Determination of yield and yield components of some barley (Hordeum vulgare L.) cultivars in Southeast Anatolia ecological conditions

Öz

In this study; yield, yield components and some quality parameters of nine summer and alternate barley varieties (Akhisar-98, Bilgi-91, Bornova-92, Kaya, Sur-93, Süleymanbey-98, Şahin-91, Şerifehanım-98 ve Vamıkhoca-98) being suitable for South East Anatolia Region and registered by different Agricultural Research Institutes were determined in 2003-2004 growing season. According to the results, varieties in Ceylanpınar were ten days earlier and had shorter plant height, higher hectoliter weight and protein content than those in Diyarbakır. The varieties had high performance for the other characters studied in Diyarbakır conditions. Seed yield of varieties were ranged 388-487 kg da-1. While the highest mean seed yield was 487 kg da-1 for Vamıkhoca-98, the least mean seed yield was 388 kg da-1 for Bornova-92. It was found a tendency of increase in Ceylanpınar conditions with 40 % decrease in seed yield. Vamikhoca-98, Suleymanbey-98 and Akhisar-98 were advised for Diyarbakır condition; Akhisar-98, Sahin-91 and Vamikhoca-98 were found to be suitable for Ceylanpınar.

Anahtar Kelimeler

• Barley; Variety; Yield

Güneydoğu Anadolu ekolojik koşullarında bazı arpa (Hordeum vulgare L.) çeşitlerinin verim ve verim öğelerinin belirlenmesi

Öz

Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nde (Diyarbakır, Ceylanpınar), bölgeye uyumlarını belirlemek amacıyla 9 arpa çeşidinin (Akhisar-98, Bilgi-91, Bornova-92, Kaya, Sur-93, Süleymanbey-98, Şahin-91, Şerifehanım-98 ve Vamıkhoca-98), verim ve verim unsurları ile birlikte bazı kalite kriterleri incelenmiştir. Çeşitlerin başaklanması Ceylanpınar lokasyonunda Diyarbakır’a göre 10 gün daha erken olurken, bitki boyu daha kısa, hektolitre ağırlığı ve protein oranı daha yüksek bulunmuştur. Çeşitler incelenen diğer karakterler açısından Diyarbakır koşullarında daha üstün performans göstermiştir. İki lokasyonun ortalaması olarak çeşitlerin tane verimi 388-487 kg da-1 arasında değişmiştir. En yüksek tane verimi ortalama 487 kg da-1 ile Vamıkhoca-98 çeşidinden elde edilirken, en düşük tane verimine sahip çeşit 388 kg da-1 ile Bornova-92 olmuştur. Ceylanpınar’da tanede protein oranı yükselmekle birlikte tane veriminin % 40 azaldığı görülmüştür. Genel olarak araştırma sonuçları değerlendirildiğinde Diyarbakır şartları için sırasıyla Vamıkhoca-98, Süleymanbey-98 ve Akhisar-98 çeşitleri, Ceylanpınar için Akhisar-98, Şahin-91, Vamıkhoca-98 çeşitleri önerilebilir.

Anahtar Kelimeler

• Arpa; Çeşit; Verim

Kaynakça

1. Akıncı, C., Gül, İ., Çölkesen, M. 1999. Diyarbakır Koşullarında Bazı Arpa Çeşitlerinin Tane ve Ot Verimi İle Bazı Verim Unsurlarının Belirlenmesi. Türkiye III. Tarla Bitkileri Kongresi,s:405-410, Adana.
2. Alp, A. 2003. Güneydoğu Anadolu Bölgesi Sulu Koşullarına Uygun Yüksek Verimli Arpa Çeşitlerinin Belirlenmesi. Türkiye V. Tarla Bitkileri Kongresi. s:209-21, Diyarbakır.
3. Çölkesen, M., Cesurer, L., Yürürdurmaz, C., Demirbağ, V., Çiçek, A., Başgül, A., Engin, A. 1999. Kahramanmaraş Koşullarına Uygun Yüksek Verimli Arpa Çeşitlerinin Belirlenmesi. Türkiye III. Tarla Bitkileri Kongresi. s: 234-239, Adana.
4. Eser, D., Geçit, H.H., Çiftçi, C.Y., Emeklier, H.H., Ünver, S. 1997. Tarım Topraklarının Durumu. Türkiye II. Tarla Bitkileri Kongresi,22-25 Eylül 1997, Samsun.
5. FAO, 2008. Tarımsal Üretim Verileri. http://apps.fao.org. Erişim Tarihi:15.04.2010.
6. Karadoğan, T., Sağdıç, Ş., Çarkçı, K., Akman, Z. 1999. Bazı Arpa Çeşitlerinin Isparta Ekolojik Şartlarına Uyum Yeteneklerinin Belirlenmesi. Türkiye III. Tarla Bitkileri Kongresi. s:395-400, Adana.
7. Kartal, G., Öztürk, A., Çağlar, Ö. 1997. Erzurum Koşullarında Farklı Azot Dozlarının Arpanın Maltlık Özelliklerine Etkisi. Atatürk Üni. Ziraat Fak. Derg.. 34 (1): 9-16.
8. Sönmez, F., Yılmaz, N. 1999. Azot ve Fosforun Kışlık Anadolu-86 Arpa Çeşidinin Verim ve Verim Öğelerinin Üzerine Etkisi. Türkiye III. Tarla Bitkileri Kongresi, s:240-245, Adana.

9. TUİK, 2007. Tarım İstatistikleri. http://www.tuik.gov.tr. Erişim Tarihi: 15.04.2010.