Bir Diyabet Kampı: Öncesi ve Sonrası?

Burcu Kardaş; Ömer Kardaş; Münevver Dündar; Meliha Demiral; Mehmet Nuri Özbek

doi:10.5798/dicletip.706124

Bir Diyabet Kampı: Öncesi ve Sonrası?

Öz

Giriş: Çalışmamızın amacı, pediatrik endokrinoloji kliniğinde takip edilen Tip 1 diabetes mellitus (DM) tanılı çocuk ve ergenlerde, diyabet kampının; HbA1c, vücut kitle indeksi (VKİ) ölçümlerine, anksiyete ve depresyon puanlarına ve yaşam kalitesi değişimlerine etkisini incelemektir. Olgular kampa gitmeden ve kampa katıldıktan 6 ay sonra değerlendirilmiştir. Yöntemler: Çalışmamızda 2018 yılında, 29 Temmuz-7 Ağustos tarihleri arasında İznik’te gerçekleştirilen kampta, Diyarbakır’dan katılan olgular değerlendirilmiştir. Arkadaşım Diyabet Kampı’na katılan 17 olgunun HbA1c düzeyleri, VKİ, çocuklar için depresyon ölçeği (ÇDÖ), Çocuklarda Anksiyete Tarama Ölçeği (ÇATÖ) ve Yaşam Kalitesi Ölçeği (çocuklar ve ergenler için) puanları kampa katılmadan önce ve kampa katıldıktan 6 ay sonra değerlendirilmiştir. Bulgular: Çalışmaya alınan 17 olgu pediatrik endokrinoloji kliniğinde takipli 720 hastanın arasında daha önce kampa katılmamış ve ailesi kampa katılmasını kabul eden tip 1 DM’li olgulardan seçilmiştir. Grubun yaş ortalaması 13,1(min:10-maks:17,5),tanı alma yaşı ortalaması 7,6 (min:1-maks:15) olarak saptanmıştır. HbA1c düzeyleri, VKİ ve ölçek puanları değerlendirildiğinde kamp öncesi ve sonrası anlamlı fark bulunamamıştır. Ancak 6. ayda ölçülen HbA1c düzeyleri ile depresyon ve anksiyete puanları ile pozitif, yaşam kalitesi puanları ile negatif yönde bir ilişki bulunmuştur. Bu ilişkinin anlamlı olduğu saptanmıştır (p<0.05). Sonuç: Diyabet kampları diyabete yönelik eğitimlerin yapıldığı, akran desteğinin olduğu, hem bilgilendirici hem eğlendirici ortamlardır. Bizim çalışmamız kamp etkinliğinin depresyon, anksiyete ve yaşam kalitesi üzerine kısa dönemde (6 ay) olumlu bir etkisi olmadığını ortaya koymuştur. Ancak psikiyatrik etkilerini değerlendirmek için uzun izlemli çalışmalara ihtiyaç vardır.

Anahtar Kelimeler

tip 1 DM,çocuk,adölesan

Kaynakça

1. Bahali MK, Tahiroğlu AY, Firat S, et al. Bir diyabet kampı etkinliği. Anadolu Psikiyatri Dergisi 2006; 7: 218-22.
2. World HealthOrganization. What are the risks of diabetes in children? 2011. Retrieved from http://www.who.int/features/qa/65/en/index.html.
3. Fegan-Bohm K, Weissberg-Benchell J, DeSalvo D, et al. Camp for Youth With Type 1 Diabetes. Curr Diab Rep 2016; 16: 68.
4. American Diabetes Association. Diabetes management at camps for children with diabetes. Diabetes Care 2012; 35: 72–5.
5.http://www.arkadasimdiyabet.com%2Fkampzamani%2Fkampzamani&usg=AOvVaw3SlZidY5z8wgb-FL8IsLYW.
6. Herzer M, Hood KK. Anxiety symptoms in adolescents with type 1 diabetes: association with blood glucose monitoring and glycemic control. J Pediatr Psychol 2010; 35: 415-25.
7. Dybdal D, TolstrupJS, Sildorf SM, Boisen KA, et al. Increasing risk of psychiatric morbidity after childhood onset type 1 diabetes: a population-based cohort study. Diabetologia 2018; 61: 831-8. doi: 10.1007/s00125-017-4517-7.
8. McGrady ME, Laffel L, DrotarD, et all. Depressive symptoms and glycemic control in adolescents with type 1 diabetes: mediational role of blood glucose monitoring. DiabetesCare 2009; 32: 804-6.

