DENİZ KİRLİLİĞİNE NEDEN OLAN KAZALARIN İLİŞKİ DÜZEYLERİNİN ANALİZİ
Öz
Deniz kazaları, geçmişten bu yana denizcilik sektörünün en önemli olgularından biridir. Bu kazalar can ve mal kaybına yol açmanın yanı sıra çevre üzerinde de olumsuz etkilere sahiptir. Bu araştırma, kirliliğe neden olan deniz kazalarındaki faktörler arasındaki ilişkileri belirlemeyi amaçlamaktadır. Bu kapsamda, IHS Sea-Web veritabanında 1999-2023 yılları arasında meydana gelen ve deniz kirliliği ile sonuçlanan 208 deniz kazası raporu Ki-kare ve Cramer's V yöntemleri ile analiz edilmiştir. Analiz sonuçlarına göre, özellikle gemi bayrağı, gemi tipi ve gros tonaj arasında anlamlı ilişkiler bulunmuştur. Yüksek tonajlı gemiler ile dökme yük, konteyner ve genel kargo gemileri ağırlıklı olarak kolay bayrak taşımaktadır. Kirlilik miktarı ile anlamlı ilişkisi olan tek değişken gemi statüsü olmuştur. Manevra yapan ve seyirde bulunan gemilerin karıştığı kazalarda kirlilik miktarının yüksek olması daha muhtemel iken yakıt ikmali sırasında meydana gelen kazalarda kirlilik miktarı düşüktür. Araştırma bulgularnın kazalardan kaynaklanan kirliliğin önlenmesi için paydaşların önleyici tedbirler almasına ve farkındalığı artırmasına yardımcı olacağı düşünülmektedir.
Anahtar Kelimeler
Deniz kazaları, deniz kirliliği, Cramer’s V, Ki-Kare
ANALYSIS OF ASSOCIATION LEVELS OF ACCIDENTS CAUSING MARINE POLLUTION
Öz
Marine accidents are one of the most important phenomena of the maritime industry since the past. In addition to causing loss of life and property, these accidents also have a negative impact on the environment. This research aims to determine the relationships between the factors in marine accidents causing pollution. In this context, 208 marine accident reports in the IHS Sea-Web database, which occurred between 1999 and 2023 and resulted in marine pollution, were analyzed by Chi-square and Cramer's V methods. According to the results of the analyses, significant relationships were found, especially between vessel flag, vessel type, and gross tonnage. High-tonnage vessels and bulk carriers, containerships and general cargo vessels were mainly flying the flag of convenience. Vessel status was the only variable that had a significant relationship with the pollution quantity. Vessels in maneuvering and on voyage are more likely to have a high amount of pollution, while the amount of pollution in accidents occurring in bunkering is low. The research findings can provide stakeholders take preventive measures and raise awareness to prevent pollution resulting from accidents.
Anahtar Kelimeler
Marine accidents, marine pollution, Cramer’s V, Chi-square
The authors declare that they have no known competing financial interests or personal relationships that could have appeared to influence the work reported in this research.
This study does not involve human or animal participants and therefore did not require ethical approval.