Araştırma ve Yayın Etiğine İlişkin Kurallar

1. Din ve İnsan Dergisi’ne gönderilen her makale, teknik yayın kurulunun ön kontrolünden sonra editör kurulunun dışında iki bağımsız hakeme gönderilir. Bu süreçte çift taraflı kör hakemlik uygulanır. Hakem değerlendirmelerinin olumlu kanaat belirtmeleri üzerine makale tekrar yayın kurulunda değerlendirilir ve gerekli telif ve etik belgelerin temininden sonra yazı yayımlanmak üzere düzenleme/mizanpaj aşamasına geçirilir. Gerekli düzenlemelerden sonra yayın sırasına alınır. Kitap İnceleme makaleleri ise alan editörü kontrolünden sonra uygun görülürse bir hakeme gönderilir ve onun kararına göre işlem yapılır.

2. Dergiye gönderilen tüm makaleler intihal tespit programında taranarak değerlendirilir (azami %15) veya yazarlardan intihal tarama raporu istenebilir. Azami koşulların üstünde kalan makaleler değerlendirilmez. İntihal tespiti için iThenticate, Turnitin, İntihal.net gibi programlar kullanılır. Bu sistemler aracılığıyla makalelerin daha önce herhangi bir yerde yayımlanmadığı veya herhangi bir intihal içermediği teyit edilir. Buna karşın intihal ve içerikle ilgili konularda yazarlar sorumludur.

3. Dergiye gönderilen makalelerde kişisel verilen korunmasına özen gösterilmelidir. Bu doğrultuda dergi yönetimi, makalelerdeki görsellere/deneklere ilişkin kişisel verilerin korunmasını sağlamakla yükümlüdür. Makalenin muhtevasında kullanılan kişisel veriler, bireylerin açık rızası olmadığı takdirde yayımlanmaz. Bu çerçevede yazar, editör kurulu, yayın kurulu ve hakemler söz konusu bireysel verileri korumaktan sorumludur.

4. Dergiye gönderilen makalelerin fikir özgürlüğü ve mülkiyet hakları gibi hususlar saygındır. Dergi yönetimi yayımlamaya uygun bulduğu tüm makalelerin fikri mülkiyet hakkını korumakla, olası ihlallerde derginin ve yazarların haklarını savunmakla yükümlüdür. Ayrıca derginin yayın ve editör kurulu makalelerdeki içeriklerin başka yayınların fikri mülkiyet haklarını ihlal etmemesi adına gerekli önlemleri almakla da yükümlüdür.

5. Yayımlanmak üzere gönderilen makalelerde temel insan haklarına ve hayvan haklarına saygı esas olmalıdır. Bu çerçevede makalelerde kullanılacak deneklere ilişkin etik kurul onayı mutlaka alınmalıdır. Bu çerçevede dergi yönetimi makalelerde insan ve hayvan haklarının korunmasını sağlamakla yükümlüdür. Makalelerde kullanılan deneklerle ilgili etik kurul onayı veya deneysel araştırmalarla ilgili yasal izinlerin olmadığı durumlarda söz konusu makaleyi reddetmekle yükümlüdür.

6. Dergiye gönderilen yazılarda yayın etiğine ilişkin dikkat edilmesi gereken kurallar YÖK Bilimsel Araştırma ve Yayın Etiği Yönergesi, Madde 8'deki "Bilim araştırma ve yayın etiğine aykırı eylemler" başlığında verildiği gibidir. Yazarların aşağıda ayrıntıları verilen hususlardan ciddiyetle sakınmaları gerekir:

a) İntihal: Başkalarının fikirlerini, metotlarını, verilerini, uygulamalarını, yazılarını, şekillerini veya eserlerini sahiplerine bilimsel kurallara uygun biçimde atıf yapmadan kısmen veya tamamen kendi eseriymiş gibi sunmak.

b) Sahtecilik: Araştırmaya dayanmayan veriler üretmek, sunulan veya yayınlanan eseri gerçek olmayan verilere dayandırarak düzenlemek veya değiştirmek, bunları rapor etmek veya yayımlamak, yapılmamış bir araştırmayı yapılmış gibi göstermek.

