. Yargıtay’ın verdiği karara göre dosyanın hangi mahkemeye gönderileceğine ilişkin uygulamada ve öğretide birtakım tartışmalar bulunmaktadır. Bu tartışmaların ele alınması ve değerlendirilmesi gerekmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Yargıtay
• Kanun Yolu
• Temyiz İncelemesi
• Yargıtay Bozma Kararı
• Yargıtay Kararının Gönderileceği Mahkeme.

The Court to which the File will be Remanded after the Court of Cassation’s Review in Criminal Procedure

Öz

Appeal is a legal remedy against the judgements of the criminal departments of the regional court of justice, except for reversal. In the appellate review, the Court of Cassation may decide to reject the appeal request on the merits or reverse, dismiss and confirm the decision with corrections. The court to which the file will be sent after the Court of Cassation review will vary according to the decision of the Court of Cassation. This issue is comprehensively regulated in Article 304 of the Criminal Procedure Code (CPC) No.5271. According to Article 304/1 of the CPC, in cases where the Court of Cassation decides to reject the appeal on the merits or uphold it with the correction of the violation of law, the file is sent back to the court of first instance. Article 304/2 of the CPC addresses the court to which the file will be sent after the Court of Cassation's reversal decision, and Article 304/2 of the CPC constitutes a general rule. The provisions of Article 304/2-a,b of the CPC constitute an exception to this rule. Article 304/2-a of the CPC stipulates that if the reversal decision is related to the decision to reject the appeal on the merits, the file shall be sent to the court of first instance that rendered the decision. Article 304/2-b of the Code of Criminal Procedure states that if the reversal decision is related to the decision to reject the appeal application on the merits by correcting the violation of law, the file will be sent to the court of first instance or the regional court of justice that made the decision. There are certain debates in practice and doctrine regarding the court to which the file will be sent after the decision of the Court of Cassation, and these discussions need to be addressed.

Anahtar Kelimeler

• Court of Cassation
• Right to Appeal
• Appellate Review
• Court of Cassation
• Court to which the Court of Cassation Decision shall be sent.

Kaynakça

1. AĞKUŞ, K., BANDIR, O. (2022). Ceza Muhakemesinde Temyiz Kanun Yolu ve Getirdiği Tartışmalar. Türkiye Barolar Birliği Dergisi, 35(162), 105-154.
2. APAYDIN, CENGİZ. (2020). Ceza Muhakemesine Egemen İlkeler Işığında Olağan ve Olağanüstü Kanun Yolları. Ankara.
3. ARTUÇ, M. (2021). Bölge Adliye Mahkemesi Cumhuriyet Başsavcılığının İtiraz Yetkisi Kapsamındaki Kararlar. Uyuşmazlık Mahkemesi Dergisi, (17), 69-92.
4. ATALAN, M. (2023). Türk Ceza Yargılamasında İstı̇naf Mahkemesi̇ Kararlarının Kesin Nı̇telı̇ğı̇ Ve Kanun Yollarına Başvuru. Türkiye Adalet Akademisi Dergisi, (53), 43-80.
5. BALCI, F., ÖZTÜRK, S. (2019). Ceza Yargılamasında İstinaf ve Temyiz. Ankara.
6. BICAK, V. (2018). Ceza Muhakemesi Hukuku (4.b.). Ankara.
7. BİRTEK, F. (2019) Ceza Muhakemesinde İstinaf (1.b.). Ankara.
8. BİRTEK, F. (2022). Ceza Muhakemesinde Temyiz Sebeplerinin Gösterilmesine İlişkin Zor(unlu)luk. İstanbul Hukuk Mecmuası, 80(4), 1331 – 1372.

