Şehir Marka İmajı Bağlamında Nesnelerin İnterneti Teknolojisinin Şehir Marka İtibarına Etkisine Yönelik Araştırma: İstanbul Şehri ve Sakinleri Örneği

Yıl 2025, Sayı: 27, 112 - 140, 14.11.2025

Zeynep Özcan , Hilal Özden Özdemir Çakır

https://doi.org/10.26650/4boyut.2025.1778821

Öz

Küresel dünyada birbirleriyle rekabet halinde olan şehirler; diğerlerinden farklılaşarak kendilerine ilişkin imajları yönetebilmek ve bu doğrultuda da itibar elde edebilmek üzere markalama çalışmalarına başvurmaktadır. Bu çalışmalar neticesinde olumlu tutumlara sahip, memnuniyeti yüksek; yaşamayı, ziyaret etmeyi ve/ya yatırım yapmayı tercih eden paydaşlar kazanmakta; mevcudiyetini ve potansiyelini artırmaktadır. Söz konusu çalışmalarda çağın teknolojilerine uygun çıktılar sunabilmek önem arz etmektedir. Bugünün web 4.0 çağının teknolojik yapısını oluşturan nesnelerin interneti, şehirlerin gerçekleştirdikleri markalama çalışmalarında belirleyici olmaktadır. Likert tipi üç ölçeğe ilişkin uyarlamada bulunularak İstanbul şehri sakinlerine anket yönteminin uygulandığı nicel çalışmada, şehir marka imajı bağımsız değişkeninin nesnelerin interneti teknolojisi kullanımı aracı değişkeni üzerinden şehir marka itibarı bağımlı değişkenine anlamlı ve pozitif yönde etkide bulunduğu tespit edilmiştir. Ayrıca İstanbul şehrine ilişkin imaj ve itibarın olumlu yönde olduğu; ancak memnuniyet açısından şehre yönelik kararsızlıkların olduğu saptanmıştır. Nesnelerin interneti teknolojisinin ortalama sıklıkta kullanıldığı ve bununla birlikte söz konusu teknolojiye yönelik tutumların genel olarak olumlu olduğu gözlemlenmiştir. Ancak yeni teknolojiler karşısında ve gizlilik, güvenlik konularında şehre ilişkin tutumlarının nötr kaldığı da görülmüştür. Dolayısıyla nesnelerin interneti teknolojisine ilişkin gizlilik, güvenilirlik gibi hususlarda iyileştirmelerde bulunulması, ilgili teknolojinin tanıtımının yapılması ve şehir yaşamında daha fazla kullanılması faydalı olacaktır. Araştırmanın şehir markalama, şehir marka imajı, şehir marka itibarı kapsamında nesnelerin interneti teknolojisinin kullanımına ilişkin teoride ve uygulamada farkındalık oluşturması ve katkı sağlaması beklenmektedir.

Anahtar Kelimeler

şehir , marka , imajı , itibar , nesnelerin interneti

A Research on the Effect of Internet of Things Technology on City Brand Reputation in the Context of City Brand Image: The Case of Istanbul City and Its Residents

Öz

Cities competing with each other in the global world are resorting to branding efforts to differentiate themselves from others, manage their image, and thereby build a reputation. These efforts ultimately attract stakeholders with positive attitudes and high satisfaction who prefer to live, visit, and invest, increasing their presence and potential. Providing outputs compatible with contemporary technologies is crucial in these efforts. The Internet of Things, which forms the technological landscape of today’s web 4.0 era, is a determining factor in city branding efforts. A quantitative study using a survey method adapted to three Likert-type scales and administered to Istanbul residents found that the independent variable of city brand image had a significant and positive impact on the dependent variable of city brand reputation through the mediating variable of IoT technology use. Furthermore, it was determined that the image and reputation of Istanbul are positive, but there is uncertainty about the city’s satisfaction with the city. It was observed that the Internet of Things technology is used at an average frequency, and that attitudes towards this technology are generally positive. However, it has also been observed that their attitudes towards cities remain neutral regarding new technologies and privacy and security. Therefore, improvements in privacy and security related to the Internet of Things technology, its promotion, and its increased use in urban life would be beneficial. The research is expected to raise awareness and contribute to the theoretical and practical application of IoT technology within the context of city branding, city brand image, and city brand reputation.