c) Çarpıtma: Araştırma kayıtları ve elde edilen verileri tahrif etmek, araştırmada kullanılmayan yöntem, cihaz ve materyalleri kullanılmış gibi göstermek, araştırma hipotezine uygun olmayan verileri değerlendirmeye almamak, ilgili teori veya varsayımlara uydurmak için veriler ve/veya sonuçlarla oynamak, destek alınan kişi ve kuruluşların çıkarları doğrultusunda araştırma sonuçlarını tahrif etmek veya şekillendirmek.

ç) Tekrar yayım: Bir araştırmanın aynı sonuçlarını içeren birden fazla eseri doçentlik sınavı değerlendirmelerinde ve akademik terfilerde ayrı eserler olarak sunmak.

d) Dilimleme: Bir araştırmanın sonuçlarını araştırmanın bütünlüğünü bozacak şekilde, uygun olmayan biçimde parçalara ayırarak ve birbirine atıf yapmadan çok sayıda yayın yaparak doçentlik sınavı değerlendirmelerinde ve akademik terfilerde ayrı eserler olarak sunmak.

e) Haksız yazarlık: Aktif katkısı olmayan kişileri yazarlar arasına dâhil etmek, aktif katkısı olan kişileri yazarlar arasına dâhil etmemek, yazar sıralamasını gerekçesiz ve uygun olmayan bir biçimde değiştirmek, aktif katkısı olanların isimlerini yayım sırasında veya sonraki baskılarda eserden çıkarmak, aktif katkısı olmadığı halde nüfuzunu kullanarak ismini yazarlar arasına dâhil ettirmek.

f) Diğer etik ihlali türleri: Destek alınarak yürütülen araştırmaların yayınlarında destek veren kişi, kurum veya kuruluşlar ile onların araştırmadaki katkılarını açık bir biçimde belirtmemek. İnsan ve hayvanlar üzerinde yapılan araştırmalarda etik kurallara uymamak, yayınlarında hasta haklarına saygı göstermemek, hakem olarak incelemek üzere görevlendirildiği bir eserde yer alan bilgileri yayınlanmadan önce başkalarıyla paylaşmak, bilimsel araştırma için sağlanan veya ayrılan kaynakları, mekânları, imkânları ve cihazları amaç dışı kullanmak, tamamen dayanaksız, yersiz ve kasıtlı etik ihlali suçlamasında bulunmak.

7. Dergiye gönderilen yazılar için, COPE (Committee on Publication Ethics)’un Editör ve Yazarlar için yayımlamış olduğu uluslararası standartlar dikkate alınacaktır.

Yazar:

a. Yazarlar, dergide yayımlanan çalışmalarının telif hakkına sahiptirler ve dergide yayımlanan makaleler CC BY-NC 4.0 açık erişim lisansı altında yayımlanır.

b. Dergiye gönderilen yazılar, daha önce yayınlanmamış veya bir başka dergiye yayın için gönderilmemiş olmalıdır. Yani yayımlanmak üzere gönderilen çalışmaların özgün olması gerekir. Daha önce, ulusal ya da uluslararası kongre ya da sempozyumlarda sunulmuş ve özeti yayımlanmış çalışmalar, bu nitelikleri belirtilerek gönderilebilir.

c. Dergiye gönderilen çalışmalar, bilimsel araştırma ve yayın etiğine aykırı olmamalıdır. YÖK Bilimsel Araştırma ve Yayın Etiği Yönergesinde belirtilen kurallara titizlikle riayet edilmelidir.

d. Din ve İnsan Dergisi Yayın Kurulu, bir yazının ön kontrol, değerlendirme süreci ve düzenleme süreci devam ederken yazar(lar)dan makalenin etik durumuna ilişkin ek belge isteyebilir.

e. Din ve İnsan Dergisi Yayın Kurulu, değerlendirme süreci başlamış bir yayındaki yazar sorumluluklarının değiştirilmesini (yazar ekleme/çıkarma, sıra değiştirme) kabul etmez.

