Evaluation of Demographic Parameters of Wild Goat (Capra aegagrus ERXLEBEN, 1777) Population in Köyceğiz Wildlife Conservation Area and Determination of the Habitat Carrying Capacity

Öz

In order to protect and improve wild goat populations together with their habitats, 28 wildlife conservation areas covering 580 531 ha of land have been established in Turkey. For the sustainable management of these areas, population parameters such as size, density, and structure as well as changes occurred in time in the population due to natality and mortality should be assessed and habitat carrying capacity should be determined by correlating population parameters with the habitat data and environmental resistance. Within this scope, demographic data regarding wild goat population in Köyceğiz wildlife conservation area has been collected for the 18-year-period from 2001 to 2018 and evaluated in this paper.

No statically significant difference has been found regarding the ratios of males, females, and juveniles in the population by years. In terms of sex, there is no statistically significant differences concerning the ratios of females and males in the population while the ratio of juveniles in the population was statistically different compared to the ratios of males and females. The population is comprised of 36 % males, 35.3 % females, and 28.7 % juveniles. There is no statistically significant difference in the ratios of males in the population by years. The ratio of males in population has declined by ages, while two-year-old males constituting 11% of the population,12-year- old males compose only 0.2 % of the population. Birth rate, calculated as the number of offspring per female, has been calculated as 0.8 for the average of 18 years. Based on the information gathered, the sex-age structure pyramid of wild goat population sheltered in the area has been demonstrated. Population has shown a similar growth in accordance with logistic growth model, which can be observed typically in large herbivore mammals in nature, and the carrying capacity of the area for the wild goat population is estimated as 8 individuals per 100 hectares.

Anahtar Kelimeler

• Wild Goat,Capra aegagsus,habitat carrying capacity

KÖYCEĞİZ YABAN HAYATI GELİŞTİRME SAHASI YABAN KEÇİSİ (Capra aegagrus ERXLEBEN, 1777) POPÜLASYONUNUN DEMOGRAFİK PARAMETRELERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE SAHANIN TAŞIMA KAPASİTESİNİN BELİRLENMESİ

Öz

Ülkemizdeki yaban keçisi popülasyonlarını yaşadıkları habitatlarla birlikte korumak ve geliştirmek maksadıyla toplam 580 531 ha alan kaplayan 28 adet Yaban Hayatı Geliştirme Sahası (YHGS) tesis edilmiştir. Bu sahaların sürdürülebilir yönetimi için, bu sahalarda barınan popülasyonların büyüklük, yoğunluk, strüktür gibi parametreleri ile doğum ve ölümlere bağlı olarak popülasyonda zaman içerisinde meydana gelen değişimlerin değerlendirilmesi, popülasyon parametrelerinin habitat verileri ve çevre direnci ile ilişkilendirilerek habitat taşıma kapasitesinin belirlenmesi gerekmektedir. Bu kapsamda, Köyceğiz Yaban Hayatı Geliştirme Sahasında 2001 yılından 2018 yılına kadar olan 18 yıllık dönemde yaban keçisi popülasyonu ile alakalı demografik veriler elde edilmiş ve bu makalede değerlendirilmiştir.

Yıllar itibariyle erkek, dişi ve yavruların popülasyondaki oranları arasında istatistiksel anlamda herhangi bir fark bulunmamıştır. Cinsiyet olarak değerlendirildiğinde, erkek ve dişi bireylerin popülasyondaki oranları istatistiksel anlamda eşit, yavru bireylerin popülasyondaki oranı ise erkek ve dişi bireylerden farklı bulunmuştur. Popülasyonun % 36’sı erkek, % 35.3’ü dişi ve 28.7’si yavrulardan oluşmaktadır. Erkek bireylerin yaş itibariyle popülasyondaki oranları yıllar itibariyle istatistiki anlamda değişmemiştir. Yaşları ilerledikçe erkek bireylerin popülasyondaki oranları azalmış, 2 yaşındaki erkekler popülasyonun % 11’ini oluştururken 12 yaşındaki en yaşlı erkekler popülasyonun sadece % 0.2’lik bir bölümünü oluşturmuştur. Bir dişiye düşen yavru sayısı olarak hesaplanan doğum oranı 18 yılın ortalaması olarak 0.8 olarak belirlenmiştir. Elde edilen bilgilere istinaden, sahada barınan yaban keçisi popülasyonunun cinsiyet-yaş piramidi oluşturulmuştur. Popülasyon doğada tipik olarak otçul büyük memeli yaban hayvanlarında görülen lojistik büyüme modeline uygun bir gelişim göstermiş ve sahanın yaban keçilerini taşıma kapasitesi 100 hektarda 8 birey olarak tahmin edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Yaban Keçisi,Capra eagagrus,habitat taşıma kapasitesi

