Kredi Sözleşmesinde Teminat (Güvence) Kavramı

Öz

Ekonomi ve teknoloji alanında her geçen gün yaşanan gelişmelerle doğru orantılı olarak, bankacılık sektörü de gelişmektedir. Bankacılık alanının gelişmesi ve genişlemesi de doğal olarak kredi kavramının gelişmesini ve çeşitlenmesini sağlamaktadır. Bankacılık alanında işlerin gereği gibi yürüyebilmesinde, özellikle kredilerin zamanında geri dönüşünün önemi büyüktür. Bir kredinin zamanında geri dönüşü için en etkili unsur, kredi için sağlanan güvencedir. Kredilerin zamanla çeşitlenmesi ise birçok güvence çeşidinin ortaya çıkmasını sağlamıştır. Teminatın (Güvencenin) mevcut mevzuat kapsamında hukukî işlemlere konu olabilmesi, kredi süresince değerini koruyabilmesi, parasal bir değer taşıması, kolayca paraya çevrilebilir olması ve bu özellikleri sayesinde kredinin geri dönüşü için borçlu üzerinde yeterli etkiye sahip olması gerekmektedir. Kredilerin gereği gibi dönüşünde en etkili unsur olan güvencenin, aynı zamanda en az maliyetle temin edilmesi de kredi maliyetinin asgari düzeyde kalmasını sağlamakta ve kredinin işlevselliğini artırmaktadır. Kredi kullanan kişi açısından düşük maliyetli ve kolay elde edilebilen kredi daha çok tercih edilmektedir. Kredi veren açısından ise öncelik, kredinin gereği gibi geri dönüşünün sağlanması olup, bu durum ise doğrudan güvencenin işlevselliğine bağlıdır.

Anahtar Kelimeler

• kredi sözleşmesi
• teminat
• güvence
• kefalet
• banka

Concept of Collateral (Guarantee) in Credit Agreement

Öz

In direct proportion to the developments in the economy and technology, the banking sector is also developing. The development and expansion of the banking sector naturally provides for the development and diversification of the concept of credit. In order for the business to proceed properly in the banking sector, the timely return of credits is of great importance. The most effective element for the timely return of a credit is the guarantee provided for the credit. The diversification of credits over time has led to the emergence of many types of guarantee. The collateral (guarantee) must be subject to legal transactions within the scope of the current legislation, maintain its value during the credit period, have a monetary value, be easily convertible into money and have sufficient influence on the debtor for the return of the credit thanks to these features. The most effective element in the proper return of credits is the guarantee, which is also provided at the lowest cost, which ensures that the cost of the credit remains at a minimum level and increases the functionality of the credit. Low-cost and easily obtained credits are preferred by the person using the credit. The priority for the lender is to ensure that the credit is properly returned, and this situation directly depends on the functionality of the guarantee.

Anahtar Kelimeler

• credit agreemnet
• collateral
• guarantee
• surety
• bank

Kaynakça

1. ACAR, F. (2017) Rehin Hukukunda Taşınmaz Kavramı ve Özellikle Belirlilik İlkesi (2. b.). İstanbul.
2. AKARTEPE, A. (2023) Kefalet Sözleşmesinin Sona Ermesi. Ankara.
3. AKİPEK, J. (1974). Türk Eşya Hukuku, 3. Kitap, Mahdut Ayni Haklar. Ankara.
4. AKİPEK, J., AKINTÜRK, T., ATEŞ, D. (2018). Eşya Hukuku. İstanbul.
5. AKYAZAN, S. (1974). Tatbikatta Banka Teminat Mektuplarının Ortaya Çıkardığı Çeşitli Sorunlar. BATİDER, VII(3), 567-579.
6. AKYAZGAN, S. (1969). Banka Teminat Mektupları. BATİDER, V(1), 16-33. (Teminat Mektupları).
7. ALTAY, S., ESKİOCAK, A. (2007). Türk Medeni Hukukunda Taşınmaz Rehni İpotek İpotekli Borç Senedi İrat Senedi. İstanbul.
8. ARAL, F., AYRANCI, H. (2021). Borçlar Hukuku Özel Borç İlişkileri. Ankara.

