KUR’ÂN’DA DİNÎ ŞÜPHE

Nurullah Denizer

doi:10.21054/deuifd.404781

TR EN

KUR’ÂN’DA DİNÎ ŞÜPHE

Öz

İnsan, doğası gereği merak eden, sorgulayan, bir bilginin hakikatini kabullenebilmek için ikna olması gereken ve bu konuda sürekli tatmin arayışı içerisinde bulunan bir varlıktır. Bu durumdan dinî bilgi de istisna değildir. İnsan vahiy ile kendisine bildirilen dinî bilgiler hususunda da sürekli bir merak ve onların hakikatini arayış içerisinde olmuştur. Dinî bilginin fizikî dünyaya dair yönü her devrin imkânları nispetince araştırılmış ve araştırılmaya devam etmektedir. Dinî bilginin metafizik yönü ise fizikî imkânlarla doğrulanabilir bir alan değildir. Dolayısıyla bu konular iman sahası içine girmektedir. Sağlam bir imanın, içerisinde şüphe barındırmaması beklenir. Bununla birlikte imanın bu seviyeye ulaşması sürecinde birey, inandığı konular hakkında şüphe içerisine düşebilir. Bu durumda şüphe; bireyin imanî meselelerde çıkmaza girmesine ve hatta imanını kaybetmesine sebep olabileceği gibi onu, kuşku duyduğu konuları araştırmaya sevk ederek imanda tahkik seviyesine de ulaştırabilir. Bu çalışmada öncelikle, Kur’ân-ı Kerîm’de şüphe anlamında kullanılan kavramlar ele alınacak, Kur’ân-ı Kerîm’de hangi konularda insanların şüpheye düştüğü değerlendirilecek ve Hz. Peygamber’in konu ile ilgili hadîs-i şerîflerinden de yararlanılarak şüphenin iman ile olan ilişkisi, Kur’ân-ı Kerîm ışığında ortaya konmaya çalışılacaktır.

Anahtar Kelimeler

Kur’ân,din,iman,şüphe,dinî şüphe

Kaynakça

Abdulbâkî, Muhammed Fuâd. el-Mu‘cemu’l-Müfehres li Elfâzi’l-Kur’âni’l-Kerîm, Dâru’l-Hadîs, Kahire, 2001.
Ahmed b. Hanbel, Ebû Abdullah Ahmed b. Muhammed eş-Şeybânî. Müsned, thk. Şuayb Arnaut vd., Müessesetü’r-risâle, Beyrut, 1999.
Askerî, Ebû Hilâl Hasan b. Abdullah b. Sehl. el-Furuk fi’l-Lüga, thk. Muhammed İbrahim Selîm, Dâru’l-ilm ve’s-Sekâfe, Kahire.
Aydın, Ali Arslan. İslâm İnançları ve Felsefesi, Diyanet İşleri Başkanlığı Yayınları, Ankara, t.y..
Buhârî, Ebû Abdullah Muhammed b. İsmail. Sahîh, thk. Mustafa Dîb el-Buğâ, Dâru İbn Kesîr, Beyrut, 1987.
Bursevî, İsmail Hakkı. Tefsîru Rûhi’l-Beyân, thk. Ahmed İzzû İnâye, Dâru İhyâi’t-turâsi’larabî, Beyrut, 2001.
Cevherî, Ebû Nasr İsmail b. Hammâd. es-Sıhâh Tâcu’l-Luga ve Sıhâhi’l-Arabiyye, thk. Ahmed Abdulgafûr Attâr, Dâru’l-ilm li’l-melâyîn, Beyrut, 1987.
el-Cevzî, Cemâlüddîn Ebu’l-Ferec Abdurrahmân b. Alî. Nüzhetü'l-A’yüni’n-Nevazir fî İlmi’l-Vüc’uh ve’n-Nezâir, thk. Muhammed Abdulkerîm Kâzım er-Râzî, Müessesetü’r-risâle, Beyrut, 1984.
Cürcânî, Ebu’l-Hasen Alî b. Muhammed b. Alî Seyyid Şerîf Hanefî. et-Ta‘rîfât, Dâru’l-Kütübi’l-İlmiyye, Beyrut, 1983.
Çağrıcı, Mustafa. “Vesvese”, Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi, Türkiye Diyanet Vakfı Yayınları, Ankara, 2013.

