Konjenital Anomali ve/veya Nörogelişimsel Geriliği olan Çocukluk Çağındaki Türk Hastalarda Kromozomal Mikroarray Deneyimi: ASXL2 Gen Duplikasyonu ve Xq13 Delesyonunun İncelenmesi
Öz
Giriş/Amaç: Entelektüel gerilik, gelişme geriliği, otistik spektrum bozukluğu ve çoklu konjenital anomalili hastalarda mikroarray analizi, ilk önerilen testtir. Nörogelişimsel geriliği olan Türk hastalarda mikroarray analizinin tanı koyma oranları %15-18; bu hastalarda bilinen mikrodelesyon/mikroduplikasyon oranları ise %5-6 olarak bildirilmiştir. Mevcut çalışmada nörogelişimsel bozukluk ve/veya konjenital anomalisi olan Türk çocuk hastalarda mikroarray analizinin tanı oranının ve bilinen sendromların oranının belirlenmesi, hastalıktan sorumlu yeni kromozomal bölgelerin keşfedilmesi ve genotip-fenotip korelasyonuna katkı sağlaması amaçlanmıştır.
Yöntemler: Bu çalışmada, Tıbbi Genetik polikliniğine entelektüel gerilik, gelişme geriliği ve/veya çoklu konjenital anomali ile başvuran 320 Türk çocuk hastanın mikroarray sonuçları sunulmuştur.
Bulgular: 44 hastada patojen/ muhtemel patojen kopya sayısı değişimi tespit edilmiştir. Bu değişimlerin 22’si bilinen mikrodelesyon/ mikroduplikasyon sendromu olup literatürdeki verilere yakın olarak mikroarray analizinin tanı koyma oranı %13,75 (44/320); bilinen mikrodelesyon/ mikroduplikasyon sendromlarının oranı %6,8 (22/320) bulunmuştur. Makrosefali, pitozis, psikomotor gerilik ile başvuran bir hastada 2p23.3 bölgesinde ASXL2 genini içeren kopya artışı tespit edilmiş olup, bu bölgenin kopya artışının Shashi-Pena Sendromuna benzer bir kliniğe neden olabileceği görülmüştür. Bir hastada Xq13.2q13.3 delesyonunun, dişi cinsiyette bulgu vermeyen Xq13 duplikasyon sendromuyla aynı genleri içermesine rağmen, kadın cinsiyette şiddetli bulgulara yol açtığı tespit edilmiştir. Başka bir hastada Xq28 bölgesinde yer alan HMGB3 geninin delesyonunun, pitozis kliniğine neden olduğu ve kadın cinsiyette bulgu verdiği görülmüştür.
Sonuç: Bu çalışma, nörogelişimsel gerilik ve/veya veya çoklu konjenital anomalisi olan hastalarda mikroarray analizinin ilk test olarak iyi bir seçenek olduğunu göstermektedir. Ayrıca mevcut çalışmanın bu hasta grubunda genotip-fenotip korelasyonuna katkı sağlaması beklenmektedir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- 1.Patel DR, Cabral MD, Ho A, Merrick J. A clinical primeron intellectual disability. Transl Pediatr. 2020; 9: 23-35.
- 2.de Ligt J, Willemsen MH, van Bon BW, et al. Diagnosticexome sequencing in persons with severe intellectualdisability. N Engl J Med. 2012; 367(20): 1921-9.
- 3.Chiurazzi P, Pirozzi F. Advances in understanding- genetic basis of intellectual disability. F1000Res. 2016; 5:F1000 Faculty Rev-599.
- 4.Ropers HH. Genetics of early onset cognitiveimpairment. Annu Rev Genomics Hum Genet. 2010; 11:161-187.
- 5.Reichenberg A, Cederlöf M, McMillan A, et al.Discontinuity in the genetic and environmental causes ofthe intellectual disability spectrum. Proc Natl Acad Sci U SA.2016; 113(4): 1098-103.
- 6.Shaw KA, Maenner MJ, Bakian AV, et al. EarlyIdentification of Autism Spectrum Disorder AmongChildren Aged 4 Years - Autism and DevelopmentalDisabilities Monitoring Network, 11 Sites, United States,2018. MMWR Surveill Summ. 2021; 70(10):1-14.
- 7. Rosenberg RE, Law JK, Yenokyan G,et al. Characteristicsand concordance of autism spectrum disorders among 277 twin pairs. Arch Pediatr Adolesc Med. 2009; 163(10): 907-14.