9. Bernstein CM, Stockwell MS, GallagherMP,et al.Mental health issues in adolescents and young adults with type 1 diabetes: prevalence and impact on glycemic control. Clin Pediatr (Phila) 2013; 52: 10–15.
10. Nielsen HB, Ovesen LL, Mortensen LH, et al. Type 1 diabetes, quality of life, occupational status and education level - A comparative population-based study. Diabetes Res Clin Pract 2016; 121: 62-8.
11. Matziou V, Tsoumakas K, Vlahioti E, et al. Factorsinfluencingthequality of life of youngpatientswithdiabetes. Journal of Diabetes 2011; 3: 82–90. doi: 10.1111/ j.1753-0407.2010.00106.x.
12. Kovacs M. Rating scale to assess depression in school aged children. Acta Paedo psychiat 1981; 46: 305-15.
13. Öykü B. Çocukla rİçin Depresyon Ölçeği: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Türk Psikiyatri Dergisi 1991; 2: 132-6.
14. Birmaher B, Brent DA, Chiappetta L, et al. Psychometric properties of the screen for Child Anxiety Related Emotional Disorders (SCARED): A replicationstudy. J AmAcad Child AdolescPsychiatry 1999; 38: 1230-6.
15. Çakmakçı FK. Çocuklarda anksiyete bozukluklarını tarama ölçeği geçerlik ve güvenirlik çalışması. Çocuk ve Gençlik Ruh Sağlığı Dergisi 2004; 11: 2.
16. Varni JW, Seid M, Rode CA. The PedsQL: measurement model for the Pediatric Quality of Life Inventory. MedCare 1999; 37: 126-39.
17. Varni JW, Seid M, Kurtin PS. ThePedsQLTM 4.0 : reliability and validity of thePediatric Quality of life İnventory Version TM version 4.0 generic corescales in healthy and patient populations. Med Care 2001; 39: 800-12.
18. Çakın Memik N. Çocuklar için yaşam kalitesi ölçeği geçerlik ve güvenilirlik çalışması. Yayınlanmamış uzmanlık tezi, 2005. Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi.
19. Çakın Memik N, Ağaoğlu B, Coşkun A, et al. Çocuklar için yaşam kalitesi ölçeğinin 13-18 yaş ergen formunun geçerlik ve güvenilirliği. Türk Psikiyatri Dergisi 2007; 18: 353-63.
20. Schnell O, Crocker JB,Weng J. Impact of HbA1c Testing at Point of Care on Diabetes Management. Journal of Diabetes Science and Technology 2016; 11: 611–7. doi:10.1177/1932296816678263.
21. Physical status: The use and interpretation of anthropometry. Report of WHO Expert Commitee. WHO Technical Report Series 854. Geneva: World HealthOrganisation, 1995.
22. Karagüzel G, Bircan I, Erişir S, et al. Metabolic control and educational status in children with type 1 diabetes: effects of a summer camp and intensive insulin treatment. ActaDiabetol 2005; 42: 156-61.
23. García-Pérez L, Perestelo-Pérez L, Serrano-Aguilar P, et al. Effectiveness of a psychoeducative intervention in a summer camp for children with type 1 diabetes mellitus. Diabetes Educ 2010; 36: 3–7.
24. Santiprabhob J, Kiattisakthavee P, Likitmaskul S, et al. Glycemic control, quality of life and self-care behavior among adolescents with type 1 diabetes who attended a diabetes camp. Southeast Asian J Trop Med Public Health 2012; 43: 172-84.
25. Oden JD, Franklin B, Fernandez E, et al. Effects of residential summer camp on body mass index and body composition in type 1 diabetes. Pediatr Diabetes 2018; 19: 782-7. doi: 10.1111/pedi.12649.
26. McCraw RK,Travis LB. Psychological Effects of a Special SummerCamp on Juvenile Diabetics. Diabetes, 1973; 22: 275–278. doi:10.2337/diab.22.4.275.
27. Wang YC, Stewart S, Tuli E, et al. Improved glycemic control in adolescents with type 1 diabetes mellitus who attend diabetes camp. Pediatr Diabetes 2008; 9: 29-34.
28. Cheung R, YoungCureton V, Canham DL. Quality of life in adolescents with type 1 diabetes who participate in diabetes camp. J SchNurs 2006; 22: 53–8.
29. Tumini S, Anzellotti MT, Chiarelli F. Camps for children with T1 DM. Acta Biomed 2003; 74 Suppl 1: 32-4.
30. Khater D, Omar M. Frequency and risk factors of depression in type 1 diabetes in a developing country. J Pediatr Endocrinol Metab 2017; 28; 30: 917-922. doi: 10.1515/jpem-2016-0414.
31. Buchberger B, Huppertz H, Krabbe L, et al.Symptoms of depression and anxiety in youth with type 1 diabetes: A systematic review and meta-analysis. Psychoneuroendocrinology 2016; 70: 70-84. doi: 10.1016/j.psyneuen.2016.04.019.
32. Boo S, Ahn Y, Lee JE,et al. Diabetes-SpecificQuality of Life of Korean Children and Adolescents With Type 1 Diabetes. International Journal of Nursing Knowledge 2015; 27: 62–9. doi:10.1111/2047-3095.12075.
33. Li R, Xiong F, Hu Y, et al. Survey on quality of life in children and adolescents with type 1 diabetes. Zhejiang Da XueXueBaoYiXue Ban. 2013; 42: 388-95.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Sağlık Kurumları Yönetimi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Burcu Kardaş Bu kişi benim
Türkiye