Çiçek, Hasan. “Kadîm Üç Felsefe Problemi Bağlamında Mevlana’nın Mesnevî’sinde Metaforik Anlatım”, Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, XLIV (2003), ss. 293-311.
Ebu’t-Tayyib el-Lugavî, Abdulvâhid b. Ali. el-Ezdâd fî Kelâmi’l-Arab, thk. İzzet Hasan, Dâru Talas, Dımeşk, 1996.
Ebussuûd b. Muhammed el-‘Imâdî. İrşâdü’l-Akli’s-Selîm ilâ Mezâye’l-Kitâbi’l-Kerîm, thk. Abdulkâdir Ahmed Atâ, Mektebetü’r-Riyâdi’l-Hadîse, Riyâd.
Endelûsî, Ebû Hayyân Muhammed b. Yûsuf b. Alî b. Yûsuf b. Hayyân. el-Bahru’l-Muhît, thk. Sıdkî Muhammed Cemîl, Dâru’l-fikr, Beyrut, 1420.
Esed, Muhammed. Kur’ân Mesajı, çev. Cahit Koytak, Ahmet Ertürk, İşaret Yayınları, İstanbul, 2002.
Ezherî, Ebû Mansur Muhammed b. Ahmed b. Ezher el-Herevî. Tehzîbu’l-Luga, Dâru ihyâi’t-turâsi’l-arabî, Beyrut, 2001.
el-Ferâhidî, Ebû Abdurrahmân Halîl b. Ahmed b. Amr. Kitâbu’l-Ayn, thk. Abdulhamîd Hindâvî, Dâru’l-Kütübi’l-İlmiyye, Beyrut, 2003.
Hattâbî, Ebû Süleyman Hamd b. Muhammed b. İbrahim. Beyânü İ‘câzi’l-Kur’ân (Selâsü resâil fi’l-İ‘câz içinde), thk. Muhammed Halefullah-Muhammed Zağlûl Selâm, Dâru’l-Maârif, Mısır, 1976.
İbn Âşûr, Muhammed Tahir. Tefsiru't-Tahrîr ve’t-Tenvîr, Dâru’t-tunûsiyye, Tunus, 1984.
İbnü’l-Cevzî, Ebu’l-Ferec Cemâlüddîn Abdurrahmân b. Alî b. Muhammed Bağdâdî. Zâdü’l-Mesir fî İlmi’t-Tefsîr, thk. Abdurrezzâk el-Mehdî, Dâru’l-kitâbi’l-arabî, Beyrut, 1422.
İbn Cüzeyy, Ebu’l-Kâsım Muhammed b. Ahmed b. Muhammed el-Kelbî. et-Teshîl li-‘Ulûmi’t-Tenzîl, thk. Rızâ Ferec el-Hümâmî, el-Mektebetü’l-asriyye, Beyrut, 2005.
İbnü’l-Enbârî, Ebû Bekr b. Beşşar Muhammed b. Kâsım b. Muhammed. Kitâbü’l-Ezdâd, thk. Muhammed Ebü'l-Fazl İbrâhim, el-Mektebetü'l-Asriyye, Sayda, 1987.
İbnü'l-Esîr, Ebu’s-Seâdât Mecdüddîn Mübârek b. Esîrüddîn Muhammed b. Muhammed Şeybânî Cezerî, Câmiu’l-Usûl fî Ehâdîsi’r-Resûl, thk. Abdulkadir el-Arnaut, Mektebetü’l-Halvanî-Matbaatü’l-Milâh-Mektebetü Dârîl-Beyân.
İbn Manzûr, Ebu’l-Fadl Cemâluddîn İbn Mükrem. Lîsânu’l-Arab, Dâru Sâdır, Beyrut, 1414.
İsfahânî, Ebu’l-Kâsım Hüseyin b. Muhammed b. Mufaddal Râgıb. Müfredâtü Elfâzi’l-Kur’ân, thk. Safvân Adnân Dâvûdî, Dâru’l-kalem, Dimeşk, 2002.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Nurullah Denizer

Yayımlanma Tarihi

15 Aralık 2017

Gönderilme Tarihi

6 Ekim 2017

Kabul Tarihi

28 Kasım 2017

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2017 Sayı: 46

DOI

https://doi.org/10.21054/deuifd.404781

IZ

https://izlik.org/JA43NX94UB

APA

Denizer, N. (2017). KUR’ÂN’DA DİNÎ ŞÜPHE. Dokuz Eylül Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, 46, 63-99. https://doi.org/10.21054/deuifd.404781

AMA

1.Denizer N. KUR’ÂN’DA DİNÎ ŞÜPHE. DEUİFD. 2017;(46):63-99. doi:10.21054/deuifd.404781

Chicago

Denizer, Nurullah. 2017. “KUR’ÂN’DA DİNÎ ŞÜPHE”. Dokuz Eylül Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, sy 46: 63-99. https://doi.org/10.21054/deuifd.404781.

EndNote

Denizer N (01 Aralık 2017) KUR’ÂN’DA DİNÎ ŞÜPHE. Dokuz Eylül Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 46 63–99.

IEEE

[1]N. Denizer, “KUR’ÂN’DA DİNÎ ŞÜPHE”, DEUİFD, sy 46, ss. 63–99, Ara. 2017, doi: 10.21054/deuifd.404781.

ISNAD

Denizer, Nurullah. “KUR’ÂN’DA DİNÎ ŞÜPHE”. Dokuz Eylül Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi. 46 (01 Aralık 2017): 63-99. https://doi.org/10.21054/deuifd.404781.

JAMA

1.Denizer N. KUR’ÂN’DA DİNÎ ŞÜPHE. DEUİFD. 2017;:63–99.

MLA

Denizer, Nurullah. “KUR’ÂN’DA DİNÎ ŞÜPHE”. Dokuz Eylül Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, sy 46, Aralık 2017, ss. 63-99, doi:10.21054/deuifd.404781.

Vancouver

1.Nurullah Denizer. KUR’ÂN’DA DİNÎ ŞÜPHE. DEUİFD. 01 Aralık 2017;(46):63-99. doi:10.21054/deuifd.404781