f. Dergide makalesi yayınlanan bir yazar, bir sonraki makalesini dergi iki sayı yayınladıktan sonra, üçüncü sayıya gönderebilir.

g. Din ve İnsan Dergisi Yayın kurulu, yayımlanmak üzere gönderilen makale sahiplerinin bu koşullara uymayı kabul ettiklerini var saymaktadır.

h. Dergiye gönderilecek yazılar, atıf/referans yönetim programı (Zotero, EndNote, Mendeley, Citavi gibi programlardan herhangi biri) kullanılarak hazırlanmalıdır. Program kullanılmadan atıfları ve kaynakçası oluşturulmuş yazılar değerlendirmeye alınmayacaktır.

Yayıncı-Editör:

a. Din ve İnsan Dergisi Editör Kurulu derginin kalite standartlarını artırmaya aracılık edecek argümanları geliştirir.

b. Editör Kurulu yazar ve hakem ilişkilerinin güvenli, etik ve sağlıklı yürümesini sağlar.

c. Editör Kurulu okuyucu ve yazarların ihtiyaçlarını karşılamaya yönelik çaba sarf eder.

d. Editör Kurulu akademik düşünce çeşitliliğini ve bilimsel düşünce özgürlüğünü savunur. Bunun yanında fikri mülkiyet hakları ve etik standartları göz önünde bulundurarak dergi işleyişini sürdürmeye gayret eder.

e. Din ve İnsan Dergisi’nin yayın politikası gereği tüm yayın süreçlerini şeffaf bir şekilde sürdürür. Herhangi bir sebeple düzeltme, değiştirme ve açıklama gerektiren konularda yayın politikası gereği şeffaflığı gözetir.

Hakem:

a. Din ve İnsan Dergisi Yayın politikasına göre dergimizde "Çift Taraflı Kör Hakemlik ve Değerlendirme Süreci" işlemektedir. Hakemlere yazarın kimliği, yazarlara da hakemin kimliği bildirilmez. Bu süreç içerisinde yaşanabilecek olumsuz durumlarda editör kurulu yetkilidir. Hukuki süreçler dışında dergi yönetimi hakem gizliliğini esas tutar. 

b. Din ve İnsan Dergisi’ne gönderilen her yazı teknik yayın kurulunun ön kontrolünden sonra editör kurulunun dışında iki bağımsız hakeme gönderilir. İki hakemin de olumlu görüş bildirmesi durumunda makale yayımlanır. Her iki hakemin de olumsuz kanaat belirtmesi durumunda yazı reddedilir. Hakemlerden birinin olumsuz diğerinin olumlu kanaat belirtmesi durumunda yazı üçüncü bir hakeme yönlendirilir; üçüncü hakemin kararına göre işlem yapılır. Minör revizyon kararlarında makale ikinci kontrol için tekrar hakeme iletilmez. Yazar, minör düzeltmeleri yapar. Majör revizyon kararlarında makale yazara iletilir ve gerekli düzeltmeleri yapması istenir. Bu düzeltmelerden sonra makale son kontrol için tekrar majör revizyon veren hakeme iletilir ve hakemin son kararı vermesi istenir. Hakemin son kararına göre işlem yapılır.

c. Her yazı için belirlenen hakemler, o yazının muhtevasına göre belirlenir. Hakemlerin yazarla aynı kurumdan olmamasına, hakemin yazar ile denk veya üst unvanda olmasına ve aralarında akademik bir bağ olmamasına dikkat edilir.

d. Dergi yönetimi hakemleri tarafsız, bilimsel ve nesnel bir dille çalışmayı değerlendirmeleri için teşvik eder.

e. Dergiye gönderilen makalelere atanan hakemleri zamanında dönüş yapmaları ve ilgili makaleyi bilimsel ölçütleri göz önünde tutarak değerlendirmeleri esastır.

f. Dergiye gönderilen bir makaleye atanmış olan hakemlerin asgari nezakete uygun değerlendirme yapmaları, ilmî olmayan veya hukukî sonuçları olabilecek mesnetsiz değerlendirmelerden sakınmaları gerekir.