Ömer Kardaş Bu kişi benim
Türkiye

Münevver Dündar Bu kişi benim
Türkiye

Meliha Demiral Bu kişi benim
Türkiye

Mehmet Nuri Özbek Bu kişi benim
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

17 Mart 2020

Gönderilme Tarihi

13 Ağustos 2019

Kabul Tarihi

21 Ocak 2020

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2020 Cilt: 47 Sayı: 1

DOI

https://doi.org/10.5798/dicletip.706124

IZ

https://izlik.org/JA84SG76DT

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Kardaş, B., Kardaş, Ö., Dündar, M., Demiral, M., & Özbek, M. N. (2020). Bir Diyabet Kampı: Öncesi ve Sonrası? Dicle Medical Journal, 47(1), 162-171. https://doi.org/10.5798/dicletip.706124

AMA

1.Kardaş B, Kardaş Ö, Dündar M, Demiral M, Özbek MN. Bir Diyabet Kampı: Öncesi ve Sonrası? diclemedj. 2020;47(1):162-171. doi:10.5798/dicletip.706124

Chicago

Kardaş, Burcu, Ömer Kardaş, Münevver Dündar, Meliha Demiral, ve Mehmet Nuri Özbek. 2020. “Bir Diyabet Kampı: Öncesi ve Sonrası?”. Dicle Medical Journal 47 (1): 162-71. https://doi.org/10.5798/dicletip.706124.

EndNote

Kardaş B, Kardaş Ö, Dündar M, Demiral M, Özbek MN (01 Mart 2020) Bir Diyabet Kampı: Öncesi ve Sonrası? Dicle Medical Journal 47 1 162–171.

IEEE

[1]B. Kardaş, Ö. Kardaş, M. Dündar, M. Demiral, ve M. N. Özbek, “Bir Diyabet Kampı: Öncesi ve Sonrası?”, diclemedj, c. 47, sy 1, ss. 162–171, Mar. 2020, doi: 10.5798/dicletip.706124.

ISNAD

Kardaş, Burcu - Kardaş, Ömer - Dündar, Münevver - Demiral, Meliha - Özbek, Mehmet Nuri. “Bir Diyabet Kampı: Öncesi ve Sonrası?”. Dicle Medical Journal 47/1 (01 Mart 2020): 162-171. https://doi.org/10.5798/dicletip.706124.

JAMA

1.Kardaş B, Kardaş Ö, Dündar M, Demiral M, Özbek MN. Bir Diyabet Kampı: Öncesi ve Sonrası? diclemedj. 2020;47:162–171.

MLA

Kardaş, Burcu, vd. “Bir Diyabet Kampı: Öncesi ve Sonrası?”. Dicle Medical Journal, c. 47, sy 1, Mart 2020, ss. 162-71, doi:10.5798/dicletip.706124.

Vancouver

1.Burcu Kardaş, Ömer Kardaş, Münevver Dündar, Meliha Demiral, Mehmet Nuri Özbek. Bir Diyabet Kampı: Öncesi ve Sonrası? diclemedj. 01 Mart 2020;47(1):162-71. doi:10.5798/dicletip.706124

Cited By

Tip 1 Diyabet Tanısıyla İzlenen Okul Dönemi Çocuklarının Hastalığa İlişkin Deneyimlerinin Çizdikleri Resimleri Yorumlamaları Yöntemi ile İncelemesi: Projektif Araştırma

İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi

https://doi.org/10.61399/ikcusbfd.1220382