İKLİM DEĞİŞİKLİĞİNİN SAĞLIĞA YÖNELİK RİSKLERİNİ AZALTMAK İÇİN ATILMASI GEREKEN ADIMLAR
Öz
Küresel ölçekte, insan faktörlerinin önemli ölçüde etkisinde olan iklim değişiklikleri ve gelişmeler, çeşitli sağlık sonuçları üzerinde doğrudan etki göstermeye başlamıştır. Örneğin, bazı bulaşıcı hastalıkların ve vektörlerinin (yüksek rakımlardaki keneler ve sıtma sinekleri gibi) yaşam alanlarındaki değişiklikler ile ölüm, yaralanma ve diğer sağlık sorunlarındaki artış eğilimine müdahale edilmezse, gelecekteki iklim değişiklikleri hem doğrudan hem de dolaylı olarak artacak ve olumsuz sağlık sonuçlarına yol açacaktır. Bu durum, özellikle savunmasız bölgelerde sağlık sorunlarını şiddetlendirecek, salgınların ortaya çıkmasını kolaylaştıracak, gıda üretimi ve beslenmeyi olumsuz etkileyecek, iklimle ilgili afet riskini artıracak ve insan sağlığını olumsuz etkileyecektir. İklim değişikliği ile sağlık arasındaki bağlantı, bir varsayımdan ziyade, bilimsel kanıtlarla desteklenen görünür bir gerçeklik olarak kabul edilmelidir. Bu değişimin etkilerine karşı en savunmasız sektör şüphesiz sağlık sektörü olacaktır. Sağlık sektörünün en zayıf noktası, temelde sağlık hizmetlerinin yapı taşlarında ve bu alanda ilerleme sağlamak için atılan adımlarda yatmaktadır. Ne yazık ki, bu konuya ayrılan kamu bütçesi, diğer yatırım kalemlerine kıyasla oldukça düşük kalmaktadır. Sağlık sisteminin, iklim krizinin ortaya çıkardığı sosyo-ekonomik zorlukları ele alabilecek donanıma sahip olması hayati önem taşımaktadır. Sağlık camiası, halk sağlığını tehlikeye atan sorunları ve alınması gereken önlemleri kamuoyuna açıklamalıdır. İklim değişikliği, 21. yüzyılın en büyük sağlık sorunu olarak ortaya çıkacaktır, hem doğrudan hem de dolaylı olarak yaşamı tehlikeye atacaktır ve sağlığın çevresel ve sosyal faktörlerini olumsuz etkileyecektir. Bu çalışmanın amacı, iklim değişikliğinin insan sağlığı üzerindeki olası etkilerini araştırarak etkin tedbirlerin alınması ve uygulamaya konulmasını sağlamaktır. Çalışma, iklim değişikliğinin insan sağlığı üzerindeki etkilerini vurgulamaktadır. İklim olaylarının sıklığının artması ve insan sağlığının iklimsel tehlikelerden en çok etkilenecek olması göz önüne alındığında, iklim değişikliğinin insan sağlığı üzerindeki en kritik sonuçları değerlendirilmiştir. Yayınlanmış makaleler, raporlar, stratejik belgeler ve tezler, bu durumun küresel olarak hızlandığını ve ulusal ve küresel düzeyde stratejik planlamanın bir zorunluluk haline geldiğini açıkça göstermektedir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Akkuş, A. (2021). “Küresel Güney Bağlamında İklim Etiği ve İklim Adaleti Uygulamaları”. Cappadocia Journal Of Area Studies, (3) : 200-215
- Arrhenius, S. (1896). “On the Influence of Carbonic Acid in the Air upon the Temperature of the Ground”. Philosophical Magazine and Journal of Science, 5(41):237-276.
- Avrupa Komisyonu, (2019). Annex to the Communication on the European Green Deal Roadmap - Key actions; The European Green Deal.
- Balcılar, Ayşe N. (2022). “İklim Adaleti Bağlamında Sınırlar ve İklim Göçü”, Uluslararası Eşitlik Politikası Dergisi, 2(1):118-132.
- Badullovich, N., Grant, WJ ve Colvin, (2020). “”Etkili iletişim için iklim değişikliğinin çerçevelenmesi: sistematik bir harita”. Çevre. Res. Lett. 15 , 123002
- Bekaroğlu, Erdem. (2022). “Antroposen: Küresel Değişimin Politiği”, Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Dergisi, 62(2):1130-1149.
- Birleşmiş Milletler Genel Kurulu. (2022). “Temiz, Sağlıklı ve Sürdürülebilir Bir Çevreye Sahip Olmak İnsan Hakkı.”
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Çevre Yönetimi (Diğer)
Bölüm
Derleme
Yazarlar
Oğuz Şahin
*
0000-0002-4477-6244
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
1 Temmuz 2026
Gönderilme Tarihi
23 Ağustos 2025
Kabul Tarihi
25 Haziran 2026
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2026 Cilt: 9 Sayı: 17