Anahtar Kelimeler

city , brand , image , reputation , internet of things

Kaynakça

• Aaker, D. A. (2009). Güçlü Markalar Yaratmak, İstanbul: MediaCat Yayınları. google scholar
• Akbarpour, N., Keshtkar Haranaki, M., Mehrani, H., Gharibnavaz, N. ve Ahmadi Sharif, M. (2020). A design of strategic real-time marketing model in smart cities based on the internet of things in the fourth industrial revolution. International Journal of Nonlinear Analysis and Applications, 11(Special Issue), 339^349. 10.22075/ijnaa.2020.4607. google scholar
• Akkuş, Z. ve Mazıcı, E. T. (2024). Akıllı destinasyonların şehir markalaşmasında rolü: Antalya örneği. Erciyes Akademi, 38(4), 887-912. https://doi.org/10.48070/erciyesakademi.1510684. google scholar
• Aksu, H. (2019). Dijitopya: Dijital Dönüşüm Yolculuk Rehberi. İstanbul: Pusula Yayınları. google scholar
• Aktuğlu, I. K. (2014). Marka Yönetimi: Güçlü ve Başarılı Markalar İçin Temel İlkeler, İstanbul: İletişim Yayınları. google scholar
• Akturan, U. ve Oğuztimur, S. (2016). Kent markalaşması kavramının içeriği ve gelişimi: Farklı disiplinler farklı yaklaşımlar. Planlama, 26(2), 117-129. https://dx.doi.org/10.14744/planlama.2016.76376. google scholar
• Al‐Turjman, F., Zahmatkesh, H. ve Shahroze, R. (2022). An overview of security and privacy in smart cities' IoT communications. Trans- actions on Emerging Telecommunications Technologies, 33(3), e3677. https://doi.org/10.1002/ett.3677. google scholar
• Alsubaei, F., Abuhussein, A. ve Shiva, S. (2018). An overview of enabling technologies fort he ınternet of things. (Ed.) Q. F. Hassan. Internet of Things A to Z: Technologies and Applications (s. 3-50) içinde. Kanada: John Wiley & Sons. google scholar
• Anholt, S. (2006). The Anholt-GMI City Brands Index: How the world sees the world’s cities. Place Branding, 2(1), 18-31. https://doi.org/ 10.1057/palgrave.pb.5990042. google scholar
• Artigas, M. E., Vilches-Montero, S. ve Yrigoyen, C. C. (2015). Antecedents of tourism destination reputation: The mediating role of familiarity. Journal of Retailing and Consumer Services, 26(C), 147-152. google scholar
• Ashworth, G. ve Kavaratzis, M. (2007). Beyond the logo: Brand management for cities. Journal of Brand management, 16, 520-531. https:// doi.org/10.1057/palgrave.bm.2550133. google scholar
• Aslan, M. M. (2022). Akıllı Kent: Türkiye’de Kentsel Hizmetlerin Sunumuna İlişkin Bir Model Önerisi, İstanbul: Çizgi Kitabevi. google scholar
• Atzori, L., Iera, A. ve Morabito, G. (2010). The internet of things: A survey. Computer Networks, 54(15), 2787-2805. https://doi.org/10.1016/ j.comnet.2010.05.010. google scholar
• Aydın, S. ve Nalbant, K. G. (2022). Essential factors for brand cities and the effects of digital technologies such as artificial ıntelligence on brand cities and city marketing. (Ed.) O. Batıgün. Academic Analysis and Discussions in Social, Human and Administrative Sciences (s. 167-186) içinde, Gaziantep: Özgür Yayınları. google scholar
• Baccelli, E. (2021). Internet of Things (IoT): Societal Challenges & Scientific Research Fields for IoT, Fransa: Inria. google scholar
• Baloglu, S. ve McCleary, K. W. (1999). A model of destination image formation. Annals of Tourism Research, 26(4), 868-897. https://doi. org/10.1016/S0160-7383(99)00030-4. google scholar
• Baras, K. ve Brito, L. M. (2017). Introduction to the Internet of Things. (Ed.) Q. F. Hassan, A. R. Khan, S. A. Madani. Internet of Things: Challenges, Advances, and Applications (s. 3-32) içinde. New York: CRC Press. google scholar