9. ATAMER, K. (2012). Gemi ve Uçak İpoteğinin Hukuksal Temelleri. İstanbul.
10. ATAMER, M. Y. (2016). Kredi ve Diğer Finansman Sözleşmelerinde Tüketicinin Korunması. İstanbul.
11. ATAR, E. A. (2021). Sözleşmeden Doğan İpotek Hakkında Güvencenin, Güvenceyi Oluşturan Değerler Bakımından Kapsamı ve Taşınmazdaki Değer Düşmesine Karşı Alacaklının Korunması. Doktora Tezi. İstanbul.
12. AVŞAR, C. (2022). Banka Teminat Mektupları. Özel Hukuk Anabilim Dalı Yüksek Lisans Tezi. Antalya.
13. AYAN, M. (2000). Sınırlı Aynî Haklar. Konya.
14. AYAN, S. (2013). Kefalet Sözleşmesinde Kefilin Sorumluluğu. Ankara.
15. AYDOĞDU, M., KAHVECİ, N. (2021). Türk Borçlar Hukuku Özel Borç İlişkileri (Sözleşmeler Hukuku). Ankara.
16. AYHAN, R., ÇAĞLAR, H., ÖZDAMAR, M. (2024). Ticarî İşletme Hukuku (16. b.). Ankara.
17. BARLAS, N. (1986). Türk Hukuk Sisteminde Banka Teminat Mektupları. Ankara.
18. BİLGE, N. (1971). Borçlar Hukuku Özel Borç Münasebetleri. Ankara.
19. BOZER, A., GÖLE, C. (2023). Ticarî İşletme Hukuku. Ankara.
20. CANSEL, E. (1967). Türk Menkul Rehni Hukuku, Cilt: 1, Teslim Şartlı Menkul Rehni. Ankara.
21. CANSEL, E., GÜRSOY, T. K., EREN, F. (1984). Türk Eşya Hukuku. Ankara.
22. ÇELEBİ, O. (2022). Kefalet Sözleşmesi ve Eşin Rızası. Ankara.
23. DEMİRTAŞ, F. (2023). Toplu İpotek. İstanbul.
24. DOĞAN, F. (1992). İpotek Açısından Belirlilik İlkesi. Türkiye Barolar Birliği Dergisi, (3), 372-406.
25. ÇALIKKOCAOĞLU, A. C. (2023). Banka Teminat Mektuplarında Urdg 758’in Uygulanması, Yüksek Lisans Tezi, Ankara.
26. ÇETİNER, B. (2016). Geniş Kapsamlı Teminat Amacı Açıklamalarının Geçerliliği Sorunu. Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi, 22(3), 803-826.
27. DOĞAN, F. (1992). İpotek Açısından Belirlilik İlkesi. Türkiye Barolar Birliği Dergisi, (3), 372-406.
28. DOĞAN, M., ŞAHAN, G., ATAMUTLU, İ. (2024). Borçlar Hukuku Genel Hükümler (4. b.). Ankara.
29. DOĞAN, V. (2020). Teminat Mektupları (6. b.). Ankara.
30. ERDAL, T. (2024). İpotek Sözleşmesi. İstanbul.
31. ERDEM, M. (2011). Sicilli Hayvan Rehni. İş Dünyası ve Hukuk, Prof. Dr. Tankut Centel’e Armağan. İstanbul.
32. EREN, F., YÜCER, İ. (2024). Borçlar Hukuku Özel Hükümler (12. b.). Ankara (Özel Hükümler).
33. EREN, F. (2024). Borçlar Hukuku Genel Hükümler (29.b.). Ankara.
34. ERGÜNE, M. S. (2002). Hukukumuzda Taşınır Rehninin, Özellikle Teslime Bağlı Taşınır Rehninin Kuruluşu. İstanbul.
35. EKİCİ, A., DURUKANOĞLU, N. (2016). Türk Hukukunda ve Bankacılık Uygulamasında Teminat Mektupları (1.b.). İstanbul.
36. ERTAŞ, Ş. (2002). Eşya Hukuku. Ankara.