Kaynakça

1. Bonenfant, C. et al., (2009). “Empirical Evidence of Density‐Dependence in Populations of Large Herbivores”. Advances in Ecological Research. Vol. 41, Elsevier Ltd., 314-357.
2. Davis, P.H., (1965-1985). “Flora of Turkey and the East Aegean Islands”. Vol.: 1-9. Edinburgh University Press, Edinburgh.
3. De Danieli, C. And Sarasa, M., (2015). Population estimates, density–dependence and the risk of disease outbreaks in the Alpine ibex Capra ibex. Animal Biodiversity and Conservation, 38.1: 101–119.24
4. Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü, (2011). Köyceğiz Yaban Hayatı Geliştirme Sahası Yönetim ve Gelişme Planı.
5. Demirsoy, A., (1997). “Türkiye Omurgalıları: Memeliler”. Palme Yayıncılık, Ankara.
6. Ferrari, N. et al., (2012). “Effects of Alpine Ibex life history on parasite infections: are old males the most infected and affected individuals?”. 22nd Meeting of the Alpine Ibex European Specialist Group GSE-AIESG, Zernez (CH) Parc Naziunal Svizzer 26-28 October, 2012.
7. Giacometti, M. ve Ratti, P. (1994). “Zur Reproduktionsleistung des Alpensteinbockes (Capra i.ibex L.) in der Freilandkolonie Albris (Graubünden, Schweiz)”. Z. Saeugetierk. 59: 174-180.
8. Gonzalez Voyer, A., K.G. Smith & M. Festa-Bianchet, (2003). “Dynamics of hunted and unhunted mountain goat Oreamnos americanus populations” - Wildl. Biol. 9: 213-218.

9. Gönenç, B., Emir, H., Iacob, O. (2018). “Digestive tract helminths of Turkish ibex (Capra aegagrus aegagrus Erxleben, 1877)”. Ankara Üniversitesi Veteriner Fakültesi Dergisi, 65, 247-251.
10. İlemin, Y., (2017). “Marmaris ve Köyceğiz Karakulak Caracal caracal (Schreber, 1776) Popülasyonunun Bazı Ekolojik Özellikleri”. Doktora Tezi. Muğla-Sıtkı Koçman Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Biyoloji Anabilim Dalı. 131s.
11. Kantarlı, M., (2002). “Türkiye’de Av ve Yaban Hayatı”. Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü Yayını, Ankara.
12. Kantarlı, M., (2013). “Genel ve Devlet Avlaklarında Barınan Av Hayvanı Popülasyonlarının Değerlendirilmesi ve Yıllık Avlanma Kotalarının Belirlenmesi”. 2023’e Doğru 2. Doğa ve Ormancılık Sempozyumu Bildirileri, Sayfa 499-518, Orman Mühendisleri Odası Yayını, Ankara.
13. Kantarlı, M., (2015). “Ülkemizdeki Büyük Memeli Yaban Hayvanlarının Envanteri ve Ülkemizin Av Turizmi Potansiyeli”. 2023’e Doğru 3. Doğa ve Ormancılık Sempozyumu Bildirileri, Sayfa 37-62, Orman Mühendisleri Odası Yayını, Ankara.
14. Kantarlı, M., (2018). “Kınalı Kekliğin Biyolojisi, Ekolojisi ve Ülkemizdeki Popülasyonlarının Değerlendirilmesi”. Doğanın Sesi Dergisi. TÜBİTAK Dergipark Veritabanı Sistemi.2018
15. Luzón, M. et al., (2008). “Parasitism and horn quality in male Spanish ibex (Capra pyrenaica hispanica) from Andalucía based on coprological analysis and muscle biopsy”. Spanish Journal of Agricultural Research 2008 6(3), 353-361.
16. Naderi, G. et al., (2013). “Habitat preferences of Bezoar wild goats (Capra aegagrus) in Agh-Dagh protected area, Iran”. North-Western Journal of Zoology 9 (1): 99-102.
17. Oğurlu, İ., (2001). “Yaban Hayatı Ekolojisi”. Süleyman Demirel Üniversitesi Yayın No:19, Isparta.
18. Oğurlu, İ., (2003). “Yaban Hayatında Envanter”. Milli Parklar Av ve Yaban Hayatı Genel Müdürlüğü Teşkilatını Güçlendirme Vakfı tarafından basılmıştır. 207 sayfa.
19. Özalp, G., (2002). “Köyceğiz Yaban Hayatı Geliştirme Sahası Vejetasyonunun Değerlendirilmesi”. Mülga Milli Parklar Av ve Yaban Hayatı Genel Müdürlüğüne sunulmuş Rapor.
20. Thomas, J. W. and Toweil, D.E.(1982). “Elk of North America”. Stackpole Books, Harrisburg, 699 s.
21. Turan, N. (1984). “Türkiye’nin Av ve Yaban Hayvanları: Memeliler”. Ongun Kardeşler Matbaacılık Sanayi, Ankara.
22. Xu, F. et al., (2007). “Population Density and Habitat Utilization of Ibex (Capra ibex) in Tomur National Nature Reserve”. Zoological Research 28(1) 53-55, Xinjiang, China.