• Bayraktar, Ö. (2017). Dijital İşletme Bilimi, İstanbul: Selis Yayınları. google scholar
• Bentham, J. (1791). Panopticon or The Inspection-House. Dublin: Thomas Byrne. google scholar
• Benzer, R. ve Ünlü, N. (2021). Nesnelerin internetinde güvenlik ve gizlilik. (Ed.) H. Çakır ve Ç. Uluyol. Nesnelerin İnterneti: Kuramdan Uygulamaya (s. 197-220) içinde, Ankara: Nobel Yayıncılık. google scholar
• Bergés, M. ve Samaras, C. (2019). A path forward for smart cities and IoT devices. IEEE Internet of Things Magazine, 2(2), 2-4. https://doi. org/10.1109/MIOT.2019.8892758. google scholar
• Beştepe, F. (2021). Attitudes of citizens towards IoT-based smart city applications and use: Development of an adoption model using structural equation modeling (Doktora Tezi). Orta Doğu Teknik Üniversitesi Enformatik Enstitüsü, Ankara. google scholar
• Brincat, A. A., Pacifici, F. ve Mazzola, F. (2019). IoT as a service for smart cities and nations. IEEE Internet of Things Magazine, 2(1), 28-31. https://doi.org/10.1109/IOTM.2019.1900014. google scholar
• Casagras (2009). Final Report-RFID and the Inclusive Model for the Internet of Things. Erişim Tarihi: 30.04.2025. https://docbox.etsi.org/zArchive/TISPAN/Open/IoT/low%20resolution/www.rfidglobal.eu%20CASAGRAS%20IoT%20Final%20Report%20low%20 resolution.pdf. google scholar
• Casais, B. ve Monteiro, P. (2019). Residents’ involvement in city brand co-creation and their perceptions of city brand identity: A case study in Porto. Place Branding and Public Diplomacy, 15(4), 229-237. https://doi.org/10.1057/s41254-019-00132-8. google scholar
• Chan, A., Suryadipura, D., Kostini, N. ve Miftahuddin, A. (2021). An integrative model of cognitive image and city brand equity. Geojournal of Tourism and Geosites, 35(2), 364-371. https://doi.org/10.30892/gtg.35214-660. google scholar
• Chase, J. (2013). The evolution of the internet of things. Texas Instruments, 1(1388), 1-7. google scholar
• Chopra, K., Gupta, K. and Lambora, A. (2019) Future internet: The internet of things - A literature review. 2019 International Conference on Machine Learning, Big Data, Cloud and Parallel Computing (COMITCon), Faridabad, 14-16 February 2019, 135-139. https://doi. org/10.1109/COMITCon.2019.8862269. google scholar
• Christofi, M., Iaia, L., Marchesani, F. ve Masciarelli, F. (2021). Marketing innovation and internationalization in smart city development: a systematic review, framework and research agenda. International Marketing Review, 38(5), 948-984. https://doi.org/10.1108/IMR- 01-2021-0027. google scholar
• Cohen, C., Manion, L. ve Morrison, K. (2007). Research Methods in Education, Londra: Taylor and Francis. google scholar
• Çiftçi, H. (2022). Kent Unsurları. Ankara: İksad Yayınevi. google scholar
• De Chernatony, L. (1999). Brand management through narrowing the gap between brand identity and brand reputation. Journal of Marketing Management, 15(1-3), 157-179. https://doi.org/10.1362/026725799784870432. google scholar
• Delgado-García, J. B., Quevedo-Puente, E. D. ve BlancoMazagatos, V. (2018). The impact of city reputation on city performance, Regional Studies, 52(8), 1098-1110. DOI: 10.1080/00343404.2017.1364358. google scholar
• Demirağ, B. ve Durmaz, Y. (2020). Marka Yönetimi (Uygulamalı), İstanbul: Hiperlink Eğitim İletişim Yayıncılık. google scholar
• Dinnie, K. (2010). City Branding: Theory And Cases, New York: Springer. google scholar