37. ESENER, T., KUDRET, G. (2008). Eşya Hukuku. Ankara.
38. ESKİOCAK, A. (2007). Teslime Bağlı Taşınır Rehninde Alacaklının Hukukî Durumu, Yüksek Lisans Tezi. İstanbul.
39. GIRSBERGER, D., HERMANN, J. L. (2020). Art. 164-174 OR, Basler Kommentar Obligationen Recht I Art. 1-529 (Hrsg: Prof. Dr. iur. Corinne Widmer Lüchinger/, Dr. iur David Oser, LL.M.,) 7. Auflage, Helbing Lichtenhahn Verlag.
40. GÜMÜŞ, A. (2014). Borçlar Hukuku Özel Hükümler (3.b.), C.2. İstanbul.
41. GÜMÜŞ, A. (2021). Borçlar Hukuku Genel Hükümler. İstanbul (Genel).
42. HATEMİ, H. (2020). Eşya Hukuku. İstanbul.
43. HELVACI, İ. (2008). Türk Medeni Kanununa Göre Sözleşmeden Doğan İpotek Hakkı. İstanbul.
44. HELVACI, M., ÜLGEN, H., KAYA, A., NOMER-ERTAN, N. F. (2022). Ticari İşletme Hukuku (8.b.). İstanbul.
45. KARAHASAN, M. R. (2007). Yeni Medeni Kanun Eşya Hukuku, Öğreti Yargıtay Kararları İlgili Mevzuat (C. 2). İstanbul.
46. KILIÇOĞLU, M. A. (2024) Borçlar Hukuku Genel Hükümler (28. b.). Ankara.
47. KOCAYUSUFPAŞAOĞLU, N., HATEMİ, H., SEROZAN, R., ARPACI, A. (2008). Borçlar Hukukuna Giriş Hukuki İşlem Sözleşme. İstanbul.
48. KOSTAKOĞLU, C. (2016). Banka Kredi Sözleşmelerinden Doğan Uyuşmazlıklar ve Akreditif. İstanbul.
49. KÖPRÜLÜ, B., KANETİ, S. (1982). Sınırlı Ayni Haklar. İstanbul.
50. MAKARACI-BAŞAK A. (2014). Taşınır Rehni Sözleşmesi. İstanbul.
51. NIELSEN, J., NIELSEN, N. (2014). The German Bank Guarantee: Lesson to be Drawn for China. George Mason Journal of International Commercial Law, 5(2), 171 vd.
52. NOMER, H., ERGÜDE, M. S. (2023). Eşya Hukuku (10. b.). İstanbul.
53. OĞUZMAN, M. K., ÖZER S., OKTAY-ÖZDEMİR, S. (2023). Eşya Hukuku (25.b.). İstanbul.
54. OĞUZMAN, K., ÖZ, T. (2024). Borçlar Hukuku Genel Hükümler (C. I, 22.b.). İstanbul.
55. OMAĞ, S. (1971). Banka Teminat Mektuplarının Hukuki Mahiyeti ve Hükümleri. BATİDER, 6(2), 325-342.
56. ORHUN, M. Y. (2017). Teminat Amacıyla Alacağın Devri. Yayımlanmamış Doktora Tezi. Ankara.
57. ÖNCÜ, A. (2023). Taşınmazların Toplu Rehni. Ankara.
58. ÖNDER, B. (2020). Banka Teminat Mektupları (1.b.). Ankara.
59. ÖZEN, B. (2017). 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu Çerçevesinde Kefalet Sözleşmesi (4.b.). İstanbul.
60. ÖZTÜRK, G. (2007). Banka Teminat Mektuplarında Lehdarın Hak ve Yükümlülükleri. Terazi Hukuk Dergisi, 2(5), s. 20- 27.
61. PAMUKÇU, İ. İ. (1976). Bütün Yönleri ile ve Çeşitli Örneklerle, Teminat Mektupları. Ankara.
62. POROY R., YASAMAN H. (2024). Ticarî İşletme Hukuku (20.b). Ankara.
63. REİSOĞLU, S. (2013). Türk Kefalet Hukuku. Ankara.
