Ahmed Zihnî Efendi’s Book Named Hendese-i Halliyye

Öz

One of the first analytic geometry books of the Ottomans is Hendese-i Halliyye which was written by Ahmed Zihnî Efendi. This article is about the content of Hendese-i Halliyye. Also, Hendese-i Halliyye is compared with today’s analytic geometry books and other analytic geometry books in Ottoman Turkish in terms of handling of issues and terminology used

Anahtar Kelimeler

• Analytic geometry in the Ottomans, Ahmed Zihnî Efendi, history of analytic geometry

Ahmed Zihnî Efendi’nin Hendese-i Halliyye Adlı Eseri

Öz

Osmanlılar’da kaleme alınmış ilk analitik geometri kitaplarından biri, Ahmed Zihnî Efendi’nin Hendese-i Halliyye adlı eseridir. Bu makalede, Hendese-i Halliyye’nin içeriği ortaya konulacaktır. Ayrıca Hendese-i Halliyye, günümüzdeki ve Osmanlıca yazılan diğer analitik geometri kitapları ile konuların işlenişi ve kullanılan terminoloji açısından karşılaştırılacaktır

Anahtar Kelimeler

• Osmanlılar’da analitik geometri, Ahmed Zihnî Efendi, analitik geometri tarihi

Kaynakça

1. Çoker, D., & Karaçay, T. (1983). Matematik Terimleri Sözlüğü. Ankara: Türk Dil Kuru- mu Yayınları-Seviç Basımevi.
2. Ahmed Zihnî, b. (1. baskı 1310/1892). Hendese-i Halliye. İstanbul: Mühendishâne-i Berrî-i Hümayun Matbaası.
3. Ahmed Zihnî, b. (2. baskı 1317/1900). Hendese-i Halliyye. İstanbul: Mühendishâne-i Berrî-i Hümayun Matbaası.
4. Başhoca, İ. E. (1258/1842). Mecmûa-i Ulûm-ı Riyâziye (Cilt 2). Mısır: Bulak Matbaası.
5. Balcı, M. (2012). Analitik Geometri. İstanbul: Sürat.
6. Baykal Yelli, B., & Kişi, E. (2015). İlköğretim Matematik 8. Sınıf Ders Kitabı. Ankara: MEB.
7. Bocher, H. (1915). Plane Analytic Geometry. Newyork: Henry Holt and Company.
8. Bursalı Mehmet, T. (1342/1926). Osmanlı Müellifleri c.3. İstanbul: Matbaa-ı Amire.

9. Devellioğlu, F. (2012). Osmanlıca-Türkçe Ansiklopedik Lûgat. Ankara: Aydın Kitapevi.
10. Erim, K. (1935). Hendese-i Tahlîliyye. Karafakı: (El yazması).
11. Esad, M. (1315h). Mir'at-ı Mekteb-i Harbiye. İstanbul: Artin Asaduryan Matbaası.
12. Hacısalihoğlu, H. H., Hacıyev, A., Kalantarov, V., & Sabuncuoğlu, A. (2009). Matematik Terimleri Sözlüğü. İstanbul: Türk Dil Kurumu Yayınları.
13. Hasan Tahsin. (1310/1892). Muhtıra-ı Riyaziye. İstanbul: Artin Asaduryan Matbaası.
14. İbrahim Edhem, P. (Abdülhamid devrinde istinsah edilmiştir, 19. yy). Hendese-i Halliyye. (Rik'a ile yazma eser).
15. İhsanoğlu, E., Şeşen, R., & İzgi, C. (1999). Osmanlı Matematik Literatürü Tarihi (OMLT). İstanbul: IRCICA.
16. İhsanoğlu, E., Şeşen, R., Bekar, S., Gündüz, G., & Bulut, V. (2011). Osmanlı Bilim Lite- ratürü Tarihi Zeylleri c. 2. İstanbul: IRCICA.
17. Lawrence, J. D. (1972). A Catalog of Special Plane Curves. Newyork: Dover.
18. Lockwood, E. H. (1963). A Book Of Curves. Cambridge: Cambridge At The University Press.
19. Mehmed Fikri. (1320/1902). Hendese-i Halliyye. İstanbul: Mühendishâne-i Berrî-i Hümâyûn Matbası.
20. Nazmi, A., & Hilmi. (1933). Hendese Dersleri. İstanbul: Devlet Matbaası.
21. Siceloff, L. P., Wentworth, G., & Smith, D. (1922). Analytic Geometry. USA: Ginn and Company.
22. Şükrü Bey (Sayan). (1331/1915). Hendese-i Tahlîliyye. İstanbul: Matbaa-i Amire.
23. Tezer, C. (2010). Vidinli Hüseyin Tevfik Paşa. Türk Matematikçileri: A. Sinan Sertöz Home Page: http://sertoz.bilkent.edu.tr/turk/VIDINLI.pdf adresinden alındı
24. Tezer, C. (2012). "Başhoca İshak Efendi ve Mecmu‘a-yı ‘Ulûm-ı Riyâziye". Dört Öğe Yıl 1 Sayı 2, 67-106.
25. Thomas, J. (2005). Thomas' Calculus 11. baskı. USA: Pearson Education.
26. Tuncer, T. (1995). Matematik Sözlüğü. İstanbul: İstanbul Üniversitesi Fen Fakültesi Dö- ner Sermaye İşletmesi Prof. Dr. Nasım Terzioğlu Basım Atölyesi.
27. Vasıf, M. (1315/1897). Hendese-i Halliye-i Musattaha ve Kutû'-i Mahrûtiye. İstanbul: Mahmud Bey Matbaası.
28. Yanyalı M. Esad, B. P. (1316/1898). Mebâhis-i Riyâziye. İstanbul: Mekteb-i Fünûn-u Harbiye Matbaası.