9. BİRTEK, F. (2023). Beraat Kararının İstinaf Kanun Yolunda Bozulması Sonrasında Verilen Mahkûmiyet Kararının Temyiz Edilebilirliğine İlişkin Tartışma. Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 25(2), 453-476.
10. CENTEL, N., ZAFER, H. (2020). Ceza Muhakemesi Hukuku (17. b.). İstanbul.
11. ÇAKIR, K. (2022). Ceza Muhakemesinde Bölge Adliye Mahkemesinin Bozma Kararı Vermesi ve Bozma Sonrası Direnme Yasağı. THD, 195, 47-57.
12. ÇINAR, R. (2006). Ceza Yargılamasında Temyiz Yolu. Ankara.
13. EKER KAZANCI, B. (2021). Ceza Muhakemesi Hukukunda Temyiz. Ankara.
14. ERDEM, M., KAVLAK, C. (2018). Ceza Muhakemesinde Temyiz incelemesinin Kapsamı ve Sınırları. Yargıtay Dergisi, 44(4), 1419-1478.
15. ERDEM, M., ŞENTÜRK, C. (2018). Ceza Muhakemesinde Kanun Yolları. Ankara.
16. EŞİTLİ, E. (2015). Yargıtay’da Hükmün Bozulmasından Sonra Davaya Yeniden Bakacak Mahkemenin İşlemleri Ve Soruşturmanın Genişletilmesi Yasağı. Erciyes Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 10 (2), 129-147.
17. GÖKCEN, A., BALCI, M., ALŞAHİN, M., ÇAKIR, K. (2021). Ceza Muhakemesi Hukuku (5.b.). Ankara.
18. GÜNGÖR, D. (2016). Ceza Muhakemesinde İstinaf. Ankara.
19. KARAKOYUNLU, Ü. (2023). Ceza Muhakemesi Hukukunda İstinaf. Yeditepe Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 20(2), 247-288.
20. KAYMAZ, S. (2013). Ceza Muhakemesinde Aleyhte Değiştirme Yasağı. Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi, 19(2), 1397-1452.
21. KAYMAZ, S. (2019). Yargıtay Bozma Kararı Üzerine Yapılan Yargılama. Ceza Hukuku Dergisi, 14(40), 289-333.
22. KAYMAZ, S., (2023). Ceza Muhakemesinde İstinaf (3. b.). Ankara.
23. KEKLİK, R. (2015). Ceza Yargılamasına İlişkin Temyiz Yasa Yolunda Yargıtay Kararları Üzerine Yapılacak İşlemlerin Kronolojik İncelemesi. Uyuşmazlık Mahkemesi Dergisi, (6), 185-225.
24. KİZİROĞLU, S. (2017). Türk Ceza Muhakemesi Kanununda Temyiz Yasayoluna İlişkin Değişikliklere Bakış. Bahçeşehir Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 159(12), 179-185.
25. KOÇ, Z. (2019). Ceza Muhakemesi Hukukunda Uymadan Sonra Serbestlik İlkesi. Terazi Hukuk Dergisi, 149(14), 47-59. ÖZBEK, V., DOĞAN, K., BACAKSIZ, P. (2023). Ceza Muhakemesi Hukuku (16. b.). Ankara.
26. ÖZBEK, V., TEPE, İ. (2014). Türk Ceza Muhakemesi Hukukunda Aleyhe Değiştirme (Reformatıo In Peıus) Yasağına İlişkin- Öğreti Ve Uygulama Boyutlarıyla- Genel Bir Değerlendirme. Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 16 (Özel Sayı), 3759 – 3797.
27. ÖZEN, M. (2016). Türk Ceza Muhakemesinde İstinaf. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 65(4), 2331-2388.
28. ÖZEN, M. (2023). Öğreti ve Uygulama Işığında Ceza Muhakemesi Hukuku (6.b.). İstanbul.
29. ÖZTÜRK, B., TEZCAN, D., ERDEM, M., GEZER, Ö. (2023). Ana Hatlarıyla Ceza Muhakemesi Hukuku (10.b.). Ankara.
30. PARLAR, A. (2017). Ceza Muhakemesi Kanunu Şerhi (3.b.). Ankara.
31. PARLAR, A., SEKMEN, O. (2017). Ceza ve Hukuk Muhakemesinde İstinaf ve Temyiz (2.b.). Ankara.
32. PEHLİVAN, A. (2019). İstinaf Kanun Yolu ve Uygulamasının Değerlendirilmesi. Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 21 (Özel Sayı), 965-995.
33. SOYASLAN, D. (2020). Ceza Muhakemesi Hukuku (8.b.). Ankara.
34. ŞAHİN, C., GÖKTÜRK, N. (2022). Ceza Muhakemesi Hukuku II (12.b.). Ankara.
35. ŞEN, E. (2019). CMK ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair 7165 Sayılı Kanun. (Çevrimiçi) https://www.hukukihaber.net/cmk-degisiklik-teklifi-makale,6486.html (E.T. 01.05.2024).
36. TANER, F. (2017). 5271 Sayılı Cmk’nın Temyiz Kanun Yoluna İlişkin Hükümlerinin Yürürlüğe Girmesiyle Ortaya Çıkan Farklılıklar. Ankara Barosu Dergisi, (4), 47-78.
37. ÜNSAL, C. (2016). Ceza Muhakemesinde İstinaf, (2.b). Ankara.
38. ÜNVER, Y., HAKERİ, H. (2023) Ceza Muhakemesi Hukuku (21. b.). İstanbul.
39. YENİSEY, F. (1986). Temyizin Genişletilmesi Sorunu. İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 52(1-4), 117-143.
40. YENİSEY, F., NUHOĞLU, A. (2023) Ceza Muhakemesi Hukuku (11.b.). Ankara.
41. YILMAZ, N. (2023). CMK’da Temyiz Kanun Yolunda Sebep Gösterme Zorunluluğuna İlişkin Bir Değerlendirme. Selçuk Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 31(4), 1779-1803.
42. YURTCAN, E. (2019). Ceza Muhakemesi Kanunu Şerhi (9.b.) Ankara.
43. YURTCAN, E. (2019). Ceza Yargılaması Hukuku (16.b). İstanbul.