• Durmuş, A. ve Sevgi, A. (2021). Nesnelerin interneti teknolojisi ve akıllı şehirlerin gelişimi. (Ed.) H. Çakır ve Ç. Uluyol. Nesnelerin İnterneti: Kuramdan Uygulamaya (s. 319-350) içinde. Ankara: Nobel Yayıncılık. google scholar
• Düvenci, E. (2009). Şehir Algısının Şehrin Marka İmajına Etkisi ve İstanbul’da Yaşayan Şehir Sakinleri Üzerinde Bir Araştırma (Yüksek Lisans Tezi). Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul. google scholar
• Field, A. (2013) Discovering Statistics Using IBM SPSS Statistics. London: Sage Publications. google scholar
• Fombrun, C. ve Van Riel, C. (1997). The reputational landscape. Corporate Reputation Review, 1(1&2), 5-13. https://doi.org/10.1057/ palgrave.crr.1540024. google scholar
• Fombrun, C. J. (2018). Reputation: Realizing Value from the Corporate Image, Cambridge: Harward Business School Press. google scholar
• Foucault, M. (1977). Discipline and Punishment: The Birth of the Prison. New York: Pantheon. google scholar
• Gardner, B. B. ve Levy, S. J. (1955). The product and the brand. Harvard Business Review, 33 (March–April), 33-39. google scholar
• Gomez-Sanz, J. J., Alba, E. ve Fernandez-Gũell, J. M. (2019). Teaching experiences in academia to understand the impact of smart cities. google scholar IEEE Internet of Things Magazine, 2(2), 20-24. https://doi.org/10.1109/IOTM.001.1900015. google scholar
• Görkemli, H. N. (2012). Kent imajı ve markalaşan kentler. Akdeniz Üniversitesi İletişim Fakültesi Dergisi, (17), 141-155. google scholar
• Gündoğan, F. (2022). Akıllı Şehirler Meselesi. İstanbul: Marmara Belediyeler Birliği Kültür Yayınları. google scholar
• Gündüz, M. Z. ve Daş, R. (2018). Nesnelerin interneti: Gelişimi, bileşenleri ve uygulama alanları. Pamukkale Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, 24(2), 327-335. google scholar
• Günkör, C. ve Özdemir, M. Ç. (2017). Sosyal sermaye ve eğitim ilişkisi. Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, 15(1), 70-90. google scholar
• Güven, S. K. (2011). Gözetimin toplumsal meşruiyeti. (Ed.) H. Köse, Medya Mahrem: Medyada Mahremiyet Olgusu ve Transparan Bir Yaşamdan Parçalar (s. 173-198) içinde, İstanbul: Ayrıntı Yayınları. google scholar
• Hair, J. F., Black, W. C., Babin, B. J. ve Anderson, R. E. (2010). Multivariate Data Analysis, Pearson Education International. google scholar
• Hanna, S. ve Rowley, J. (2008). An analysis of terminology use in place branding. Place Branding and Public Diplomacy, 4, 61-75. https:// doi.org/10.1057/palgrave.pb.6000084. google scholar
• Herbig, P. and Milewicz, J. (1993). The relationship of reputation and credibility to brand success. Journal of Consumer Marketing, 10, 18-24. http://dx.doi.org/10.1108/EUM0000000002601. google scholar
• Herzberg, C. (2018). Akıllı Şehirler Dijital Ülkeler. İstanbul: İnfoloji. google scholar
• Inn, K. (2004). Plan for city identity establishment and city marketing the case of Kimpo city. Dela, 21, 233-240. https://doi.org/10.4312/ dela.21.233-240. google scholar
• Işık, M. ve Erdem, A. (2015). Nasıl Marka Şehir Olunur?, Konya: Eğitim Yayınevi. google scholar
• Janonis, V., Dovalienė, A. ve Virvilaitė, R. (2007). Relationship of brand identity and image. Engineering Economics, 51(1), 69-79. https:// doi.org/10.5755/J01.EE.51.1.11465. google scholar
• Kaiser, H. F. (1974). An index of factorial simplicity. Psychometrika, 39(1), 31-36. https://doi.org/10.1007/BF02291575. google scholar
• Kavaratzis, M. (2004). From city marketing to city branding: Towards a theoretical framework for developing city brands. Place Branding, 1(1), 58-73. https://doi.org/10.1057/palgrave.pb.5990005. google scholar
