Derleme

Psikodrama ve Nörobilim: Duygu, Eylem ve Beyin Arasındaki Köprü

Cilt: 1 Sayı: 1 1 Ekim 2025
PDF İndir
TR EN

Psikodrama ve Nörobilim: Duygu, Eylem ve Beyin Arasındaki Köprü

Öz

Psikodrama, bireylerin geçmiş yaşantılarını, güncel çatışmalarını ve geleceğe yönelik beklentilerini canlandırmalar aracılığıyla ele almalarını sağlayan, eylem temelli bir psikoterapi yöntemidir. Moreno tarafından geliştirilen bu yaklaşım, spontanlık, yaratıcılık, katarsis ve tele gibi temel ilkeler üzerine kuruludur. Son yıllarda psikoterapötik yöntemlerin nörobilimsel temellerine yönelik artan ilgi, psikodramanın da beyin işlevleriyle ilişkisini araştırmaya yöneltmiştir. Bu derlemede, psikodramanın temel ilkeleri ve evreleri (ısınma, eylem, paylaşım) ile başlıca teknikleri (rol değişimi, aynalama, eşleme) nörobiyolojik karşılıklarıyla ele alınmaktadır. Bulgular, psikodrama süreçlerinin prefrontal korteks, limbik sistem, ayna nöronlar ve dil merkezleri gibi farklı beyin bölgelerinin bütüncül aktivasyonunu içerdiğini göstermektedir. Travma odaklı psikodrama uygulamaları, sağ–sol beyin yarımküreleri ile kortikal ve limbik sistem arasındaki entegrasyonu güçlendirerek travmatik anıların yeniden işlenmesini ve dönüştürülmesini kolaylaştırmaktadır. Grup dinamikleri ise paylaşım ve empati süreçlerini destekleyerek terapötik etkinliği artırmaktadır. Bununla birlikte, literatürdeki çalışmaların büyük ölçüde küçük örneklemlerle sınırlı olması ve randomize kontrollü çalışmaların yetersizliği, elde edilen bulguların genellenebilirliğini sınırlandırmaktadır. Daha kapsamlı ve deneysel araştırmalarla desteklenmesi halinde, psikodramanın nörobiyolojik mekanizmalarının daha açık biçimde ortaya konabileceği ve klinik uygulamalara güçlü katkılar sunabileceği öngörülmektedir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Altınay, D. (2015). Psikodrama grup psikoterapisi el kitabı [Psychodrama group psychotherapy handbook]. Epsilon Yayınları.
  2. Baker, F. A., Metcalf, O., Varker, T., & O’Donnell, M. (2018). A systematic review of the efficacy of creative arts therapies in the treatment of adults with PTSD. Psychological Trauma: Theory, Research, Practice, and Policy, 10(6), 643–651. https://doi.org/10.1037/tra0000353
  3. Bilik, E. (2019). Neuropsychodrama: What is happening in our brains in psychodrama? Revista Brasileira de Psicodrama, 27(2), 165–173.
  4. Dayton, T. (2016). Neuropsychodrama in the treatment of relational trauma: Relational trauma repair—An experiential model for treating posttraumatic stress disorder. The Journal of Psychodrama, Sociometry, and Group Psychotherapy, 64(1), 41–50.
  5. Dökmen, Ü. (2017). Sosyometri ve psikodrama: Kuramsal temeller, uygulama örnekleri ve yeni yaklaşımlar. Remzi Kitabevi.
  6. Gallese, V. (2001). The shared manifold hypothesis: From mirror neurons to empathy. Journal of Consciousness Studies, 8(5–6), 33–50.
  7. Geçtan, E. (1976). Tiyatro yolu ile ruhsal tedavi: Psikodrama. Tiyatro Araştırmaları Dergisi, 7(7), 103–112.
  8. Giacomucci, S., & Marquit, J. (2020). The effectiveness of trauma-focused psychodrama in the treatment of PTSD in inpatient substance abuse treatment. Frontiers in Psychology, 11, 896. https://doi.org/10.3389/fpsyg.2020.00896

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Ruh Sağlığı Hizmetleri

Bölüm

Derleme

Yayımlanma Tarihi

1 Ekim 2025

Gönderilme Tarihi

22 Haziran 2025

Kabul Tarihi

24 Ağustos 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 1 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Çakar, H. N., & Tamam, L. (2025). Psikodrama ve Nörobilim: Duygu, Eylem ve Beyin Arasındaki Köprü. Çukurova Ruh Sağlığı Dergisi, 1(1), 22-29. https://izlik.org/JA85YJ98FD
AMA
1.Çakar HN, Tamam L. Psikodrama ve Nörobilim: Duygu, Eylem ve Beyin Arasındaki Köprü. Çukurova Ruh Sağlığı Dergisi. 2025;1(1):22-29. https://izlik.org/JA85YJ98FD
Chicago
Çakar, Hale Nur, ve Lut Tamam. 2025. “Psikodrama ve Nörobilim: Duygu, Eylem ve Beyin Arasındaki Köprü”. Çukurova Ruh Sağlığı Dergisi 1 (1): 22-29. https://izlik.org/JA85YJ98FD.
EndNote
Çakar HN, Tamam L (01 Ekim 2025) Psikodrama ve Nörobilim: Duygu, Eylem ve Beyin Arasındaki Köprü. Çukurova Ruh Sağlığı Dergisi 1 1 22–29.
IEEE
[1]H. N. Çakar ve L. Tamam, “Psikodrama ve Nörobilim: Duygu, Eylem ve Beyin Arasındaki Köprü”, Çukurova Ruh Sağlığı Dergisi, c. 1, sy 1, ss. 22–29, Eki. 2025, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA85YJ98FD
ISNAD
Çakar, Hale Nur - Tamam, Lut. “Psikodrama ve Nörobilim: Duygu, Eylem ve Beyin Arasındaki Köprü”. Çukurova Ruh Sağlığı Dergisi 1/1 (01 Ekim 2025): 22-29. https://izlik.org/JA85YJ98FD.
JAMA
1.Çakar HN, Tamam L. Psikodrama ve Nörobilim: Duygu, Eylem ve Beyin Arasındaki Köprü. Çukurova Ruh Sağlığı Dergisi. 2025;1:22–29.
MLA
Çakar, Hale Nur, ve Lut Tamam. “Psikodrama ve Nörobilim: Duygu, Eylem ve Beyin Arasındaki Köprü”. Çukurova Ruh Sağlığı Dergisi, c. 1, sy 1, Ekim 2025, ss. 22-29, https://izlik.org/JA85YJ98FD.
Vancouver
1.Hale Nur Çakar, Lut Tamam. Psikodrama ve Nörobilim: Duygu, Eylem ve Beyin Arasındaki Köprü. Çukurova Ruh Sağlığı Dergisi [Internet]. 01 Ekim 2025;1(1):22-9. Erişim adresi: https://izlik.org/JA85YJ98FD

Çukurova Ruh Sağlığı Dergisi, Çukurova Ruh Sağlığı Derneği’nin hakemli ve açık erişimli bilimsel yayınıdır.
e-ISSN: 3108-5695
Dergide yayımlanan çalışmalar Creative Commons Atıf 4.0 Uluslararası (CC BY 4.0) lisansı kapsamında yayımlanmaktadır.