Yayın Politikası

1. Din ve İnsan Dergisi 2021 yılından itibaren, “Uluslararası Hakemli Dergi” olarak yayın hayatına başlamıştır. Dergi, açık erişimlidir ve derginin tüm içeriği okura ya da okurun dahil olduğu kuruma ücretsiz olarak sunulur. Okurlar, ticari amaç haricinde, yayıncı ya da yazardan izin almadan dergi makalelerinin tam metnini okuyabilir, indirebilir, kopyalayabilir, arayabilir ve link sağlayabilir.

2. Dergi, Haziran ve Aralık olmak üzere, yılda iki defa yayımlanır. Gönderilen yazılar hakemlik ve editoryal sürecin olumlu sonuçlanmasının ardından sıradaki ilk uygun sayıda yayımlanır.

3. Dergiye gönderilen yazılar, başka bir yerde yayınlanmamış ya da yayınlanmak üzere gönderilmemiş olmalıdır.

4. Yayınlanan yazılardan alıntı yapılması durumunda, kaynak belirtilmesi zorunludur.

5. Dergide din, felsefe, sosyal ve beşerî bilimlere ait alanlarda hazırlanmış akademik çalışmalara, derleme, makale çevirisi, sempozyum ve kitap tanıtımlarına yer verilmektedir.

6. Daha önce, ulusal ya da uluslararası kongre ya da sempozyumlarda sunulmuş ve özeti yayımlanmış çalışmalar, bu nitelikleri belirtilerek gönderilebilir.

7. Yazılar, yayın kuruluna gelmeden önce kurallara uygun yazılıp yazılmadığı editör(ler) tarafından kontrol edilir; bir eksik ve/veya yanlış belirlendiğinde, düzeltilmesi için bir ön değerlendirme formu ile yazara iade edilir. Yazar tarafından düzeltilerek geri gönderilen ya da kurallara uygun olarak yazıldığı saptanan yazılar için yayın kurulu tarafından yazının içerdiği alanlarla ilgili iki hakem belirlenir. Hakemlerden gelecek rapor doğrultusunda; yazının yayın dosyasına alınmasına, alınmamasına ya da düzeltme istenmesine karar verilir. Durum yazara en kısa sürede bildirilir. Yazardan düzeltme istenmesi durumunda, düzeltmenin en geç 20 gün içinde yapılarak dergiye ulaştırılması gerekmektedir. Düzeltilmiş metin, gerekli görüldüğü hallerde değişiklikleri isteyen hakemlerce tekrar incelenebilir. Yayın dosyasına alınan yazılar Yayın Kurulu'nun belirlediği sıraya göre yayınlanır. Dergiye gönderilen bir makalenin ortalama değerlendirme süresi yaklaşık 45 gündür.

8. Derginin dili Türkçe, Arapça ve İngilizce’dir. Yayımlanacak her yazının başına 250 sözcükten fazla olmayacak şekilde Türkçe ve yabancı dilde özet (abstract) ve anahtar kelimeler (keywords) konulmalıdır. Anahtar kelimeler ise 5’er adet olmalıdır.

Özel Sayı Yayımlama Politikası

Dergimizde Yayın Kurulu’nun talebi üzerine yılda bir kez özel sayı yayımlanabilir. Özel sayıda yer alması için gönderilen makaleler önce Editoryal ön incelemeye tabi tutulur. Sonra derginin yazım kurallarına uygunluk açısından incelenir ve intihali önlemek için benzerlik tarama yapılır. Bu aşamalardan sonra çift taraflı körleme modelinin kullanıldığı akran değerlendirmesi sürecine alınır.

