Araştırma Makalesi

Yabancı dil olarak Türkçe öğretiminde dil öğrenme stratejilerine dayalı etkinliklerin dilbilgisine yönelik başarıya ve kalıcılığa etkisi

Cilt: 169 Sayı: 1 1 Mart 2018
  • Semra Alyılmaz
  • Kübra Şengül
PDF İndir
EN TR

Yabancı dil olarak Türkçe öğretiminde dil öğrenme stratejilerine dayalı etkinliklerin dilbilgisine yönelik başarıya ve kalıcılığa etkisi

Öz

Bu araştırmanın amacı, Oxford’un (1990), dil öğrenme stratejileri sınıflandırmasında doğrudan stratejiler içinde yer alan bellek, bilişsel ve telafi stratejilerine göre oluşturulan etkinliklerin B2 seviyesindeki öğrencilerin dilbilgisine yönelik başarılarına ve kalıcılığa etkisini belirlemektir. Deney ve kontrol grubu, 2014-2015 bahar döneminde Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi Türkçe ve Yabancı Dil Öğretimi Uygulama ve Araştırma Merkezinde (NEÜ TÖMER) Türkçe öğrenen B2 düzeyindeki 41 yabancı uyruklu öğrenciden oluşmaktadır. Karma Yöntem ile yürütülen araştırmada, nicel ve nitel araştırma yaklaşımları birlikte kullanılmış iki farklı yöntemden elde edilen bulgular yorumlarda birleştirilmiştir. Araştırmanın nicel boyutunda deneysel araştırma modellerinden Öntest - Sontest Kontrol Gruplu Desen kullanılmıştır. Deneysel işlem 6 hafta sürmüştür. Deneysel sürecin başında ve sonunda gruplara, araştırmacı tarafından geliştirilen dilbilgisi başarı testi uygulanmıştır. Sontest verilerinin elde edilmesinden 22 gün sonra ise başarı testi kalıcılık verilerinin elde edilmesi için yeniden uygulanmıştır. Durum Çalışmasının kullanıldığı nitel boyutta ise odak grup görüşmesi ve dil öğrenme günlüğü gibi veri toplama teknikleri kullanılmıştır. Elde edilen verilere göre; deney grubundaki öğrencilerin dilbilgisine ilişkin başarılarında kontrol grubuna göre anlamlı düzeyde bir artış görüldüğü; dilbilgisi kalıcılık testi puan ortalamaları karşılaştırıldığında deney ve kontrol grupları arasında deney grubunun lehine anlamlı bir farklılığın olduğu; uygulanan bellek stratejileri, bilişsel stratejiler ve telafi stratejilerinden karşılaştırmalı çözümleme, tümdengelim, yeniden birleştirme, dolaştırma ve eş anlamlı sözcük kullanma stratejilerinin dilbilgisi öğretiminde özellikle etkili olduğu ancak yeniden birleştirme stratejisini Türkçenin yapısına bağlı olarak daha faydalı buldukları ve kullanılan bellek stratejileri, bilişsel stratejiler ve telafi stratejilerinin etkinliklerde dört dil becerisine yönelik bütüncül olarak işlenmesinin ve iletişimsel boyutta kullanılmasının öğrencilerin dilbilgisine yönelik başarılarına olumlu yönde etki ettiği belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Alyılmaz, S. ve Şengül, K. (2017). Yabancı dil olarak Türkçe öğretiminde dil öğrenme stratejileri. İstanbul: Kesit yayınları.
  2. Barut, A. (2015). Yabancı dil olarak Türkçe öğrenen üniversite öğrencilerinin kullandıkları dil öğrenme stratejileri üzerine bir değerlendirme. Yayımlanmamış yüksek lisans tezi. İhsan Doğramacı Bilkent Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.
  3. Bayezit H. (2013). Yabancı dil olarak Türkçe ve İngilizce ders kitaplarındaki öğrenme stratejilerinin kullanımı. Yayımlanmamış yüksek lisans tezi. Dokuz Eylül Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İzmir.
  4. Bedell, D. A. and Oxford, R. (1996). Cross - cultural comparisons of language learning strategies in the people’s republic of China and other countries. In R. Oxford (Ed.), Language learning strategies around the world cross - cultural perspectives (pp. 47-60). Hawai’i: University of Hawai’i Press.
  5. Boylu, E. (2015). Yabancı dil olarak Türkçe öğrenenlerin dil öğrenme stratejilerini kullanma düzeyleri. Yayımlanmamış yüksek lisans tezi. Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
  6. Bölükbaş, F. (2013). The effect of language learning strategies on learning vocabulary in teaching Turkish as a foreign language. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 28(3), 55-68.
  7. Bülbül, F. (2015). Yabancı dil olarak Türkçe öğretiminde okuduğunu anlama becerisinin kavram haritası aracılığıyla geliştirilmesi: Bir eylem araştırması. Yayımlanmamış doktora tezi. Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Çanakkale.
  8. Büyüköztürk, Ş. (2013). Sosyal bilimler için veri analizi el kitabı. Ankara: Pegem A Yayıncılık. Canale, M. and Swain, M. (1980). Theoratical bases of communicative approaches to second language teaching and testing. Applied Linguistics, 1(1), 1-47.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Dilbilim

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Semra Alyılmaz Bu kişi benim

Kübra Şengül Bu kişi benim

Yayımlanma Tarihi

1 Mart 2018

Gönderilme Tarihi

1 Ocak 2018

Kabul Tarihi

-

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2018 Cilt: 169 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Alyılmaz, S., & Şengül, K. (2018). Yabancı dil olarak Türkçe öğretiminde dil öğrenme stratejilerine dayalı etkinliklerin dilbilgisine yönelik başarıya ve kalıcılığa etkisi. Dil Dergisi, 169(1), 67-110. https://doi.org/10.1501/Dilder_0000000248

Cited By