• Kavaratzis, M. (2005). Place branding: A review of trends and conceptual models. The Marketing Review, 5(4), 329-342. https://doi.org/ 10.1362/146934705775186854. google scholar
• Kavaratzis, M. (2008). From City Marketing to City Branding: An Interdisciplinary Analysis with Reference to Amsterdam, Budapest and Athens, Atina: Rijksuniversiteit Groningen. google scholar
• Kavaratzis, M. ve Ashworth, G. J. (2006). City branding: An effective assertion of identity or a transitory marketing trick?. Place Branding, 2, 183-194. https://doi.org/10.1111/j.1467-9663.2005.00482.x. google scholar
• Kaypak, Ş. (2013). Küreselleşme sürecinde kentlerin markalaşması ve “marka kentler.” Cumhuriyet Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 14(1), 335–355. google scholar
• Keller, K. L. (1993). Conceptualizing, measuring, and managing customer-based brand equity. Journal of Marketing, 57, 1-22. https://doi. org/10.1177/002224299305700101. google scholar
• Kırgız, A. C. (2017). Pazarlama Estetiği: Marka Şehir İstanbul, İstanbul: Türkmen Kitabevi. google scholar
• Kutup, N. (2011). Nesnelerin interneti; 4H her yerden, herkesle, her zaman, her nesne ile bağlantı. XVI. Türkiye'de İnternet Konferansı, 30 Kasım-2 Aralık 2011, 151-156, İzmir. google scholar
• Kürkcüoğlu, N. Z. ve Baş, M. (2025). Marka Yönetiminde Akıllı Şehirler ve Türkiye’deki Büyükşehirlerin Akıllı Şehir Sıralaması. İşletme Araştırmaları Dergisi, 17(1), 440-458. https://doi.org/10.20491/isarder.2025.1982. google scholar
• Lee, J. L., James, J. D. ve Kim, Y. K. (2014). A reconceptualization of brand image. International Journal of Business Administration, 5(4), 1. https://doi.org/10.5430/ijba.v5n4p1. google scholar
• Li, Y., Qian, Y., Li, Q. ve Li, L. (2023). Evaluation of smart city construction and optimization of city brand model under neural networks. Computer Science and Information Systems, 20(2), 573-593. https://doi.org/10.2298/CSIS220715010L. google scholar
• Light, A. (2010). The Panopticon reaches within: How digital technology turns us inside out. Identity in the Information Society, 3, 583-598. google scholar
• Liu, R. ve Wang, J. (2017). Internet of Things: Application and prospect. MATEC Web of Conferences, 13th Global Congress on Manufacturing and Management (GCMM 2016), 100, 02034. Fransa: EDP Sciences. https://doi.org/10.1051/matecconf/201710002034. google scholar
• López-de-Armentia, J., Casado-Mansilla, D. ve López-de-Ipina, D. (2012). Fighting against vampire appliances through eco-aware things. Sixth International Conference on Innovative Mobile and Internet Services in Ubiquitous Computing, Temmuz 2012. İçinde: 868-873. IEEE. google scholar
• Lyon, D. (2013). Gözetim Çalışmaları: Genel Bir Bakış. İstanbul: Kalkedon Yayınları. google scholar
• Mahdavinejad, M. S., Rezvan, M., Barekatain, M., Adibi, P., Barnaghi, P. ve Sheth, A. P. (2018). Machine learning for Internet of Things data analysis: A survey. Digital Communications and Networks, 4(3), 161-175. https://doi.org/10.1016/j.dcan.2017.10.002. google scholar
• Mattern, F. ve Floerkemeier, C. (2010). From the Internet of Computers to the Internet of Things. (Ed.) K. Sachs, I. Petrov ve P. Guerrero. From Active Data Management to Event-Based Systems and More (s. 242-259) içinde, Berlin: Springer. https://doi.org/10.1007/978- 3-642-17226-7_15. google scholar
• Millington, S., Young, C. ve Lever, J. (1997). A bibliography of city marketing. Journal of Regional and Local Studies, 17(2), 16-42. google scholar
