Bosna'da Osmanlı Dönemine Ait Edebiyat Araştırmaları ve Namık Kemal’in Boşnakça’ya Tercüme Edilen Eserleri

Abstract

In the Balkans is not possible to find a nation different than the Muslims of Bosna that like, understand and accept the Turkish Culture more than they do. At the time of Ottomans Bosnian children went to Istanbul where they study language, literature and various branches and carried them in their country. On the one hand they read Turkish literature and on the other hand they attempt to translate it in their own language. So the first Turkish literature like novel, story, theater and the kinds of poems submitted to the Bosnians. Namık Kemal undoubtedly is one of our writers that was mostly read in Bosna. As we know the book “Zavallı Çocuk” (Poor Children) of Namık Kemal in Turkey for the first time was printed in 1890. After a year (in 1891) this book was translated in Bosnian language with the name “Siroto Djete” by Hilmi Muhibic. The theater book called “Vatan Yahut Silistre” must draw too much attention also in Bosna as it did in Istanbul because it was translated many times in Bosnian language. The creation “Vatan Yahut Silistre” for the first time was translated by Ahmet Naim in 1916 and printed in “Mostar” magazine

Keywords

• Namık Kemal, Balkans, Bosnia, translation

Bosna'da Osmanlı Dönemine Ait Edebiyat Araştırmaları ve Namık Kemal’in Boşnakça’ya Tercüme Edilen Eserleri

Öz

Bo naklar Balkanlarda Türk’ü anlayan, onu seven,dilini, kültürünü benimsemeyen, onun gibi olmaya çalı an bir halktır. Bo nak çocukları Osmanlı döneminde stanbul’a gidip orada dil, edebiyat ve di er alanlarda aldıkları bilgileri, daha sonra kendi memleketlerine ta ımı lardır. Bir taraftan stanbul’da orijinal edebiyat eserleri okuyor di er taraftan da bu eserleri Bo nakçaya tercüme ile u ra ıyorlardı. Bilhassa Tanzimat edebiyatının ilk ürünleri Bo nak halkına sunulur. Bunlar arasında yer alan air ve yazarlardan biri de hiç ku kusuz Vatan airimiz Namık Kemaldir. Bilindi i gibi Namık Kemal’in “Zavallı Çocuk” adlı tiyatro eseri Türkiye’de ilk defa 1890 yılında basılır. Bir yıl geçmeden 1891’de “Siroto Djete” adıyla Hilmi Muhibiç tarafından Bo nakçaya tercüme edilir. Asıl dikkat çekici olan “Vatan Yahut Silistre” adlı tiyatro eseridir. Eser, stanbul’da oldu u gibi Balkanlarda da büyük yankı uyandırmı olmalıdır ki, Bo naklar onu birkaç kez tercüme eder. Bu alandaki ilk tercüme, Ahmet Naim'in 1916 yılında “Mostar” dergisinde yaptı ı tefrikadır

Anahtar Kelimeler

• Namık Kemal, Balkanlar, Bosna, Tercüme

Kaynakça

1. BUTOROV C, Dzenana (1997). Bo nak Sözlü Edebiyatı Hakkında Birkaç Söz, (çev.: K. Filan),Türk Kültürü, Türk Kültürünü Ara tırma Enstitüsü, S. 409, Ocak 1997, s. 295-299.
2. GEÇER, G. Osman (2009). Bosna-Hersek'te Bir Osmanlı Aydını: Salih Safvet Ba iç, Tuzla Kantonu Ar ivi Yayınları, Saraybosna/Tuzla.
3. SU ESKA, Avdo (1980), Osmanlı mparatorlu unda Bosna, Prilozi za orijentalnu Filologiju III.