64. REİSOĞLU, S. (1992). Türk Hukukunda ve Bankacılık Uygulamasında Kefalet. Ankara. (Kefalet).
65. REETZ, P. (2006). Sicherungszession von Forderungen, Schulthess Juristische Medien AG, §2, N.
66. ROBERTO, V., HRUBESCHMILLAUER, S. (2009) Sachenrecht. Bern.
67. SARAÇOĞLU, S. (2025). Teminat Amacıyla Alacağın Devri. Doktora Tezi. İstanbul.
68. SARI, S. (2000). Taşınmaz Rehninde Belirlilik (Muayyenlik) İlkesi, Prof. Dr. Kemal Oğuzman’ın Anısına Armağan (1.b.), 963-1011. İstanbul.
69. SCHWENZER, I. (2012). Schweizerisches Obligationenrecht Allgemeiner Teil, 6. Auflage, Bern, N. 90.06; Mühl.
70. SİRMEN, L. (2025). Eşya Hukuku (12. b.). Ankara.
71. SOMONCUOĞLU, Ü. (2020). Banka Kredi Sözleşmeleri ve Kefalet. Terazi Hukuk Dergisi, 15(165), 1056-1069.
72. SÖYLEMEZOĞLU, E. (2021). Alacağın Teminat Amacıyla Devri, Yüksek Lisans Tezi. İstanbul.
73. ŞAFAK, A. (2013). Teminat Amaçlı Alacağın Temliki. İstanbul.
74. ŞAHİN, Ö. (2024). Hukukî İşlemden Doğan Taşınmaz Rehni. Ankara.
75. TAMER, A. (2013). Çek, Kabul ve Avalin Gayri Nakdi Kredi Niteliği. Türkiye Adalet Akademisi Dergisi, 4(13), 575-604.
76. TAMER, İ. (2021). Garame İpoteği. İstanbul Aydın Üniversitesi Hukuk Fakültesi Teminat Hukuku Sempozyumu Bildiri Özetleri. İstanbul.
77. TANDOĞAN, H. (1982). Borçlar Hukuku -Özel Borç İlişkileri (C. 2, 2.b.). Ankara.
78. TANDOĞAN, H. (1959). Garanti Mukavelesi (Mahiyeti ve Benzeri Hukuki Münasebetlerden Tefriki). Ankara.
79. TEKİNALP, Ü. (2009). Banka Hukukunun Esasları (2.b.). İstanbul.
80. TÜMERDEM, M. (2017). Taşınmaz Rehninde Belirlilik İlkesi. Türkiye Adalet Akademisi Dergisi, 8(32), 337-365.
81. YAVUZ, C. (2013). Türk Borçlar Hukuku Özel Hükümler (9.b.). İstanbul.
82. YAVUZ, C., ACAR, F., ÖZEN, B. (2021). Borçlar Hukuku Dersleri (Özel Hükümler). İstanbul.
83. YENER COŞKUN, H. (2012). Banka Teminat Mektuplarında İlgililerin Hak ve Borçları. İstanbul.
84. YENER, M. D. (2008). Kredi Açma Sözleşmesi. İstanbul.
85. YEŞİLKAYA, E. D. (2023). Rehinle Teminat Altına Alınan Borçlarda Kefilin Sorumluluğu. Yüksek Lisans Tezi. İstanbul.
86. YILDIZ, H. R., (2024). Alacak Rehninin Kurulması. İstanbul.
87. ZEVKLİLER, A., GÖKYAYLA, E. (2021). Borçlar Hukuku Özel Borç İlişkileri (21.b). İstanbul.
88. WALTER, H. P. (1998). Die Sicherungszession im schweizerischen Recht. Mobiliarsicherheiten Sicherungszession und –übereignung, Pfandrechte und Eigentumsvorbehalt aus privat- und verfahrensrechtlicher Sicht (Herasugegeben von Prof. Dr. Wolfgang Wiegand), Stämpfli Verlag AG Bern, 43-74.