• Mouha, R. A. (2021). Internet of things (IoT). Journal of Data Analysis and Information Processing, 9(02), 77-101. https://doi.org/10.4236/ jdaip.2021.92006. google scholar
• Nallathiga, R. (2011). Cities under competition: The role of city image (s) in brand building for investment inflow. The IUP Journal of Brand Management, 8(4), 25-34. google scholar
• Okay, M., Samet, R. ve Aslan, Ö. (2021). Nesnelerin interneti mimarileri ve protokolleri. (Ed.) H. Çakır ve Ç. Uluyol. Nesnelerin İnterneti Kuramdan Uygulamaya (s. 53-77) içinde, Ankara: Nobel Yayıncılık. google scholar
• Öztürk, İ. ve Zeybek, B. (2021). Dijitalleşme ve Etik Sorunlar: Nesnelerin İnterneti Teknolojisini Gözetim, Gizlilik, Güvenlik Kapsamında Değerlendirme. İletişim Kuram ve Araştırma Dergisi, 2021(55), 1-15. https://doi.org/10.47998/ikad.932173. google scholar
• Paganoni, M. C. (2015). City Branding and New Media: Liguistic Perspectives, Discursive Strategies and Multimodality, New York: Palgrave Macmillan. google scholar
• Passow, T., Fehlmann, R. ve Grahlow, H. (2005). Country reputation—From measurement to management: The case of Liechtenstein. Corporate Reputation Review, 7, 309-326. https://doi.org/10.1057/palgrave.crr.1540229. google scholar
• Pérez‐Cornejo, C., Rodríguez‐Gutiérrez, P. ve de Quevedo‐Puente, E. (2022). City reputation and the role of sustainability in cities. Sustainable Development, 31(3), 1444-1455. https://doi.org/10.1002/sd.2459. google scholar
• Rifkin, J. (2014). Sıfır Marjinal Maliyet Toplumu: Nesnelerin İnterneti ve İşbirliği Çağı, İstanbul: Koç Sistem. google scholar
• Salamah, U. ve Yananda, M. R. (2019). Constructing a smart city brand identity: The case of South Tangerang. Jurnal Komunikasi Indonesia, 7(3), 269-277. https://doi.org/10.7454/jki.v7i3.9776. google scholar
• Salazar, J. ve Silvestre, S. (2017). Internet of Things, Prag: Czech Technical University of Prague Faculty of Elecetrical Engineering, 1-31. (Erişim Tarihi: 30.08.2025). https://core.ac.uk/download/pdf/132530214.pdf. google scholar
• Samih, H. (2019). Smart cities and internet of things. Journal of Information Technology Case and Application Research, 21(1), 3-12. https://doi.org/10.1080/15228053.2019.1587572. google scholar
• Sarıkoz, S. ve Küçükali, M. (2020). Hücresel şebekelerde makineler arası iletişim ve güvenlik önerileri. TÜBAV Bilim Dergisi, 13(4), 11-26. google scholar
• Schwab, K. (2016). Dördüncü Sanayi Devrimi. İstanbul: Optimist Yayınları. google scholar
• Shapiro C. (1983). Premiums for high quality products as returns to reputations. Quart J Econ, 98, 659-79. http://dx.doi.org/10.2307/ 1881782. google scholar
• Shirvani Dastgerdi, A. ve De Luca, G. (2019). Strengthening the city’s reputation in the age of cities: an insight in the city branding theory. City, Territory and Architecture, 6(1), 2. https://doi.org/10.1186/s40410-019-0101-4. google scholar
• Shoder, D. (2018). Introduction to the Internet of Things. (Ed.) Q. F. Hassan. Internet of things A to Z: Technologies and Applications (s. 3-50) içinde, Kanada: John Wiley & Sons. google scholar
• Tabachnick, B. G. ve Fidell, L. S. (2019). Using Multivariate Statistics, Boston: Pearson google scholar
• Taşkın, Ç. ve Akat, Ö. (2008). Marka ve Marka Stratejileri, Bursa: Alfa Aktüel Yayınları. google scholar
• Taşkıran, H. B. (2017). Marka İletişimi ve Dijital Stratejiler, İstanbul: Der Yayınları. google scholar
