HİDROLİK İLETKENLİK İLE İNCE TANELİ ZEMİNLERİN FİZİKSEL ÖZELLİKLERİ ARASINDAKİ İLİŞKİNİN ARAŞTIRILMASI
Öz
Hidrolik iletkenlik mühendislik jeolojisi ile ilgili projelerde suyun zemin taneleri arasındaki iletiminin
sayısal ifadesi olarak 19. yüzyılın son dönemlerinden beri kullanılmaktadır. Hidrolik iletkenliğin
doğrudan belirlenebilmesi için sabit ve düşen seviyeli permeabilite deneyleri örneklerin tane boyu
dağılımları ile uygun olacak şekilde yaygın olarak tercih edilmektedir. Sabit ve düşen seviyeli
permeabilite deneylerinin yapılabilmesi için arazi çalışmalarının gerçekleştirilmesi ve örselenmemiş
örnek alınması gerekmektedir. Örnekleme çalışmalarının zaman alıcı ve zor olması nedeniyle birçok
araştırmacı tarafından hidrolik iletkenlik değerinin zemin malzemelerinin fiziksel özelliklerinin
kullanılarak belirlenmesine yönelik olarak görgül eşitlikler önerilmiştir. Önerilen bu görgül eşitliklerin
birçoğu ise boşluk oranı, porozite, özgül yüzey, Atterberg limitleri ve tane boyu dağılım eğrisi ile
ilişkili parametreleri içermektedir. Araştırmacılar tarafından önerilen bu eşitlikler zemin
malzemelerinin fiziksel özellikleri ile ilgili sınırlamalara sahip olmasından dolayı özellikle ince taneli
zemin malzemelerinin hidrolik iletkenlik değerlerinin tahmininde kullanılamamaktadır. Bu çalışma
kapsamında hidrolik iletkenlik ile zeminlerin fiziksel özellikleri arasındaki ilişkinin ortaya
konulabilmesi için arazi çalışmaları sırasında 15 farklı lokasyondan alınan örnekler üzerinde düşen
seviyeli permeabilite deneyleri, tane boyu dağılım analizleri, Atterberg limitleri deneyleri
gerçekleştirilmiştir ve tane boyu indeksi değerleri hesaplanmıştır. Deneysel çalışmalar sonucunda elde
edilen veriler kullanılarak yapılan istatistiksel analizlerde çakıl tane boyu oranı %10’un altında olan
örneklerin hidrolik iletkenlikleri ile tane boyu indeksi değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı
(R2=0,94) bir ilişkinin olduğu belirlenmiştir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- [1] Darcy, H., (1896), Les fountaines publiques de la Ville de Dijon. Victor Dalmont, Paris, 77.
- [2] Hazen, A., (1892), Experiments upon the purification of sewage and water at the Lawrence Experiment Station, Massachusetts State Board of Health 23rd Annual Report, 428-434.
- [3] Hazen, A., (1911), Discussion of Dams on sand foundations by A. C. Koenig. Trans. Am. Soc. Vic. Eng., 73, 199-203.
- [4] Taylor, D. (1948), W., Fundamentals of Soil Mechanics, Wiley, New York, 97.
- [5] Leonards, G. A., (1962), Engineering properties of soils, Foundation engineering, G. A. Leonards, ed., McGraw-Hill, New York, 241-350.
- [6] Mansur, C. I. and Kaufman, R. I., (1962), Dewatering, Foundation engineering, G. A. Leonards, ed., McGraw-Hill, New York, 241–350.
- [7] Terzaghi, K. and Peck, R. B., (1964). Soil Mechanics in Engineering Practice, Wiley, New York., 71-78.
- [8] Cedergren, H. R., (1967), Seepage, Drainage and Flow Nets, Wiley, New York., 19-39.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Mühendislik
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
İsmail Hakkı Özok
Bu kişi benim
0000-0002-9862-2718
Yayımlanma Tarihi
15 Haziran 2018
Gönderilme Tarihi
2 Mart 2017
Kabul Tarihi
2 Mayıs 2018
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2018 Sayı: 040