- 8.Hallmayer J, Cleveland S, Torres A, et al. Geneticheritability and shared environmental factors amongtwin pairs with autism. Arch Gen Psychiatry. 2011;68(11): 1095-02.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Tıp Eğitimi
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
14 Mart 2024
Gönderilme Tarihi
28 Eylül 2023
Kabul Tarihi
26 Şubat 2024
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2024 Cilt: 51 Sayı: 1
APA
Tekmenuray Unal, A., & Durmaz, C. D. (2024). Konjenital Anomali ve/veya Nörogelişimsel Geriliği olan Çocukluk Çağındaki Türk Hastalarda Kromozomal Mikroarray Deneyimi: ASXL2 Gen Duplikasyonu ve Xq13 Delesyonunun İncelenmesi. Dicle Medical Journal, 51(1), 135-148. https://doi.org/10.5798/dicletip.1451758
AMA
1.Tekmenuray Unal A, Durmaz CD. Konjenital Anomali ve/veya Nörogelişimsel Geriliği olan Çocukluk Çağındaki Türk Hastalarda Kromozomal Mikroarray Deneyimi: ASXL2 Gen Duplikasyonu ve Xq13 Delesyonunun İncelenmesi. diclemedj. 2024;51(1):135-148. doi:10.5798/dicletip.1451758
Chicago
Tekmenuray Unal, Aysel, ve Ceren Damla Durmaz. 2024. “Konjenital Anomali ve/veya Nörogelişimsel Geriliği olan Çocukluk Çağındaki Türk Hastalarda Kromozomal Mikroarray Deneyimi: ASXL2 Gen Duplikasyonu ve Xq13 Delesyonunun İncelenmesi”. Dicle Medical Journal 51 (1): 135-48. https://doi.org/10.5798/dicletip.1451758.
EndNote
Tekmenuray Unal A, Durmaz CD (01 Mart 2024) Konjenital Anomali ve/veya Nörogelişimsel Geriliği olan Çocukluk Çağındaki Türk Hastalarda Kromozomal Mikroarray Deneyimi: ASXL2 Gen Duplikasyonu ve Xq13 Delesyonunun İncelenmesi. Dicle Medical Journal 51 1 135–148.
IEEE
[1]A. Tekmenuray Unal ve C. D. Durmaz, “Konjenital Anomali ve/veya Nörogelişimsel Geriliği olan Çocukluk Çağındaki Türk Hastalarda Kromozomal Mikroarray Deneyimi: ASXL2 Gen Duplikasyonu ve Xq13 Delesyonunun İncelenmesi”, diclemedj, c. 51, sy 1, ss. 135–148, Mar. 2024, doi: 10.5798/dicletip.1451758.
ISNAD
Tekmenuray Unal, Aysel - Durmaz, Ceren Damla. “Konjenital Anomali ve/veya Nörogelişimsel Geriliği olan Çocukluk Çağındaki Türk Hastalarda Kromozomal Mikroarray Deneyimi: ASXL2 Gen Duplikasyonu ve Xq13 Delesyonunun İncelenmesi”. Dicle Medical Journal 51/1 (01 Mart 2024): 135-148. https://doi.org/10.5798/dicletip.1451758.
JAMA
1.Tekmenuray Unal A, Durmaz CD. Konjenital Anomali ve/veya Nörogelişimsel Geriliği olan Çocukluk Çağındaki Türk Hastalarda Kromozomal Mikroarray Deneyimi: ASXL2 Gen Duplikasyonu ve Xq13 Delesyonunun İncelenmesi. diclemedj. 2024;51:135–148.
MLA
Tekmenuray Unal, Aysel, ve Ceren Damla Durmaz. “Konjenital Anomali ve/veya Nörogelişimsel Geriliği olan Çocukluk Çağındaki Türk Hastalarda Kromozomal Mikroarray Deneyimi: ASXL2 Gen Duplikasyonu ve Xq13 Delesyonunun İncelenmesi”. Dicle Medical Journal, c. 51, sy 1, Mart 2024, ss. 135-48, doi:10.5798/dicletip.1451758.
Vancouver
1.Aysel Tekmenuray Unal, Ceren Damla Durmaz. Konjenital Anomali ve/veya Nörogelişimsel Geriliği olan Çocukluk Çağındaki Türk Hastalarda Kromozomal Mikroarray Deneyimi: ASXL2 Gen Duplikasyonu ve Xq13 Delesyonunun İncelenmesi. diclemedj. 01 Mart 2024;51(1):135-48. doi:10.5798/dicletip.1451758