• Tran-Dang, H., Krommenacker, N., Charpentier, P. ve Kim, D. (2020). The Internet of Things for logistics: Perspectives, application review, and challenges. IETE Technical Review, 39, 93-121. https://doi.org/10.1080/02564602.2020.1827308. google scholar
• User, E. (2020). Nesnelerin İnterneti. İstanbul: Cinius Yayınları. google scholar
• Uysal, Ü. E. (2020). Kent markalaşmasının temel sorunları. Tesam Akademi Dergisi, 7(2), 443-462. https://doi.org/10.30626/ tesamakademi.788844. google scholar
• Veloutsou, C. ve Moutinho, L. (2009). Brand relationships through brand reputation and brand tribalism. Journal of Business Research, 62(3), 314-322. https://doi.org/10.1016/j.jbusres.2008.05.010. google scholar
• Vermesan, O., Friess, P., Guillemin, P., Gusmeroli, S., Sundmaeker, H., Bassi, A., Jubert, I. S., Mazura, M., Harrison, M., Eisenhauer, M. ve Doody, P. (2009). Internet of things strategic research roadmap. Internet of Things-Global Technological and Societal Trends from Smart Environments and Spaces to Green ICT (s. 9-52). River Publishers. https://www.researchgate.net/publication/267566519_ Internet_of_Things_Strategic_Research_Roadmap google scholar
• Vermesan, O. ve Friess, P. (2011). Internet of Things: Pan Europan Research and Innovation Vision. IERC: European Communities, 1-10. (Erişim Tarihi: 30.08.2025). https://www.internet-of-things-research.eu/pdf/IERC_IoT-Pan%20European%20Research%20and%20 Innovation%20Vision_2011_web.pdf google scholar
• Vermesan, O., Friess, P., Guillemin, P., Sundmaeker, H., Eisenhauer, M., Moessner, K., Le Gall, F. ve Cousin, P. (2013). Internet of Things Strategic Research and Innovation Agenda. (Ed.) O. Vermesan ve P. Friess. Internet of Things – Converging Technologies for Smart Environments and Integrated Ecosystems (s. 9-52) içinde, Danimarka: River Publishers. google scholar
• Vos, M. (2018). Organizational Implementation and management challenges in the internet of things. (Ed.) Q. F. Hassan, A. R. Khan, S. A. Madani. Internet of Things: Challenges, Advances, and Applications (s. 3-32) içinde, New York: CRC Press. google scholar
• Xia, F., Yang, L. T., Wang, L. ve Vinel, A. (2012). Internet of things. International Journal of Communication Systems, 25(9), 1101. https:// doi.org/10.1002/dac.2417. google scholar
• Yaşar, B. E. (2013). Kent ve Bölge Markalaşması. Kuzeydoğu Anadolu Kalkınma Ajansı: KUDAKA, 1-13, (Erişim Tarihi: 30.08.2025). https:// kudaka.gov.tr/assets/upload/dosyalar/c6b76-kent_ve_bolge_markalasmasi.pdf. google scholar
• Yazıcıoğlu, Y. ve Erdoğan, S. (2004). SPSS Uygulamalı Bilimsel Araştırma Yöntemleri, Ankara: Detay Yayıncılık. google scholar
• Yengin, D. (2015). Teknoloji, teknikyum ve nesnelerin interneti. (Ed.) D. Yengin, Sosyal Medya Araştırmaları içinde (ss. 185-209), İstanbul: Paloma Yayınevi. google scholar
• Yıldız, A. E. ve Uluyol, Ç. (2021). Nesnelerin internetine giriş. (Ed.) H. Çakır ve A. E. Yıldız. Nesnelerin İnterneti: Kuramdan Uygulamaya (s.1-11) içinde, Ankara: Nobel Akademik Yayıncılık. google scholar
• Yürekli, M. (2022). Şehir, kimlik ve marka eksenine marka şehir. Academic Social Resources Journal, 7(42), 1213-1218. http://dx.doi.org/ 10.29228/ASRJOURNAL.65047. google scholar
• Zhou, B., Liu, L., Oliva, A. ve Torralba, A. (2014). Recognizing city identity via attribute analysis of geo-tagged images. Computer Vision– ECCV 2014: 13th European Conference, September 6-12, 2014, Proceedings, Part III 13. İçinde: 519-534. Zurich, Switzerland: Springer International Publishing. https://doi.org/10.1007/978-3-319-10578-9_34. google scholar