Araştırma Makalesi

Transhümanizm ve Öjenik Arasındaki İlişki: Felsefi Bir Araştırma

Sayı: 28 3 Mart 2026
PDF İndir
TR EN

Transhümanizm ve Öjenik Arasındaki İlişki: Felsefi Bir Araştırma

Öz

Transhümanizm, insanın biyolojik ve bilişsel sınırlarını teknoloji aracılığıyla aşma idealini savunan bir düşünce akımıdır. Öjenik ise insan türünü “iyileştirme” amacıyla seçici üreme ve genetik müdahaleler öneren tarihsel bir harekettir. Bu makalede, transhümanizm ile öjenik arasındaki ilişki tarihsel ve felsefi boyutlarıyla incelenecektir. Öncelikle, her iki yaklaşımın tarihsel arka planı ele alınacak; ardından transhümanizmin öjenik mirası değerlendirilecektir. Transhümanizmin zorlayıcı devlet politikalarını reddederek bireysel özgürlük ve teknolojik ilerlemeyi önemsediği, ancak insanın genetik ve fiziksel yetilerini geliştirme hedefi bakımından “yeni bir öjenik” anlayışıyla kesişebileceği ortaya konulacaktır. Son olarak felsefi ve etik açıdan her iki yaklaşımın ilişkisi irdelenecek ve insan doğasının değiştirilmesinin ahlaki sonuçları, insan onuru ve eşitlik ilkesi üzerindeki etkileri ele alınacaktır. Bu değerlendirme, transhümanizmin bir felsefi akım olarak öjenikten hangi yönleriyle ayrıldığı ve hangi yönleriyle onun mirasını taşıdığı konusunda bir bilinç oluşturmayı amaçlamaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Agar, N. (1998). Liberal eugenics. Public Affairs Quarterly, 12(2), 137–155.
  2. Annas, G. J., Andrews, L. B., & Isasi, R. M. (2002). Protecting the endangered human: Toward an international treaty prohibiting cloning and inheritable alterations. American Journal of Law & Medicine, 28(2–3), 151–178.
  3. Bailey, R. (2004). Transhumanism: The most dangerous idea. Why striving to be more than human is human “, Reason, 25.
  4. Bostrom, N. (2002). Existential Risks: Analyzing Human Extinction Scenarios and Related Hazards. Journal of Evolution and Technology, 9(1), 1–31.
  5. Bostrom, N. (2005a). “In Defense of Posthuman Dignity.” Bioethics, 19(3), 202-214.
  6. Bostrom, N. (2005b). “A History of Transhumanist Thought.” Journal of Evolution and Technology, 14(1), 1-25.
  7. Chesterton, G. K. (1922). Eugenics and Other Evils. London: Cassell.
  8. Dürr, O. (2023, August 30). Transhumanism: eugenics for the digital age. Centre for Cultural Witness. Retrieved from https://www.seenandunseen.com/transhumanism-eugenics-digital-age.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

20. Yüzyıl Felsefesi, 21. Yüzyıl Felsefesi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

3 Mart 2026

Gönderilme Tarihi

9 Ekim 2025

Kabul Tarihi

21 Aralık 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Sayı: 28

Kaynak Göster

APA
Durmaz, N. (2026). Transhümanizm ve Öjenik Arasındaki İlişki: Felsefi Bir Araştırma. Dört Öge, 28, 51-66. https://izlik.org/JA94NG54KF
AMA
1.Durmaz N. Transhümanizm ve Öjenik Arasındaki İlişki: Felsefi Bir Araştırma. Dört Öge. 2026;(28):51-66. https://izlik.org/JA94NG54KF
Chicago
Durmaz, Nihat. 2026. “Transhümanizm ve Öjenik Arasındaki İlişki: Felsefi Bir Araştırma”. Dört Öge, sy 28: 51-66. https://izlik.org/JA94NG54KF.
EndNote
Durmaz N (01 Mart 2026) Transhümanizm ve Öjenik Arasındaki İlişki: Felsefi Bir Araştırma. Dört Öge 28 51–66.
IEEE
[1]N. Durmaz, “Transhümanizm ve Öjenik Arasındaki İlişki: Felsefi Bir Araştırma”, Dört Öge, sy 28, ss. 51–66, Mar. 2026, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA94NG54KF
ISNAD
Durmaz, Nihat. “Transhümanizm ve Öjenik Arasındaki İlişki: Felsefi Bir Araştırma”. Dört Öge. 28 (01 Mart 2026): 51-66. https://izlik.org/JA94NG54KF.
JAMA
1.Durmaz N. Transhümanizm ve Öjenik Arasındaki İlişki: Felsefi Bir Araştırma. Dört Öge. 2026;:51–66.
MLA
Durmaz, Nihat. “Transhümanizm ve Öjenik Arasındaki İlişki: Felsefi Bir Araştırma”. Dört Öge, sy 28, Mart 2026, ss. 51-66, https://izlik.org/JA94NG54KF.
Vancouver
1.Nihat Durmaz. Transhümanizm ve Öjenik Arasındaki İlişki: Felsefi Bir Araştırma. Dört Öge [Internet]. 01 Mart 2026;(28):51-66. Erişim adresi: https://izlik.org/JA94NG54KF