Yapay Zekâ Politikası

Din ve İnsan Dergisi’ne gönderilen çalışmalarda kullanılan üretken yapay zekâ araçlarının ismi/isimleri, hangi amaçlarla ve ne ölçüde kullanıldığı çalışmanın sonunda yer alan notlar kısmında beyan edilmek zorundadır. Bu beyanın yapılmadığı çalışmalarda, üretken yapay zekâ araçlarından faydalanıldığı tespit edildiği taktirde çalışma doğrudan reddedilecek ve etik ihlal çerçevesinde değerlendirilecektir. Çalışmanın içeriğinin yapay zekâ tarafından oluşturulmaması temel ilkelerimizdendir. Ancak aşağıdaki kurallara dikkat edilmesi gerekmektedir.
1. Üretken yapay zekâ araçlarından faydalanılması durumunda ilgili araçlar yazar olarak eklenmemelidir.
2. Üretken yapay zekâ araçları, özet, genişletilmiş özet gibi sınırlı bölümlerinin çevirisinde veya dil bilgisi kontrolünde kullanılabilir. Ancak bir metnin tamamının üretken yapay zekâ araçlarıyla çevirisi kabul edilmemektedir. Editörler ve hakemler için; Hakem değerlendirme süreçlerinde yazarların çalışmalarının hakemler tarafından yapay zekâ uygulama ve platformlarına yüklenmesi kör hakemlik ve etik ilkelerin ihlali anlamına geleceği gibi fikri mülkiyet hakları bakımından da sorunlar oluşturabilecektir.

Açık Erişim, Lisans ve Telif Hakları Politikası

Din ve İnsan Dergisi’nde yayımlanan tüm makaleler, Creative Commons Atıf-GayrıTicari 4.0 Uluslararası (CC BY-NC 4.0)  ile lisanslanmaktadır. Bu lisans kapsamında kullanıcılar, uygun atıf yapmak koşuluyla eserleri kopyalayabilir, çoğaltabilir, yeniden dağıtabilir ve uyarlayabilir. Ancak bu kullanım yalnızca ticari olmayan amaçlarla mümkündür. Lisansa ilişkin ayrıntılı bilgiye https://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0/ adresinden ulaşılabilir.

Din ve İnsan Dergisi, bilimsel bilginin serbest dolaşımını destekleyen açık erişim yaklaşımını benimsemekte olup, bu doğrultuda Budapeşte Açık Erişim Girişimi (BOAI) (BOAI) tarafından ortaya konulan ilkeleri esas almaktadır. Bu kapsamda dergide yayımlanan tüm makaleler; internet aracılığıyla herhangi bir finansal, yasal veya teknik engel olmaksızın serbestçe erişilebilir, okunabilir, indirilebilir, kopyalanabilir, paylaşılabilir ve bağlantı verilebilir niteliktedir.

Yazarlar, makaleleri üzerindeki telif haklarını muhafaza eder. Bununla birlikte yazarlar, çalışmalarının yukarıda belirtilen lisans koşulları çerçevesinde yayımlanmasını kabul ederler. Din ve İnsan Dergisi, yayımlanan eserlerin ilk yayımlanma hakkına sahiptir.

Yazarlar, makalelerinin ön baskı (preprint) ve son baskı (postprint/yayımcı sürümü) versiyonlarını kişisel web sitelerinde, kurumsal arşivlerde veya akademik paylaşım platformlarında serbestçe paylaşabilir. Dergide yayımlanan nihai sürüm (PDF), yayımlandığı anda açık erişime sunulur ve herhangi bir ambargo süresi uygulanmaz.

Din ve İnsan Dergisi, yayımlanan içeriklerin uzun vadeli korunmasını ve erişilebilirliğini sağlamak amacıyla dijital arşivleme politikası benimsemekte olup, tüm içerikler DergiPark altyapısı üzerinden yayımlanmakta ve LOCKSS sistemi aracılığıyla güvenli biçimde arşivlenmektedir.

Din ve İnsan Dergisi’nde makale gönderimi, değerlendirme süreci ve yayımlama işlemleri tamamen ücretsizdir. Yazarlardan herhangi bir makale işlem ücreti (APC) veya benzeri bir ücret talep edilmez.